Đề tài Những cơ hội và thách thức phát triển mới của ngành bảo hiểm nhân thọ Việt Nam

Dựa trên những phân tích ở trên, chúng ta có thể khẳng định rằng thị trường bảo hiểm nhân thọ Việt Nam còn rất nhiều tiềm năng để phát triển. Cùng với chính sách mở cửa, hội nhập quốc tế khuyến khích đầu tư đặc biệt trong lĩnh vực bảo hiểm nhân thọ sẽ rất sôi động tạo điều kiện cho việc phát triển: Thứ nhất, cùng với chính sách hội nhập kinh tế, nền kinh tế nước ta đã bước vào giai đoạn phục hồi, ổn định và phát triển với tốc độ khá cao, lạm phát được đẩy lùi, thu nhập của người dân ngày càng được cải thiện là tiền đề rất quan trọng để thúc đẩy nhu cầu bảo hiểm nhân thọ. Thứ hai, Nhà nước đã thấy rõ hơn vai trò của bảo hiểm trong nền kinh tế và quan tâm đến việc phát triển thị trường bảo hiểm, trong đó có bảo hiểm nhân thọ, thể hiện rõ nhất trong việc ban hành Luật kinh doanh bảo hiểm và các quy định có liên quan tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động kinh doanh bảo hiểm nhân thọ cũng như xây dựng chiến lược chính sách phát triển thị trường.

doc24 trang | Chia sẻ: aloso | Ngày: 23/05/2014 | Lượt xem: 758 | Lượt tải: 0download
Bạn đang xem nội dung tài liệu Đề tài Những cơ hội và thách thức phát triển mới của ngành bảo hiểm nhân thọ Việt Nam, để tải tài liệu về máy bạn click vào nút DOWNLOAD ở trên
A/. Lời mở đầu Trong đời sống xã hội, con người phải thường xuyên có mối quan hệ tác động qua lại với giới tự nhiên và xã hội để tạo ra những sản phẩm, những giá trị cần thiết cho sự tồn tại và phát triển của mình. Trong quan hệ qua lại đó, con người luôn chịu tác động của các quy luật khách quan của tự nhiên và của các điều kiện kinh tế xã hội. Những tác động này có thể là những tác động tiêu cực. Những tác động tiêu cực đôi khi lường trước được, nhưng nhiều trường hợp, chúng diễn ra một cách ngẫu nhiên mà con người ở thế thụ động. Trong thực tế, loại tác động này trở thành những lực lượng không thể kiểm soát được, chúng gây ra những tác hại to lớn đối với sinh mạng, điều kiện sống hoặc những của cải do con người tạo ra. Có tác động đã để lại lâu dài, ảnh hưởng rất lớn đến đời sống của một bộ phận dân cư. Những tác động tiêu cực của tự nhiên và xã hội gây ra cho con người được gọi là những rủi ro. Những rủi ro này có nhiều loại khác nhau. Tuỳ theo nguyên nhân gây ra những rủi ro mà có thể chia thành các nhóm cơ bản là: Rủi ro do thiên nhiên gây ra như bão lụt, động đất, hoả hoạn, sóng thần... làm thiệt hại đến sản xuất, tài sản và tính mạng của con người. Những rủi ro loại này thường xảy ra bất ngờ, con người khó biết trước được đầy đủ và tác hại gây ra lại rất lớn, trên phạm vi rộng và để lại hậu quả nặng nề. Rủi ro do chính con người gây ra trong quá trình sống và lao động sản xuất. Những rủi ro này có thể là tai nạn giao thông, tai nạn trong lao động sản xuất, rủi ro trong vận chuyển, tiêu thụ hàng hoá v.v.. Những rủi ro này thường trong phạm vi nhỏ, ảnh hưởng trực tiếp tới từng cá nhân, từng cơ sở sản xuất, kinh doanh. Tuy nhiên, trên phạm vi toàn xã hội, những vụ rủi ro này có tần suất phát sinh rất lớn và tổng thiệt hại chung cho toàn xã hội cũng không nhỏ. Loại rủi ro do môi trường xã hội gây ra. Những rủi ro loại này có thể như mất trộm, mất cắp tài sản, ốm đau, bệnh tật, mất việc làm v.v... Đó là những rủi ro nảy sinh ở bất kỳ thời gian và không gian nào với những tần suất và mức độ rất khác nhau. Chúng có ảnh hưởng trực tiếp tới đời sống của mỗi người dân, đe doạ sự an toàn trong cuộc sống và trong sinh hoạt của họ. Xét trên phạm vi toàn xã hội, do xác suất nảy sinh không đồng đều và qui mô khác nhau, nên những rủi ro này có tác hại không nhỏ, ảnh hưởng chung đến sự an toàn của toàn xã hội. Ngoài những nhóm đã nêu trên, còn có loại rủi ro được gọi là “rủi ro xã hội”. Loại rủi ro này có tính khách quan như hành vi sinh đẻ của phụ nữ, tuổi già, chết, v.v.., có ảnh hưởng đến thu nhập của cá nhân và xã hội được biểu hiện ở hai mặt: Một là: Nó làm giảm hoặc mất nguồn thu nhập của cá nhân do bị giảm hoặc mất khả năng lao động. Hai là: Làm tăng chi tiêu đột ngột, ảnh hưởng lớn về tài chính gia đình hoặc của xã hội do phải chi phí để nuôi thai sản, chi phí chăm sóc y tế .. Những loại “rủi ro xã hội” này, dù do nguyên nhân nào gây ra cũng đều dẫn tới sự đe doạ an toàn kinh tế và đời sống của người lao động và gia đình họ. Nó cũng ảnh hưởng rất lớn tới các quá trình hoạt động sản xuất và hoạt động xã hội của toàn xã hội. Trước các loại rủi ro nêu trên, từng cá nhân, từng cộng đồng dân cư và toàn xã hội đã xuất hiện nhu cầu cần được bảo đảm sự an toàn để tồn tại và phát triển. B/. Phần nội dung. I/. Lý luận chung 1. Sự ra đời và phát triển của bảo hiểm nhân thọ Bảo hiểm nhân thọ là sự cam kết giữa người bảo hiểm và người tham gia bảo hiểm, mà trong đó người bảo hiểm sẽ trả cho người tham gia (hoặc người thụ hưởng quyền lợi bảo hiểm) một số tiền nhất định khi có những sự kiện đã định trước xảy ra (người được bảo hiểm bị chết hoặc sống đến một thời điểm nhất định), còn người tham gia phải nộp phí bảo hiểm đầy đủ, đúng hạn. Nói cách khác, bảo hiểm nhân thọ là quá trình bảo hiểm bảo hiểm các rủi ro có liên quan đến sinh mạng, cuộc sống và tuổi thọ của con người. Đối tượng tham gia bảo hiểm nhân thọ rất rộng, bao gồm mọi người ở mọi lứa tuổi khác nhau. Lịch sử ra đời của bảo hiểm nhân thọ khá sớm. Hợp đồng bảo hiểm nhân thọ đầu tiên trên thế giới ra đời năm 1583, do công nhân Luân Đôn là ông William Gybbon tham gia. Phí bảo hiểm ông phải đóng lúc đó là 32 bảng Anh, khi ông chết trong năm đó, người thừa kế của ông được hưởng 400 bảng Anh. Năm 1759, công ty bảo hiểm nhân thọ ra đời đầu tiên ở Philadephia (Mỹ). Công ty này đến nay vẫn còn hoạt động, nhưng lúc đầu nó chỉ bán bảo hiểm cho các con chiên ở nhà thờ của mình. Năm 1762, công ty bảo hiểm nhân thọ Equitable ở nước Anh được thành lập và bán bảo hiểm nhân thọ cho mọi người dân. ở Châu á, các công ty bảo hiểm nhân thọ ra đời đầu tiên ở Nhật Bản. Năm 1868 công ty bảo hiểm Meiji của Nhật ra đời và đến năm 1888 và 1889, 2 công ty khác là:Kyoei và Nippon ra đời và phát triển cho đến ngày nay. Trên thế giới, bảo hiểm nhân thọ là loại hình bảo hiểm phát triển nhất, năm 1985 doanh thu phí bảo hiểm nhân thọ mới chỉ đạt 630,5 tỷ đô la, năm 1989 đã lên tới1.210,2 tỷ và năm 1993 con số này là 1.647 tỷ , chiếm gần 48% tổng phí bảo hiểm. Hiện nay, có 5 thị trường bảo hiểm nhân thọ lớn nhất thế giới là: Mỹ, Nhật Bản, CHLB Đức, Anh và Pháp. Theo số liệu thống kê năm 1993, phí bảo hiểm nhân thọ của 5 thị trường này được thể hiện ở bảng sau: Cơ cấu phí bảo hiểm nhân thọ của 5 thị trường lớn nhất thế giới năm 1993 Tên nước Tổng doanh thu phí bảo hiểm (triệu USD) Cơ cấu phí bảo hiểm (%) Nhân thọ Phi nhân thọ 1. Mỹ 522,468 41,44 58,56 2. Nhật 320,143 73,86 26,14 3. Đức 107,403 39,38 60,62 4. Anh 102,360 64,57 35,43 5. Pháp 84,303 56,55 43,65 Sở dĩ bảo hiểm nhân thọ phát triển nhanh, doanh thu phí bảo hiểm ngày càng tăng là vì loại hình bảo hiểm này có vai trò rất lớn. Vai trò của bảo hiểm nhân thọ không chỉ thể hiện trong từng gia đình và đối với từng cá nhân trong việc góp phần ổn định cuộc sống, giảm bớt khó khăn về tài chính khi gặp rủi ro, mà còn thể hiện rõ trên phạm vi toàn xã hội. Trên phạm vi xã hội, bảo hiểm nhân thọ góp phần thu hút vốn đầu tư nước ngoài, huy động vốn trong nước từ những nguồn tiền mặt nhàn rỗi năm trong dân cư. Nguồn vốn này không chỉ có tác dụng đầu tư dài hạn, mà còn góp phần thực hành tiết kiệm, chống lạm phát và tạo thêm công ăn việc làm cho người lao động. 2. Những đặc điểm cơ bản của bảo hiểm nhân thọ: 2.1. Bảo hiểm nhân thọ vừa mang tính tiết kiệm, vừa mang tính rủi ro Đây là một trong những đặc điểm khác nhau cơ bản giữa bảo hiểm nhân thọ với bảo hiểm phi nhân thọ. Thật vậy, mỗi người mua bảo hiểm nhân thọ sẽ định kỳ nộp một khoản tiền nhỏ (gọi là phí bảo hiểm) cho người bảo hiểm, ngược lại người bảo hiểm có trách nhiệm trả một số tiền lớn (gọi là số tiền bảo hiểm) cho người hưởng quyền lợi bảo hiểm như đã thoả thuận từ trước khi có các sự kiện bảo hiểm xảy ra. Số tiền này giúp những người còn sống trang trải những khoản chi phí cần thiết như: thuốc men, mai táng, chi phí giáo dục con cái... Chính vì vậy, bảo hiểm nhân thọ vừa mang tính tiết kiệm, vừa mang tính rủi ro. Nội dung tiết kiệm khi mua bảo hiểm nhân thọ khác với các hình thức tiết kiệm khác ở chỗ, người bảo hiểm đảm bảo trả cho người tham gia bảo hiểm hay người thân của họ một số tiền rất lớn ngay cả khi họ mới tiết kiệm được một khoản tiền nhỏ. 2.2. Bảo hiểm nhân thọ đáp ứng được rất nhiều mục đích khác nhau của người tham gia bảo hiểm. Trong khi các nghiệp vụ bảo hiểm phi nhân thọ chỉ đáp ứng được một mục đích là góp phần khắc phục hậu quả khi đối tượng tham gia bảo hiểm gặp sự cố, từ đó góp phần ổn định tài chính cho người tham gia, thì bảo hiểm nhân thọ đã đáp ứng được nhiều mục đích. Mỗi mục đích được thể hiện khá rõ trong từng loại hợp đồng. Chẳng hạn, hợp đồng bảo hiểm hưu trí sẽ đáp ứng yêu cầu của người tham gia những khoản trợ cấp đều đặn hàng tháng, từ đó góp phần ổn định cuộc sống của họ khi già yếu. Hợp đồng bảo hiểm tử vong sẽ giúp người được bảo hiểm để lại cho gia đình một số tiền bảo hiểm khi họ bị tử vong. Số tiền này đáp ứng được rất nhiều mục đích của người quá cố như: trang trải nợ nần, giáo dục con cái, phục dưỡng bố mẹ già... Hợp đồng bảo hiểm nhân thọ đôi khi còn có vai trò như một vật thế chấp để vay vốn hoặc bảo hiểm nhân thọ tín dụng thường được bán cho các đối tượng đi vay để họ mua xe hơi, đồ dùng gia đình hoặc dùng cho một mục đích cá nhân khác... Chính vì đáp ứng được nhiều mục đích khác nhau nên loại hình bảo hiểm này có thị trường ngày càng rộng và được rất nhiều người quan tâm. 2.3. Các loại hợp đồng trong bảo hiểm nhân thọ rất đa dạng và phức tạp. Tính đa dạng và phức tạp trong các hợp đồng bảo hiểm nhân thọ thể hiện ở ngay các sản phẩm của nó. Mỗi sản phẩm bảo hiểm nhân thọ cũng có nhiều loại hợp đồng khác nhau, chẳng hạn bảo hiểm nhân thọ hỗn hợp có các hợp đồng 5 năm, 10 năm. Mỗi hợp đồng với mỗi thời hạn khác nhau, lại có sự khác nhau về số tiền bảo hiểm, phương thức đóng phí, độ tuổi của người tham gia... Ngay cả trong một bản hợp đồng, mối quan hệ giữa các bên cũng rất phức tạp. 2.4. Phí bảo hiểm nhân thọ chịu tác động tổng hợp của nhiều nhân tố, vì vậy quá trình định phí khá phức tạp. Quá trình định phí ở đây rất phức tạp, đòi hỏi nắm vững đặc trưng của từng loại sản phẩm, phân tích dòng tiền tệ, phân tích được chiều hướng phát của mỗi sản phẩm trên thị trường nói chung. 2.5. Bảo hiểm nhân thọ ra đời và phát triển trong những điều kiện kinh tế - xã hội nhất định. ở các nước kinh tế phát triển, bảo hiểm nhân thọ đã ra đời và phát triển hàng trăm năm nay. Ngược lại có một số nước trên thế giới hiện nay vẫn chưa triển khai được bảo hiểm nhân thọ, mặc dù người ta hiểu rất rõ vai trò và lợi ích của nó. Để lý giải vấn đề này, hầu hết các nhà kinh tế đều cho rằng, cơ sở chủ yếu để bảo hiểm nhân thọ ra đời và phát triển là điều kiện kinh tế – xã hội phải phát triển. Ngoài điều kiện kinh tế – xã hội, thì môi trường pháp lý cũng ảnh hưởng đến sự ra đời và phát triển của bảo hiểm nhân thọ. Thông thường ở các nước, luật kinh doanh bảo hiểm, các văn bản, quy định có tính pháp quy phải ra đời trước khi ngành bảo hiểm phát triển. Đây là vấn đề mang tính chất sống còn cho hoạt động kinh doanh bảo hiểm nhân thọ. II. Bảo hiểm nhân thọ Việt Nam Tháng 8-1996, hợp đồng bảo hiểm nhân thọ đầu tiên được Bảo Việt phát hành, đánh dấu sự ra đời của thị trường bảo hiểm nhân thọ Việt Nam kể từ ngày đất nước hoàn toàn thống nhất. Tháng 8-2001 những hợp đồng đầu tiên đã đáo hạn, ghi nhận sinh nhật lần thứ 5 của thị trường. Nhìn một cách tổng quan, thị trường bảo hiểm nhân thọ Việt Nam thời gian qua có những đặc điểm sau: 1. Thị trường sôi động, cạnh tranh ngày càng gay gắt và toàn diện: Từ năm 1996 đến giữa năm 1999 chỉ có Bảo Việt “một mình một chợ”, cho đến nay trên thị trường đã có 5 doanh nghiệp: Bảo Việt, Bảo Minh-CMG, Manulife, Prudential và AIA. Từ khi có sự góp mặt thêm của 4 doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài-những tên tuổi lớn, đã có kinh nghiệm hoạt động kinh doanh ở nước ngoài kèm theo cơ chế tài chính, thù lao linh hoạt, thị trường bảo hiểm nhân thọ Việt Nam đã thực sự bước vào giai đoạn mới – giai đoạn sôi động, cạnh tranh toàn diện và phát triển với tốc độ cao. Tình hình cạnh tranh gay gắt có thể thấy rõ ở các thị trường lớn như Hà Nội, Tp Hồ Chí Minh, Hải Phòng, Đà Nẵng. Sự canh tranh thể hiện trên tất cả các mặt như thu hút khách hàng, thu hút đại lý (qua chính sách thù lao), sản phẩm, dịch vụ, địa bàn hoạt động, quảng cáo, khuyến mãi... Nêú như khi mới bắt đầu hoạt động, Prudential, AIA, Manulife chỉ tập trung triển khai ở hai đại bản doanh là Hà Nội, Tp Hồ Chí Minh và chủ yếu hướng vào các khách hàng có thu nhập trung bình khá trở lên, thì đến nay các công ty này đã tích cực mở rộng phạm vi hoạt động sang các địa bàn khác và hướng tới cả những khách hàng có thu nhập trung bình. Đến thời điểm này, các doanh nghiệp đều lấy mục tiêu tăng trưởng, mở rộng thị trường là mục tiêu hàng đầu. Xét về mặt tích cực, cạnh tranh thực sự trở thành một nhân tố quan trọng thúc đẩy thị trường phát triển. Chính nhờ sự hoạt động mạnh mẽ của các doanh nghiệp, đã giúp dân chúng nhận thức rõ hơn về bảo hiểm nhân thọ, giúp đưa dịch vụ bảo hiểm nhân thọ đến tận nhà khách hàng. Cũng nhờ cạnh tranh, các doanh nghiệp đã nâng cao chất lượng dịch vụ khách hàng, chất lượng khai thác, đa dạng hoá sản phẩm, đồng thời thúc đẩy việc hoàn thiện điều khoản, quy trình nghiệp vụ, bổ sung các dịch vụ gia tăng giá trị (cho vay phi tự động, cho vay theo hợp đồng, khôi phục hiệu lực hợp đồng...), hoàn thiện mô hình tổ chức và hoạt động, trong đó đáng chú ý là mô hình đại lý, chế độ thù lao cho đại lý theo hướng hiệu quả hơn, phù hợp hơn với đặc điểm kinh doanh bảo hiểm nhân thọ. Cạnh tranh cũng thôi thúc các doanh nghiệp tìm kiếm các biện pháp nâng cao hiệu quả kinh doanh như ứng dụng tin học, đa dạng hoá các kênh phân phối. Thời gian qua các doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ rất tích cực ứng dụng công nghệ thông tin vào hầu hết các công việc như phát hành và quản lý hợp đồng, in hoá đơn, kế toán, thống kê, quảng cáo giới thiệu sản phẩm... Tuy vậy, hiện tượng cạnh tranh không lành mạnh (như tung tin không chính xác), kinh doanh theo kiểu “chộp giật” đã xuất hiện, gây tác động xấu đến thị trường, làm tổn hại đến hình ảnh của ngành. Thị phần bảo hiểm nhân thọ qua các năm (theo doanh thu phí) Năm Bảo Việt BM-CMG Prudential Manulife AIA 2000 71,5% 0,7% 19,4% 7,6% 0,8% 2001 54,3% 1,4% 29,9% 10,8% 3,6% Dẫn đầu trên thị trường hiện nay là Bảo Việt – doanh nghiệp nhà nước và là doanh nghiệp duy nhất không có vốn đầu tư nước ngoài với thị phần trên 54%, tốc độ tăng trưởng doanh thu phí bảo hiểm đạt 64,8% trong năm 2001 và cũng là doanh nghiệp duy nhất có mạng lưới phủ khắp các tỉnh thành. Các doanh nghiệp khác cũng đạt được kết quả rất tốt, đặc biệt là Prudential đã đạt được kết quả khá ngoạn mục – chỉ trong vòng hơn 2 năm Prudential đã vươn lên vị trí thứ 2 với gần 30% thị phần, trở thành một đối tượng lớn đối với Bảo Việt trên thị trường. AIA, Manulife, BaoMinh-CMG trong năm 2001 cũng gia tăng thị phần, tuy nhiên tính đến thời điểm này còn chiếm thị phần khá nhỏ. Với đặc điểm khách hàng chủ yếu là các cá nhân, số lượng các doanh nghiệp ngày càng gia tăng, có thể nhận định rằng trong thời gian tới, thị trường bảo hiểm nhân thọ Việt Nam sẽ thêm sôi động, cạnh tranh thêm sâu sắc trên tất cả các mặt theo hướng có lợi cho khách hàng, đồng thời cũng chứa đựng nhiều yếu tố bất ngờ. Sự hoạt động mạnh mẽ của thị trường bảo hiểm nhân thọ thời gian qua tạo ra sự cạnh tranh liên ngành, trong đó rõ ràng nhất là cạnh tranh giữa hệ thống ngân hàng, bưu điện với ngành bảo hiểm nhân thọ trong việc thu hút tiền vốn nhàn rỗi từ công chúng. Gần đây, ngành ngân hàng (điển hình như ngân hàng đầu tư và phát triển, Ngân hàng Sài Gòn Thương Tín...) đã đưa ra những công cụ cạnh tranh trực tiếp với bảo hiểm nhân thọ như tiết kiệm trả góp (cho phép gửi tiền tiết kiệm định kỳ với những khoản tiền nhỏ), tiết kiệm dài hạn (thời hạn tối đa có thể tới 15 năm). Mặc dù là lĩnh vực kinh doanh chậm có lãi (đến thời điểm này tất cả các doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ Việt Nam đều chưa có lãi) nhưng bảo hiểm nhân thọ là lĩnh vực kinh doanh mầu mỡ và bền vững, hấp dẫn các nhà đầu tư nhất là các nhà đầu tư nước ngoài. Có thể nhận định rằng cùng với chính sách hội nhập của Việt Nam cũng như việc thực hiện Hiệp định thương mại Việt-Mỹ, chắc chắn sẽ xuất hiện nhiều gương mặt mới trên thị trường bảo hiểm nhân thọ Việt Nam, làm cho thị trường thêm sôi động. Việc tăng vốn của các doanh nghiệp đang hoạt động trên thị trường như Prudential cũng khẳng định điều này. 2. Thành công lớn, trưởng thành nhanh chóng. Mặc dù mới có tuổi đời hơn 5 năm nhưng thị trường bảo hiểm nhân thọ Việt Nam đã đạt được những kết quả rất đáng tự hào trên nhiều mặt. Cụ thể: Đạt tốc độ tăng trưởng cao về doanh thu phí và hợp đồng: Nếu như năm 1996 Bảo Việt mới chỉ triển khai thí điểm bảo hiểm nhân thọ tại một số tỉnh thành và đạt được kết quả khá khiêm tốn với trên 1200 hợp đồng và doanh thu phí chưa đến 1 tỷ đồng thì đến năm 2000 doanh thu phí bảo hiểm nhân thọ toàn thị trường đã đạt gần 1300 tỷ đồng và gần 1 triệu hợp đồng có hiệu lực. Đặc biệt, năm 2001 là năm đáng ghi nhớ của thị trường bảo hiểm nhân thọ Việt Nam với doanh thu phí 2786 tỷ đồng (tương đương với 0,55% GDP), vượt khá xa so với tổng doanh thu phí bảo hiểm phi nhân thọ của toàn thị trường, số hợp đồng có hiệu lực đến cuối năm 2001 đạt 1,6 triệu (tương đương với 2% dân số). Doanh thu phí BHNT toàn thị trường (tỷ đồng) Năm 1997 1998 1999 2000 2001 6T/2002 Tốc độ tăng doanh thu phí (So với năm trước) 1.842,1% 1.160% 242,4% 262,6% 215,6% 72,39% So với năm 2000, tốc độ tăng doanh thu phí năm 2001 đạt 215,6%; trong đó tốc độ tăng doanh thu phí của các hợp đồng mới đạt trên 89%. Nếu so sánh 6 tháng đầu năm 2002 với cùng kỳ năm 2001, doanh thu các hợp đồng bảo hiểm khai thác mới đã tăng 20,94%. Nếu tính từ khi mới bắt đầu triển khai, tốc độ tăng doanh thu bảo hiểm nhân thọ bình quân trong những năm qua đạt trên 250%/năm; còn nếu tính từ năm 1999 – năm bắt đầu có sự ra nhập của các doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ khác ngoài Bảo Việt, tốc độ tăng doanh thu phí bình quân đạt trên 135%/năm (cao hơn tốc độ tăng GDP rất nhiều). Biểu đồ trên cho thấy, tính đến ngày 01/07/2002 trên toàn thị trường có tổng số 2.346.664 hợp đồng bảo hiểm nhân thọ đang có hiệu lực. Nếu như trong 6 tháng đầu năm 2001 chỉ có 387.468 hợp đồng bảo hiểm được ký kết và duy trì thì trong 6 tháng đầu năm 2002 đã có 462.691 hợp đồng được ký kết và duy trì, tăng 19,41%. Đây là tốc độ tăng trưởng rất cao, phản ánh sự trưởng thành nhanh chóng của thị trường bảo hiểm nhân thọ Việt Nam. Thêm vào đó, chất lượng khai thác cũng được nâng lên đáng kể, biểu hiện qua số tiền bảo hiểm trung bình/hợp đồng, số phí bảo hiểm bình quân/hợp đồng ngày càng cao, công tác đánh giá rủi ro được chú trọng hơn (thông qua việc áp dụng đánh giá rủi ro, sức khỏe, tài chính, mục đích tham gia, quyền lợi có thể được bảo hiểm), tỷ lệ huỷ hợp đồng của toàn thị trường dưới 6%/năm (thấp hơn rất nhiều so với thị trường khác): Thiết lập được mạng lưới kinh doanh phủ khắp cả nước, mô hình tổ chức quản lý ngày càng hoàn thiện: Thời gian qua, các doanh nghiệp, điển hình là Bảo Việt đã xây dựng được mạng lưới cung cấp dịch vụ trên khắp cả nước đáp ứng nhu cầu bảo hiểm nhân thọ của mọi tầng lớp nhân dân. Với mạng lưới phủ khắp các huyện thị và đội ngũ quản lý, cán bộ khai thác đông đảo, các sản phẩm bảo hiểm nhân thọ đã len lỏi vào mọi hang cùng ngõ hẻm, từ thành thị tới nông thôn. Mô hình tổ chức và quản lý của các doanh nghiệp cũng ngày càng hoàn thiện và có hiệu quả hơn, điển hình là việc chuyên môn hoá việc khai thác và thu phí. Việc đào tạo cán bộ, đại lý ngày càng được chú trọng và được xác định là nhân tố quan trọng quyết định chất lượng dịch vụ cung cấp và thành công của doanh nghiệp. Sản phẩm đa dạng, dịch vụ phong phú, khách hàng thuộc nhiều tầng lớp: Khi Bảo Việt triển khai thí điểm bảo hiểm nhân thọ, chỉ có 3 sản phẩm được đưa ra trên thị trường là bảo hiểm nhân thọ Hỗn hợp thời hạn 5 năm, thời hạn 10 năm và An sinh giáo dục. Cùng với sự phát triển thị trường, số luợng sản phẩm trên thị trường đã tăng lên đáng kể và ngày càng đa dạng. Đến nay trên thị trường đã nay đã có sự hiện diện của tất cả các loại bảo hiểm nhân thọ truyền thống như Hỗn hợp, sinh kỳ, tử kỳ, chọn đời, các sản phẩm bảo hiểm nhân thọ cách tân, các sản phẩm bảo hiểm hưu trí, nhiều bảo hiểm bổ trợ cũng đã có mặt. Với sự đa dạng về chủng loại các sản phẩm bảo hiểm nhân thọ đã ngày càng đáp ứng tốt hơn nhu cầu đa dạng, phong phú và toàn diện của bảo hiểm nhân thọ. Kết quả triển khai thời gian qua cho thấy, khách hàng tham gia bảo hiểm nhân thọ rất đa dạng, thuộc nhiều tầng lớp khác nhau. Bước đầu đa dạng hoá kênh phân phối: Để đưa sản phẩm bảo hiểm nhân thọ ra thị trường, đến nay các doanh nghiệp Việt Nam đều sử dụng kênh phân phối truyền thống - đội ngũ đại lý chuyên nghiệp. Gần đây, các doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ đã bắt đầu hợp tác với Ngân hàng trong khai thác và thu phí bảo hiểm, điển hình là sự hợp tác giữa Bảo Việt và Ngân hàng Công thương, Ngân hàng Châu (ACB), giữa AIA và Ngân hàng HongKong và Thượng Hải (HSBC), Prudential với ACB. Bên cạnh đó, các doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ cũng đã có ý tưởng về sử dụng kênh phân phối qua mạng internet, với việc giới thiệu sản phẩm qua mạng. Góp phần tạo lập cuộc sống ổn định, thịnh vượng, nâng cao nhận thức về bảo hiểm nhân thọ: Qua việc giải quyết đầy đủ và kịp thời quyền lợi của khách hàng, các doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ đã giúp khách hàng chẳng may gặp rủi ro nhanh chóng khắc phục rủi ro tạo lập một cuộc sống đầy đủ về tài chính, hạnh phúc, thịnh vượng. Với cơ chế bù đắp tài chính, khắc phục hậu quả rủi ro, hỗ trợ tài chính khi không còn khả năng lao động, chúng ta có thể nhận định một cách logic rằng, bảo hiểm nhân thọ đã, đang và sẽ góp phần xoá bỏ bao cấp, giảm nhẹ các khoản trợ cấp của Nhà nước, của xã hội. Tạo công ăn việc làm cho nhiều người: Thời gian qua bảo hiểm nhân thọ đã thu hút, tạo công ăn việc làm cho một lực lượng đông đảo lao động dưới hình thức đại lý chuyên nghiệp, đại lý bán chuyên nghiệp và cộng tác viên. đồng thời bảo hiểm nhân thọ cũng đã tạo ra chỗ làm việc cho hàng nghìn người với tư cách là cán bộ, nhân viên của doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ. Tạo kênh huy động và cung cấp vốn lớn cho nền kinh tế, thúc đẩy kinh tế - xã hội phát triển: Tổng số phí bảo hiểm nhân thọ đạt 2786 tỷ đồng chiếm 0,55% GDP vào năm 2001, và như vậy tính đến thời điểm này tổng số vốn mà bảo hiểm nhân thọ có thể cung cấp cho nền kinh tế trên 4000 tỷ đồng. Năm 1996 1997 1998 1999 2000 2001 Quỹ đầu tư (tỷ đồng) 0,7 15 178 582 1.654 4.000 Hoạt động đầu tư tài chính cũng trở thành xương sống nâng đỡ cho hoạt động kinh doanh bảo hiểm nhân thọ, tạo tiền đề và điều kiện để các doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ tham gia vào thị trường tài chính tạo lập các quỹ đầu tư. Tuy nhiên, có thể thấy cho đến nay thị trường đầu tư của Việt Nam mới trong giai đoạn hình thành còn thiếu các công cụ đầu tư, nhất là các công cụ đầu tư dài hạn do vậy hạn chế rất lớn đến hiệu quả hoạt động đầu tư của các doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ. 3. Môi trường pháp lý ngày càng hoàn thiện: Trong thời gian qua, môi trường pháp lý cho hoạt động kinh doanh bảo hiểm nhân thọ ngày càng được hoàn thiện. Trước hết là sự ra đời của Luật kinh doanh bảo hiểm, bắt đầu có hiệu ngày 1/4/2001, tiếp đó là các nghị định (Nghị định số 42/2001/NĐ-CP ngày 1/8/2001 quy định chi tiết một số điều của Luật kinh doanh bảo hiểm, Nghị định 43/2001/NĐ-CP ngày 1/8/2001 quy định chế độ tài chính đối với doanh nghiệp bảo hiểm và môi giới bảo hiểm) và thông tư hướng dẫn (Thông tư số 71/2001/TT-BTC ngày 28/8/2001 hướng dẫn thi hành Nghị định 42/2001/NĐ-CP ngày 1/8/2001, Thông tư số 72/2001/TT-BTC ngày 28/8/2001 hướng dẫn thi hành Nghị định 43/2001/NĐ-CP ngày 1/8/2001 của Chính phủ). Tuy vậy, đến nay hệ thống pháp luật điều chỉnh hoạt động kinh doanh bảo hiểm nhân thọ ở Việt Nam chưa thực sự đồng bộ, một số quy định cần thiết còn thiếu, một số quy định chưa rõ ràng chưa thực sự phù hợp với tập quán bảo hiểm nhân thọ, chưa tạo ra sự linh động lớn nhất có thể cho hoạt động của các doanh nghiệp. Ngoài việc xây dựng và hoàn thiện môi trường pháp lý trong thời gian qua Nhà nước đã có những chính sách ưu đãi, hỗ trợ, thúc đẩy thị trường bảo hiểm nhân thọ hoạt động. III. Những cơ hội và thách thức phát triển mới của ngành bảo hiểm nhân thọ việt nam Với sự thay đổi và phát triển nhanh chóng của môi trường kinh doanh thể hiện ở áp lực cạnh tranh gia tăng, khuynh hướng toàn cầu hoá, biến đổi thói quen, nhu cầu khách hàng, sự phát triển mạnh mẽ của khoa học công nghệ như đã phân tích ở trên đã đặt ra nhiều cơ hội và thách thức cho các công ty bảo hiểm nhân thọ ở Việt Nam: 1. Đáp ứng nhu cầu của khách hàng: Đối với các sản phẩm bảo hiểm nhân thọ nhu cầu khách hàng được dự báo là có những thay đổi về sản phẩm và hình thức dịch vụ sau: Do xu hướng dân số già đi, thu nhập được tăng lên, khách hàng có quan tâm nhiều hơn đến vấn đề tài chính của họ trong những năm hưu trí, chăm sóc sức khoẻ dẫn tới nhu cầu về sản phẩm bảo hiểm tích luỹ, tử kỳ, niên kim sẽ có nhiều triển vọng tăng trưởng. Việc quan tâm hơn của khách hàng tới những loại sản phẩm này cũng thể hiện xu hướng quan tâm hơn tới phòng chống rủi ro tài chính do khả năng biến đổi nhanh chóng của kinh tế. Bên cạnh đó, với sự phát triển của cuộc sống hiện đại, một số loại bệnh tật rất dễ mắc phải và là nguyên nhân tử vong chính cho con người cũng đã làm phát sinh nhu cầu bảo hiểm cho các bệnh hiểm nghèo. Do nhận thức ngày càng cao về các sản phẩm bảo hiểm, khách hàng có nhu cầu được lựa chọn sản phẩm tinh vi hợp với nhu cầu của mình. Khách hàng có yêu cầu cá nhân hoá dịch vụ – mua các sản phẩm được lắp ghép và thiết kế theo nhu cầu cá nhân của khách hàng, được hưởng các dịch vụ theo sự lựa chọn của cá nhân. Sự phát triển của thị trường chứng khoán, quỹ đầu tư và quá trình phát triển doanh nghiệp bảo hiểm theo hướng chuyên nghiệp hoá trong lĩnh vực đầu tư cho phép doanh nghiệp phát triển các sản phẩm bảo hiểm - đầu tư. Khách hàng cũng có hiểu biết hơn về đầu tư tài chính và có nhu cầu sử dụng một tỷ lệ tài sản của mình tham gia vào các hoạt động đầu tư hấp dẫn nhằm tăng giá trị của các hợp đồng bảo hiểm. Bên cạnh đó, khuynh hướng hạ thấp lãi suất (do sự phát triển của thị trường tài chính) là thách thức đối với các doanh nghiệp bảo hiểm khi đưa ra tỷ lệ lãi suất cố định trong các sản phẩm truyền thống trước đây. Đây cũng là sức ép doanh nghiệp bảo hiểm cung cấp sản phẩm kết hợp đầu tư, bảo hiểm. Bên cạnh đó, do quá trình gắn kết ngày càng chặt chẽ của khách hàng với các trung gian tài chính trong các hoạt động thanh toán, đầu tư, bảo hiểm, tư vấn tài chính... dẫn đến nhu cầu từ phía khách hàng là được cung cấp các dịch vụ tài chính tổng hợp trọn gói và thuận tiện từ một tổ chức, trái với tình trạng hiện nay là các dịch vụ này được cung cấp từ tổ chức tài chính khác nhau không thuận tiện cho khách hàng. Sự phát triển nhanh chóng của công nghệ thông tin, tin học cũng gây biến đổi thói quen tiêu dùng của khách hàng. Khách hàng có nhu cầu tìm hiểu thông tin và đòi hỏi được cung cấp dịch vụ qua các phương tiện thông tin hiện đại, được cung cấp dịch vụ tài chính tổng hợp như bảo hiểm, đầu tư, thanh toán... do vậy, tất yếu là doanh nghiệp bảo hiểm phải triệt để ứng dụng thành tựu của công nghệ thông tin để đáp ứng những yêu cầu mới của khách hàng. Khách hàng có nhu cầu cao hơn về dịch vụ gia tăng: do quá trình cạnh tranh đã làm đồng nhất về chất lượng dịch vụ nên khách hàng đòi hỏi về dịch vụ gia tăng như dịch vụ cung cấp thông tin qua trung tâm dịch vụ khách hàng, cung cấp thẻ thông tin hợp đồng, hỗ trợ thanh toán, đầu tư và các quyền lợi khác. 2. Sự phát triển của công nghệ: Việc tiếp nhận và sử dụng công nghệ mới, trong đó chủ yếu là thông tin một cách có hiệu quả là thách thức lớn nhất đối với doanh nghiệp bảo hiểm phát triển trong giai đoạn tới. Doanh nghiệp bảo hiểm phải cân đối giữa việc áp dụng công nghệ có sự thay đổi quá nhanh chóng để nâng cao năng lực cạnh tranh với những rủi ro tốn kém chi phí, năng lực quản lý không đáp ứng, không phù hợp với trình độ hiện tại của nhân lực và hiện trạng của cơ cấu tổ chức. Việc ứng dụng công nghệ thông tin cho phép doanh nghiệp bảo hiểm: Vi tính hoá quá trình dịch vụ và giảm bớt tính cồng kềnh của cơ cấu tổ chức, tổ chức doanh nghiệp bảo hiểm theo mô hình “doanh nghiệp thông tin”, đa dạng hoá kênh phân phối và hình thức dịch vụ, tạo ra cơ sở dữ liệu chung phục vụ nhu cầu cần lưu trữ, tra cứu và phân tích, cho phép thay đổi mô hình tổ chức theo hướng gọn nhẹ và chuyên môn hoá cao. Cho phép doanh nghiệp bảo hiểm tăng cường dịch vụ khách hàng bằng các dịch vụ phụ trợ kỹ thuật kỹ thuật cao, cho phép doanh nghiệp bảo hiểm phục vụ khách hàng nhanh chóng, thường xuyên, rút ngắn chu kỳ hoạt động. Cho phép doanh nghiệp bảo hiểm cá nhân hoá các dịch vụ qua nghiên cứu và đáp ứng nhu cầu cá nhân. 3. Đổi mới về tổ chức quản lý công ty: Có một số sức ép do tình hình cạnh tranh và công nghệ kinh doanh dẫn tới những yêu cầu về thay đổi tổ chức của công ty: Tổ chức của doanh nghiệp bảo hiểm theo định hướng khách hàng trung tâm: vấn đề đáp ứng nhanh nhất nhu cầu khách hàng là nhân tố quyết định trong cạnh tranh, do vậy về tổ chức, doanh nghiệp bảo hiểm cần chú trọng đầu tư phát triển các bộ phận nghiên cứu nhu cầu khách hàng, đánh giá thoả mãn khách hàng, thiết kế phát triển sản phẩm, quản lý quan hệ khách hàng, phát triển các dịch vụ hỗ trợ nhu cầu khách hàng. Yêu cầu đa dạng hoá hệ thống phân phối cũng làm thay đổi tổ chức của doanh nghiệp bảo hiểm trong quản lý và phát triển các kênh phân phối mới. Phát triển của công nghệ thông tin sẽ gây ảnh hưởng tới tổ chức doanh nghiệp bảo hiểm và cách thức trao đổi thông tin. Do hệ thống thông tin hỗ trợ các quá trình trao đổi thông tin đa chiều các bộ phận trong doanh nghiệp bảo hiểm và với khách hàng qua hệ thống mạng nên các khái niệm về không gian, thời gian trong trao đổi thông tin bị xoá nhoà. Điều này dẫn tới thay đổi cơ cấu tổ chức của doanh nghiệp bảo hiểm và cách thức mà doanh nghiệp bảo hiểm quan hệ với khách hàng. Như vậy, that cho việc các doanh nghiệp bảo hiểm phải thành lập nhiều công ty, chi nhánh để mở rộng hệ thống phân phối trên các địa bàn với cơ cấu tổ chức cồng kềnh thì với sự hỗ trợ của công nghệ thông tin, doanh nghiệp bảo hiểm chỉ cần thành lập các bộ phận chuyên quản lý đại lý để bán sản phẩm và phục vụ khách hàng. Các hoạt động hạch toán kế toán, quản lý hợp đồng... được thực hiện tập trung. Nhờ vậy doanh nghiệp bảo hiểm có thể thay đổi mô hình nhiều cấp sang mô hình phẳng ít cấp hoặc hình sao với sự trao đổi thông tin đa chiều giữa các bộ phận. Điều này làm giảm bớt các cấp quản lý trung gian vốn chỉ thực hiện chức năng tập hợp, báo cáo thông tin trình lãnh đạo ra quyết định. 4. Phát triển hệ thống phân phối: Do thay đổi về nhu cầu được phục vụ khách hàng cùng với sự phát triển nhanh chóng của công nghệ thông tin hệ thống phân phối có một số thách thức phát triển: Thách thức trong đa dạng hoá hệ thống phân phối: Trước sự biến đổi nhu cầu của khách hàng cả về sản phẩm và dịch vụ, với sự hỗ trợ của công nghệ việc đa dạng hoá kênh phân phối là tất yếu. Các kênh phân phối chủ yếu được đưa ra vẫn là phân phối chủ yếu được đưa ra vẫn là phân phối trực tiếp, phân phối qua internet, phân phối qua ngân hàng. Việc đa dạng hoá phân phối nhằm phục vụ nhu cầu đa dạng hoá dịch vụ của khách hàng. Song song với sự phát triển về dịch vụ thì khách hàng cũng có nhu cầu tư vấn tài chính từ các tổ chức độc lập để đảm bảo lựa chọn dịch vụ tài chính phù hợp nhất với bản thân. Thách thức trong phát triển, nâng cao năng suất của hệ thống đại lý: Sau nhiều cuộc thảo luận, các nhà quản lý đều đi đến kết luân là trong bảo hiểm nhân thọ, vai trò của đại lý vẫn không thể thay thế mặc dù có sự phát triển công nghệ, do đặc trưng của sản phẩm bảo hiểm nhân thọ và quan hệ con người với con người. Hỗ trợ hoạt động của đại lý bằng những tiến bộ của công nghệ. Tăng cường quản lý hoạt động của đại lý trong đó chuyển hướng chú trọng vào chất lượng quá trình bán hàng của đại lý thay cho cách làm truyền thống là quản lý kết quả bán hàng của đại lý. 5. Môi trường cạnh tranh: Với sức ép cạnh tranh toàn cầu hoá, việc duy trì lợi nhuận sẽ là thách thức cho doanh nghiệp bảo hiểm. Ngoài việc chú trọng tới giảm tỷ lệ tổn thất, vấn đề cắt giảm chi phí cũng là một thách thức nhằm duy trì một tỷ lệ lợi nhuận tốt. Bên cạnh đó, doanh nghiệp bảo hiểm trong nước cũng có xu hướng sáp nhập, bán cổ phần cho doanh nghiệp bảo hiểm nước ngoài để nâng cao hơn khả năng cạnh tranh “toàn cầu” cho hoạt động của mình. Quá trình cạnh tranh mạnh mẽ dẫn tới xu hướng giảm tỷ lệ lợi nhuận, bên cạnh đó, để đối phó với cạnh tranh toàn cầu, mở rộng hệ thống dịch vụ, tăng quy mô nên các công ty có xu hướng sáp nhập để nâng cao năng lực cạnh tranh. Một khuynh hướng nữa thúc đẩy các công ty sáp nhập là do khủng hoảng gần đây làm hệ thống bảo hiểm nhân thọ chao đảo, mất nhiều khả năng thanh toán nên thúc đẩy sáp nhập, mua lại công ty. 6. Những trở ngại về pháp lý: Theo các qui định hiện hành về kinh doanh bảo hiểm và đối chiếu với các yêu cầu cần thoả mãn khi gia nhập WTO, hiện đang tồn tại những trở ngại pháp lý nhất định cần tháo gỡ trước khi Việt Nam có thể trở thành một thành viên đầy đủ của WTO. Đó là việc cấp giấy phép căn cứ vào “nhu cầu kinh tế”, các quy định mang tính chất phân biệt đối xử về vốn pháp định và ký quỹ, hạn chế về việc sử dụng ngoại tệ trong khai thác bảo hiểm, hạn chế về phạm vi hoạt động đối với các doanh nghiệp bảo hiểm có vốn đầu tư nước ngoài và hạn chế về tỷ lệ góp vốn. IV. Giải Pháp Để thúc đẩy thị trường bảo hiểm nhân thọ Việt Nam phát triển bền vững, tăng cường vai trò của nó trong công cuộc công nghiệp hoá-hiện đại hóa đất nước, cần phát huy những điểm mạnh, khắc phục những điểm yếu, tồn tại hiện thời đồng thời phải chuẩn bị tốt để đối phó với những khó khăn, thách thức sắp tới nhất là thách thức hội nhập và toàn cầu hoá kinh tế. Để thực hiện được những nhiệm vụ trên cần phải có những chiến lược và giải pháp mang tính đồng bộ, cả trên phương diện vĩ mô và vi mô: Thứ nhất, Nhà nước cần hoàn thiện các quy định pháp luật điều chỉnh nhằm tạo khung pháp lý thuận lợi cho hoạt động kinh doanh bảo hiểm nhân thọ, tạo ra sự bình đẳng giữa các doanh nghiệp, bảo vệ quyền lợi và lợi ích hợp pháp của người tham gia cùng các doanh nghiệp bảo hiểm, nâng cao hiệu lực quản lý của Nhà nước đối với hoạt động kinh doanh bảo hiểm nhân thọ, đáp ứng cầu quản lý và phát triển thị trường bảo hiểm nhân thọ trong nền kinh tế thị trường theo định hướng xã hội chủ nghĩa. Việc hoàn thiện môi trường pháp lý, trước hết là hoàn thiện và bổ sung các quy định phù hợp với tập quán kinh doanh bảo hiểm nhân thọ, điều kiện thực tiến Việt Nam, mục tiêu và định hướng phát triển thị trường. Song với việc xây dựng và hoàn thiện khung pháp lý, cần xây dựng một cơ chế kiểm tra, giám sát hữu hiệu việc thực hiện trên thực tế nhằm xác lập và duy trì một thị trường cạnh tranh lành mạnh, tạo tiền đề cho sự phát triển bền vững Thứ hai, Nhà nước cần có chiến lược, định hướng phù hợp trong phát triển thị trường bảo hiểm nhân thọ, trước hết là chiến lược, chính sách hội nhập. Tiếp đến, Nhà nước cần có chính sách phù hợp để khuyến khích, phát triển thị trường bảo hiểm nhân thọ. Cụ thể: Nhà nước cũng cần có những chính sách hỗ trợ, thúc đẩy ngành bảo hiểm nhân thọ phát triển như chính sách về đầu tư, chính sách ưu đãi thuế thu nhập đối với những người tham gia bảo hiểm nhân thọ (giống như ở các nước khác)… Với chính sách ưu đãi về thuế với những người tham gia bảo hiểm nhân thọ, Nhà nước có thể thực hiện chính sách khấu trừ một phần phí bảo hiểm nhân thọ mà cá nhân đóng phí bảo hiểm nhân thọ khỏi thu nhập chịu thuế, miễn thuế đối với số tiền bảo hiểm mà người tham gia bảo hiểm được nhận, cho phép tính số phí bảo hiểm mà doanh nghiệp đóng bảo hiểm nhân thọ vào chi phí hoạt động của doanh nghiệp. Đối với vấn đề đại lý, do hoạt động đại lý bảo hiểm nhân thọ có những điểm khác biệt so với các đại lý thương mại nói chung nên Nhà nước cần có những quy định chặt chẽ và cụ thể hơn về tiêu chuẩn, điều kiện, đào tạo, sát hạch, cấp chứng chỉ hành nghề bảo hiểm nhân thọ. Thứ ba, các doanh nghiệp cần tăng cường đào tạo, bồi dưỡng nghiệp vụ, phong cách phục vụ, đào tạo nghề nghiệp (nhằm xoá bỏ hoàn toàn các hiện tượng tiêu cực như ăn chặn tiền bảo hiểm nhân thọ của khách hàng, đông hoá với khách hàng để trục lợi bảo hiểm, vì lợi ích của bản thân mà tư vấn bất lợi cho khách hàng…), thực hiện tiêu chuẩn hóa đội ngũ cán bộ, đại lý, kiện toàn bộ máy tổ chức và hoạt động của doanh nghiệp để cung cấp cho thị trường bảo hiểm nhân thọ với chất lượng tốt nhất, đồng thời nâng cao uy tín của ngành trong công chúng. Thứ tư, các doanh nghiệp cần nhanh chóng nắm bắt và ứng dụng các thành tựu của khoa học và công nghệ, đặc biệt là công nghệ thông tin vào quá trính khai thác và quản lý hoạt động kinh doanh nhằm nâng cao hiệu quả kinh doanh, giảm chi phí quản lý, hạ thấp phí bảo hiểm, tăng cường khả năng cạnh tranh, chuẩn bị tốt các điều kiện để thích ứng với những thay đôỉ nhanh chóng của môi trường kinh doanh mới, hội nhập vào tiến trình toàn cầu hoá và nền kinh tế tri thức. Thứ năm, tăng cường hợp tác giữa các doanh nghiệp để cùng phát triển và khai thác thị trường. Sự hợp tác này có thể thực hiện trên các mặt như: đào tạo thị trường, phòng chống trục lợi bảo hiểm, tạo nguồn cán bộ, đại lý, xây dựng và tăng cường uy tín, hình ảnh tốt đẹp của ngành, tạo lập và duy trì sự cạnh tranh lành mạnh trên thị trường, thu nhập và sử dụng số liệu thống kê liên quan. Đồng thời, cần tăng cường vai trò của hiệp hội bảo hiểm trong các lĩnh vực hợp tác nêu trên. C/. Phần kết luận Dựa trên những phân tích ở trên, chúng ta có thể khẳng định rằng thị trường bảo hiểm nhân thọ Việt Nam còn rất nhiều tiềm năng để phát triển. Cùng với chính sách mở cửa, hội nhập quốc tế khuyến khích đầu tư đặc biệt trong lĩnh vực bảo hiểm nhân thọ sẽ rất sôi động tạo điều kiện cho việc phát triển: Thứ nhất, cùng với chính sách hội nhập kinh tế, nền kinh tế nước ta đã bước vào giai đoạn phục hồi, ổn định và phát triển với tốc độ khá cao, lạm phát được đẩy lùi, thu nhập của người dân ngày càng được cải thiện là tiền đề rất quan trọng để thúc đẩy nhu cầu bảo hiểm nhân thọ. Thứ hai, Nhà nước đã thấy rõ hơn vai trò của bảo hiểm trong nền kinh tế và quan tâm đến việc phát triển thị trường bảo hiểm, trong đó có bảo hiểm nhân thọ, thể hiện rõ nhất trong việc ban hành Luật kinh doanh bảo hiểm và các quy định có liên quan tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động kinh doanh bảo hiểm nhân thọ cũng như xây dựng chiến lược chính sách phát triển thị trường. Thứ ba, với sự ra đời và hoạt động của nhiều doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ, thuộc nhiều thành phần kinh tế, sẽ tạo ra sự cạnh tranh tích cực, thúc đẩy thị trường bảo hiểm nhân thọ phát triển. Đồng thời, thông qua hoạt động tích cực của các doanh nghiệp và sự hỗ trợ của các phương tiện thông tin đại chúng, nhận thức của công chúng về bảo hiểm nhân thọ ngày càng tăng. Thư tư, sự phát triển của khoa học và công nghệ nhất là công nghệ thông tin sẽ tạo ra nhiều công cụ và giải pháp hữu ích, cho phép các doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ có thể ứng dụng trong hoạt động kinh doanh của mình nhằm hoàn thiện và nâng cao hiệu quả quản lý, và đa dạng hoá các kênh phân phối. Những phân tích trên đây có phần nào còn có ý chí chủ quan, chưa bám sát vào thực tế, số liệu còn chưa cập nhật, do vậy phần nào còn có sự thiếu sót, đánh giá chưa chính xác. Vì vậy, em rất mong được sự đóng góp ý kiến của các thầy cô! Đồng thời, em cũng xin chân thành cảm ơn thầy Mai Thanh Quế đã giúp đỡ em thực hiện đề tài này! Tài liệu tham khảo Giáo trình Bảo Hiểm. Giáo trình Lý thuyết Tiền tệ – Ngân hàng. Tạp chí Bảo Hiểm – số 2, số 4/2002. Tạp chí Tài Chính – số tháng 9/2002. Tạp chí Phát triển Kinh tế – số 24, số 35, số 69/2002. Nghiên cứu kinh tế – số 231 tháng10/2001. Mục lục Trang

Các file đính kèm theo tài liệu này:

  • doc35469.doc
Tài liệu liên quan