Website: Email :
[email protected] Tel (: 0918.775.368
Lêi më ®Çu:
Trong nÒn kinh tÕ thÞ trêng ®Çy s«i ®éng vµ c¹nh tranh gay g¾t hiÖn nay, l¹m ph¸t ®ang lµ mét vÊn ®Ò bÊt cËp nhÊt mµ c¶ thÕ giíi quan t©m. Nã kh«ng chØ nh mét bãng ma ¸m ¶nh lµm kinh hoµng tÊt c¶ c¸c siªu cêng kinh tÕ mµ nã cßn lµ mèi ®e däa nguy hiÓm cña sù ph¸t triÓn kinh tÕ x· héi mäi quèc gia. Bëi l¹m ph¸t ¶nh hëng ®Õn toµn bé nÒn kinh tÕ quèc d©n, ®Õn ®êi sèng x· héi, ®Æc biÖt lµ giíi lao ®éng. Mµ nguyªn nh©n s©u sa cña l¹m ph¸t lµ do c¸c chÝnh s¸ch tiÒn tÖ vµ chÝnh s¸ch tµi chÝnh cña nhµ níc. Vµ ®Ó kh¾c phôc nh÷ng hËu qu¶ do l¹m ph¸t g©y ra, Nhµ níc vµ ChÝnh phñ cÇn ph¶i ®a ra mét sè c¸c gi¶i ph¸p ®ång bé nh»m kiÒm chÕ møc ®é l¹m ph¸t tiÒn tÖ trong níc. C¸c nhµ kinh tÕ, c¸c doanh nghiÖp muèn thu lîi nhuËn cao vµ ®øng v÷ng trªn thÞ trêng ph¶i nhanh chãng tiÕp cËn, n¾m b¾t nh÷ng vÊn ®Ò cña nÒn kinh tÕ míi, ®Ó cã thÓ nh¹y bÐn tríc t×nh h×nh kinh tÕ trong vµ ngoµi níc.
Néi dung bµi tiÓu luËn gåm:
Lý thuyÕt:
Thùc tr¹ng l¹m ph¸t ë ViÖt Nam:
C¸c gi¶i ph¸p kiÒm chÕ l¹m ph¸t:
Trong qu¸ tr×nh t×m hiÓu vµ nghiªn cøu ®Ò tµi, bµi viÕt cña em cã thÓ cßn nhiÒu ®iÓm cha chÝnh x¸c mong c¸c thÇy c« gi¸o gióp ®ì vµ ®ãng gãp ý kiÕn ®Ó em hoµn thµnh tiÓu luËn nµy. Em xin ch©n thµnh c¶m ¬n c« gi¸o §ç Thuú Giao, ngêi ®· híng dÉn em lµm ®Ò c¬ng tiÓu luËn. Em xin ch©n thµnh c¶m ¬n c¸c thÇy c« gi¸o.
Néi dung:
I. Lý thuyÕt:
Kh¸i niÖm l¹m ph¸t:
L¹m ph¸t lµ mét hiÖn tîng cña tiÒn tÖ, ®îc biÓu hiÖn ë sù mÊt gi¸ (gi¶m gi¸) cña tiÒn tÖ, mµ sù mÊt gi¸ cña tiÒn tÖ l¹i lµ biÓu hiÖn râ rÖt nhÊt ai còng thÊy ®îc sù t¨ng gi¸ b×nh qu©n cña tÊt c¶ mäi thø hµng ho¸. L¹m ph¸t x¶y ra khi gi¸ c¶ mäi thø hµng ho¸, dÞch vô vµ chi phÝ ®Òu t¨ng tuy víi tèc ®é vµ tû lÖ kh«ng ®ång ®Òu, thø t¨ng nhanh, thø t¨ng chËm, thø t¨ng nhiÒu, thø t¨ng Ýt, nhng nãi chung mäi thø ®Òu t¨ng gi¸. L¹m ph¸t cµng cao th× ®ång tiÒn cµng bÞ mÊt gi¸ nhiÒu. Khi gi¸ c¶ nãi chung ®Òu h¹ xuèng th× cã nghÜa lµ l¹m ph¸t gi¶m, gäi t¾t lµ gi¶m ph¸t.
2. C¸c møc l¹m ph¸t:
Ngêi ta ph©n biÖt cã ba møc l¹m ph¸t kh¸c nhau: l¹m ph¸t võa ph¶i, l¹m ph¸t phi m· vµ siªu l¹m ph¸t.
2.1. L¹m ph¸t võa ph¶i.
Khi gi¸ c¶ t¨ng chËm( díi 10%/n¨m), cßn gäi lµ l¹m ph¸t mét con sè ( tõ 1% ®Õn 9%/n¨m). Trong ®iÒu kiÖn l¹m ph¸t võa ph¶i, gi¸ c¶ t¬ng ®èi kh«ng kh¸c møc b×nh thêng bao nhiªu; l·i suÊt thùc tÕ vµ l·i suÊt danh nghÜa chªnh lÖch nhau kh«ng ®¸ng kÓ, tiÒn gi÷ ®îc phÇn lín gi¸ trÞ cña nã tõ n¨m nµy qua n¨m kh¸c( kh«ng bÞ mÊt gi¸). Nh÷ng kÕ ho¹ch dù ®o¸n t¬ng ®èi æn ®Þnh kh«ng bÞ x¸o trén.
2.2. L¹m ph¸t phi m·:
Lµ lo¹i l¹m ph¸t khi gi¸ c¶ t¨ng víi tû lÖ hai hoÆc ba con sè nh 20%, 100%, 300% mét n¨m. Trong khi ®ã, tiÒn tÖ trong lu t«ng ngµy cµng t¨ng lªn vµ t¨ng lªn víi tèc ®é nhanh, kÐo theo gi¸ c¶ kh«ng ngõng t¨ng lªn nhng tèc ®é t¨ng gi¸ nhanh h¬n tèc ®é t¨ng tiÒn( ®ång tiÒn mÊt gi¸ nhanh chãng ).
2.3. Siªu l¹m ph¸t :
Siªu l¹m ph¸t lµ thêi kú cã møc l¹m ph¸t rÊt lín. NÕu trong l¹m ph¸t phi m·, nÒn kinh tÕ cã vÎ cßn sèng sãt ®îc( mÆc dï kh«ng æn ®Þnh) th× trong siªu l¹n ph¸t, nÒn kinh tÕ xem nh ®ang ®i dÇn vµo câi chÕt.
Trong thêi kú siªu l¹m ph¸t, tèc ®é chu chuyÓn tiÒn t¨ng rÊt nhanh cßn hµng th× kh«ng t¨ng lªn, cã t¨ng th× còng rÊt Ýt.
3. Nguyªn nh©n vµ nh÷ng t¸c ®éng cña l¹m ph¸t :
3.1 Nguyªn nh©n dÉn tíi l¹m ph¸t :
Cã rÊt nhiÒu nguyªn nh©n kh¸c nhau dÉn ®Õn l¹m ph¸t, song nh÷ng nguyªn nh©n ®ã ®Òu cã tÝnh chÊt chung ®ã lµ :
- Nh÷ng nguyªn nh©n cã liªn quan ®Õn chÝnh s¸ch Nhµ níc nh: chÝnh s¸ch tiÒn tÖ vµ tµi chÝnh cña Nhµ níc, ph¸t hµnh tiÒn ®¸p øng c¸c nhu cÇu chi tiªu cña Nhµ níc qu¸ møc, ®Þnh møc cho vay vµ l·i suÊt thÊp h¬n møc l¹m ph¸t, chÝnh s¸ch thuÕ kh«ng hîp lý, kh«ng ®¶m b¶o ®îc c¸c nguån thu...
- Ng©n hµng ph¸t ra nh÷ng kho¶n vay mµ kh«ng thu håi vÒ ®îc v× nã kh«ng cã hiÖu qu¶.
- Nh÷ng nguyªn nh©n cã liªn quan ®Õn c¸c ®iÒu kiÖn tù nhiªn : Thiªn tai, ho¶ ho¹n, s¶n xuÊt bÞ tµn ph¸, kh«ng cã hµng ho¸ nªn sù ph¸t triÓn cña s¶n xuÊt kh«ng kÞp víi sù t¨ng lªn cña tiÒn tÖ, dÉn tíi thiÕu hµng.
Tuú theo c¸c ®iÒu kiÖn cô thÓ mµ cã thÓ cã nh÷ng cuéc l¹m ph¸t b¾t nguån tõ mét hoÆc hai nguyªn nh©n.
3.2 Nh÷ng t¸c ®éng cña l¹m ph¸t :
Do cã ba møc l¹m ph¸t kh¸c nhau, nªn t¸c ®éng cña mçi lo¹i ®èi víi nÒn kinh tÕ còng kh¸c nhau. Lo¹i l¹m ph¸t võa ph¶i( l¹m ph¸t mét con sè) kh«ng cã t¸c ®éng lín ®Õn nÒn kinh tÕ. L¹m ph¸t phi m· vµ siªu l¹m ph¸t t¸c ®éng lín ®Õn nÒn kinh tÕ ë hai mÆt sau ®©y :
3.2.1 T¸c ®éng ®Õn sù ph©n phèi l¹i thu nhËp vµ cña c¶i :
T¸c ®éng nµy ph¸t sinh tõ nh÷ng sù kh¸c nhau trong c¸c lo¹i tµi s¶n vµ nî nÇn cña nh©n d©n. Nh÷ng ngêi lao ®éng sèng b»ng tiÒn l¬ng thùc tÕ th× tiÒn l¬ng thùc tÕ gi¶m nghiªm träng. Nh÷ng ngêi cã nhiÒu tµi s¶n cè ®Þnh cã gi¸ trÞ cao vµ nh÷ng ngêi m¾c nî ng©n hµng víi l·i suÊt cè ®Þnh th× tù nhiªn ®îc hëng lîi. Nh÷ng ngêi cho vay, cã tµi s¶n b»ng nh÷ng ®å cÇm cè hoÆc tr¸i phiÕu dµi h¹n ®Òu ë trong t×nh thÕ bÊt lîi. Nh÷ng ngêi ®i vay hoÆc ®i cÇm cè, tríc ®©y nhËn tiÒn cã gi¸ trÞ , b©y giê ®em tiÒn mÊt gi¸ ®Õn tr¶ nî vµ lÊy l¹i tµi s¶n ®· cÇm cè.
Khi cã gi¶m l¹m ph¸t kh«ng ®o¸n tríc ®îc th× t¸c ®éng nµy l¹i ®¶o ngîc. Nh÷ng ngêi ®i vay vµ ®i cÇm cè bÞ mÊt mét phÇn tµi s¶n cña hä sang tay ngêi cho vay vµ ngêi nhËn cÇm cè.
Trong thêi kú l¹m ph¸t phi m·, ®Ó gi¶m bít t¸c ®éng ph©n phèi l¹i cña c¶i l¹m ph¸t ®èi víi ®«ng ®¶o quÇn chóng, c¸c chÝnh phñ thùc hiÖn nh÷ng chÝnh s¸ch nh th¶ næi tiÒn l¬ng, th¶ næi l·i suÊt, bï gi¸ vµo l¬ng, t¨ng thªm trî cÊp theo chØ sè gi¸ tiªu dïng.
3.2.2 T¸c ®éng ®Õn gi¸ c¶, s¶n lîng, viÖc lµm:
L¹m ph¸t kÐo dµi lµm cho lîng tiÒn cung øng t¨ng liªn tôc, tæng cung tiÒn tÖ t¨ng nhanh h¬n tæng cÇu tiÒn tÖ; lîng tiÒn danh nghÜa t¨ng, l·i suÊt danh nghÜa t¨ng, gi¸ trÞ cña tiÒn liªn tôc bÞ gi¶m, gi¸ c¶ mäi thø hµng ho¸ cao lªn víi møc ®é kh«ng b»ng nhau. T¨ng nhanh nhÊt lµ gi¸ c¶ c¸c mÆt hµng thiÕt yÕu cho tiªu dïng vµ s¶n xuÊt råi míi ®Õn c¸c mÆt hµng kh¸c.
Khi hµng ho¸ khan hiÕm, n¹n ®Çu c¬ cã dÞp ph¸t triÓn m¹nh lµm cho gi¸ c¶ cµng hçn lo¹n. C¸c chÝnh phñ rÊt khã kiÓm so¸t c¸c ho¹t ®éng kinh tÕ ngÇm. Nh÷ng ngêi bÞ l¹m ph¸t lµm thiÖt h¹i nhiÒu nhÊt lµ nh÷ng ngêi hëng l¬ng hu, hëng b¶o hiÓm x· héi, trî cÊp x· héi. L¹m ph¸t cao kÐo dµi lµm cho hµng lo¹t doanh nghiÖp võa vµ nhá ph¸ s¶n hoÆc cÇm chõng, mét sè bé phËn c«ng nh©n viªn chøc mÊt viÖc lµm, ®éi qu©n thÊt nghiÖp t¨ng lªn.
II. Thùc tr¹ng l¹m ph¸t ë ViÖt Nam:
ViÖt Nam ®· tr¶i qua thêi kú l¹m ph¸t cao kÐo dµi víi nh÷ng ¶nh hëng nÆng nÒ trong suèt thËp kû 80, ®îc coi nh lµ hËu qu¶ tÊt yÕu cña c¬ chÕ qu¶n lý kinh tÕ thiÕu hiÖu qu¶ vµ t×nh tr¹ng bao cÊp trµn lan cña thêi kú chiÕn tranh. MÆc dï, l¹m ph¸t ®· ®îc kiÒm chÕ ë møc mét con sè trong nh÷ng n¨m 90, nhng sù bÊt æn cña nã cïng víi t×nh tr¹ng gi¶m ph¸t liªn tôc trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y ®ang ®Æt ra nhiÒu vÊn ®Ò cho c¸c nhµ lµm chÝnh s¸ch. C¨n cø vµo møc ®é, tÝnh chÊt, nguyªn nh©n chñ yÕu cña l¹m ph¸t, cã thÓ chia diÔn biÕn l¹m ph¸t ë ViÖt Nam thµnh ba giai ®o¹n chñ yÕu.
Giai ®o¹n 1976- 1980:
L¹m ph¸t ë ViÖt Nam trong thêi kú nµy lµ l¹m ph¸t “ngÇm”, nghÜa lµ tuy chØ sè gi¸ c¶ ë thÞ trêng cã tæ chøc t¨ng kh«ng nhiÒu bëi chÝnh s¸ch kiÒm chÕ gi¸ c¶. Nhng chØ sè nµy ë thÞ trêng tù do l¹i t¨ng kh¸ cao. MÆc dï vËy, møc gi¸ c¶ chung t¨ng víi tèc ®é chËm do thêi gian nµy ë khu vùc thÞ trêng cã tæ chøc chiÕm tû träng quyÕt ®Þnh trong cung cÊp hµng ho¸ cho x· héi vµ phï hîp víi thãi quen tiªu dïng h¹n chÕ cña c«ng chóng trong thêi gian chiÕn tranh. H¬n n÷a, ViÖt Nam vÉn ®îc hëng chÕ ®é viÖn chî víi h×nh thøc hµng ho¸ tõ c¸c níc trong khèi XHCN. §iÒu nµy lµm gi¶m sù c¨ng th¼ng trong quan hÖ cung cÊp hµng ho¸. Tuy vËy, t×nh tr¹ng ph¸t hµnh bï ®¾p thiÕu hôt ng©n s¸ch liªn tôc víi sè lîng ngµy cµng lín nh»m bï lç, bï gi¸ vµ thùc hiÖn c¸c dù ¸n ph¸t triÓn sau chiÕn tranh ®· lµm cho gi¸ chung thêi kú 76-80 t¨ng lªn 2,62 lÇn trong khi gi¸ trÞ tæng s¶n lîng thùc tÕ t¨ng 5,8%, thu nhËp quèc d©n s¶n xuÊt t¨ng 1,5%.
Giai ®o¹n 80-88:
§©y lµ thêi kú l¹m ph¸t phi m· víi chØ sè gi¸ c¶ thêng xuyªn ë møc ba con sè. Gi¸ c¶ ë thÞ trêng cã tæ chøc vµ thÞ trêng tù do ®Òu ®iÒu chØnh gi¸ cña thÞ trêng cã tæ chøc. Nh÷ng ¶nh hëng cña l¹m ph¸t bao trïm trªn tÊt c¶ c¸c lÜnh vùc: s¶n xuÊt, tiªu dïng, tµi chÝnh tÝn dông, ®êi sèng nh©n d©n vµ sù æn ®Þnh cña chÕ ®é chÝnh trÞ.
Nguyªn nh©n chñ yÕu cña l¹m ph¸t ë thêi kú nµy lµ do nhu cÇu cã kh¶ n¨ng thanh to¸n t¨ng lªn vît xa so víi kh¶ n¨ng cung øng hµng ho¸ cña x· héi. Nguån vèn chñ yÕu cho c¸c ho¹t ®éng kinh tÕ x· héi lµ nguån vèn ng©n s¸ch mµ thùc chÊt lµ vèn ph¸t hµnh ®îc dïng cho c¸c môc ®Ých bï lç, bï gi¸, cÊp ph¸t tÝn dông, bï gi¸ hµng nhËp khÈu… chñ yÕu cho khu vùc kinh tÕ quèc doanh. Trong thùc tÕ, ®©y lµ khu vùc kÐm hiÖu qu¶, c¸c kho¶n nép ng©n s¸ch thêng chØ chiÕm mét phÇn ba ®Õn mét nöa so víi sè vèn nhËn ®îc tõ ng©n s¸ch. Ng©n hµng Nhµ níc ViÖt Nam hÇu nh bÊt lùc trong viÖc kiÓm so¸t khèi lîng tiÒn cung øng vèn th«ng qua mét hÖ thèng ng©n hµng bao cÊp. H¬n n÷a, nhu cÇu tiªu dïng vèn bÞ h¹n chÕ trong thêi chiÕn giê ®©y ®· b¾t ®Çu t¨ng lªn g©y ¸p lùc ®èi víi khèi lîng hµng ho¸ vèn ®· kh«ng dåi dµo l¹i bÞ tÝch tr÷ l¹i bëi t©m lý lo sî l¹m ph¸t cña ngêi tiªu dïng.
L¹m ph¸t cßn xuÊt ph¸t tõ sù thiÕu hiÖu qu¶ trong kinh doanh do sö dông lao ®éng vµ ph©n bæ c¸c nguån lùc x· héi kh«ng hîp lý, kh«ng t«n träng yªu cÇu h¹ch to¸n kinh tÕ dÉn ®Õn lµm t¨ng gi¸ thµnh s¶n phÈm vµ suy gi¶m møc s¶n lîng thùc tÕ.
L¹m ph¸t thêi kú nµy t¨ng liªn tôc cßn do céng hëng t¸c ®éng cña t©m lý tr«ng ®îi l¹m ph¸t cña x· héi. Hµnh vi tù b¶o hiÓm cña ngêi tiªu dïng tríc nh÷ng biÕn ®éng bÊt thêng cña l¹m ph¸t t¹o nªn t×nh tr¹ng ®Èy tiÒn ra lu th«ng vµ tÝch tr÷ hµng ho¸ lµm trÇm träng thªm sù mÊt c©n ®èi tiÒn hµng. Tuy nhiªn, nguyªn nh©n s©u sa cña tÊt c¶ c¸c vÊn ®Ò trªn lµ do c¬ chÕ qu¶n lý quan liªu, mÖnh lÖnh dùa trªn chÕ ®é c«ng h÷u vµ Nhµ níc n¾m ®éc quyÒn trªn tÊt c¶ c¸c lÜnh vùc. C¬ chÕ nµy tÊt yÕu dÉn ®Õn mét nÒn kinh tÕ thiÕu hiÖu qu¶ do kh«ng khuyÕn khÝch c¹nh tranh, k×m h·m c¸c n¨ng lùc s¶n xuÊt ngoµi quèc doanh, chñ quan trong viÖc x©y dùng c¬ cÊu nÒn kinh tÕ vµ sai lÇm khi ®a ra c¸c chÝnh s¸ch kh«ng phï hîp víi sù vËn ®éng kh¸ch quan cña thÞ trêng. MÆt kh¸c, l¹m ph¸t cña ViÖt Nam cßn xuÊt ph¸t tõ nh÷ng ¶nh hëng nÆng nÒ cña chiÕn tranh kÐo dµi nhiÒu n¨m, chi phÝ quèc phßng vµ c¸c kho¶n chi phóc lîi gi¶i quyÕt hËu qu¶ chiÕn tranh lµm trÇm träng thªm t×nh tr¹ng th©m hôt ng©n s¸ch vµ gia t¨ng l¹m ph¸t.
Giai ®o¹n tõ 1989 ®Õn nay:
L¹m ph¸t ®îc kiÒm chÕ thµnh c«ng tõ n¨m 1989 vµ gi¶m tíi møc mét con sè trong suèt thËp kû 90. Nhng tû lÖ l¹m ph¸t biÕn ®éng qua c¸c n¨m vµ nh÷ng biÓu hiÖn cña gi¶m ph¸t gÇn ®©y ®ang g©y nªn sù bÊt æn cho m«i trêng kinh tÕ.
Sù biÕn ®éng tû lÖ l¹m ph¸t vµ c¸c biÕn sè vÜ m«.
N¨m
Tû lÖ l¹m ph¸t
(%)
Tû lÖ t¨ng trëng kinh tÕ(%)
Tû lÖ t¨ng doanh sè (%)
Môc tiªu
Thùc hiÖn
Môc tiªu
Thùc hiÖn
Môc tiªu
Thùc hiÖn
1995
10
12.7
9-10
9.5
19
22.6
1996
4.5
9.5
22.7
1997
7
3.6
9
24
26.1
1998
7-8
9.2
8.5-9
5.8
10
25.6
1999
10
0.1
5-6
4.8
16-17
39.28
2000
6
- 0.6
5.5-6
6.76
38
39
2001
5
0.8
7.5-8
6.8
23
25.5
2002
5
4.0
7.5
7.04
23
17.6
2003
5-6
3
7.5
7.2
15-20
20.4
Nguån: B¸o c¸o thêng niªn c¸c n¨m 1997, 1998, 1999, 2000, 2001, 2002, 2003.
C¸c gi¶i ph¸p ®ång bé ¸p dông trong chiÕn dÞch chèng l¹m ph¸t vµo cuèi thËp niªn 80 ®· ®em l¹i mét hiÖu qu¶ ®¸ng kÓ; møc t¨ng gi¸ b×nh qu©n n¨m 1989 lµ 2,5% so víi 15% n¨m 1988. Tríc hÕt, c¸c biÖn ph¸p h¹n chÕ sù t¨ng cÇu qu¸ møc ®· ®îc ¸p dông ®em l¹i kÕt qu¶ tøc thêi, bao gåm: h¹n chÕ chi tiªu ng©n s¸ch, kh¬i t¨ng nguån thu, gi¶m béi chi, h¹n chÕ vµ tiÕn tíi ngõng ph¸t hµnh bï ®¾p thiÕu hôt ng©n s¸ch( tõ n¨m 1992 ), chÝnh s¸ch tiÒn tÖ khan hiÕm b¾t ®Çu ®îc sö dông ®Ó kiÓm so¸t lîng tiÒn cung øng. Cïng víi sù thay ®æi trong quan niÖm tiÒn tÖ còng nh qu¶n lý tiÒn tÖ, hÖ thèng ng©n hµng ®· ®îc c¶i c¸ch toµn diÖn theo híng hiÖu qu¶ vµ chÊt lîng nh»m t¨ng cêng hiÖu lùc cña chÝnh s¸ch tiÒn tÖ, chÝnh s¸ch l·i suÊt cao ®îc ¸p dông. LÇn ®Çu tiªn sau nhiÒu thËp kû, ngêi göi tiÒn tiÕt kiÖm nhËn ®îc møc l·i suÊt d¬ng, nã cã t¸c dông to lín trong viÖc gi¶m tiªu dïng vµ gi¶m møc ®é biÕn ®éng gi¸ thËm chÝ xuèng tíi møc ©m trong c¸c th¸ng 5, 6, 7 n¨m 1989.
Bªn c¹nh c¸c gi¶i ph¸p nh»m lµm gi¶m ¸p lùc cña tæng cÇu, ChÝnh phñ ViÖt Nam tËp trung vµo viÖc n©ng cao hiÖu qu¶ cña nÒn kinh tÕ nh»m gi¶m chi phÝ, t¨ng n¨ng suÊt lao ®éng, vµ sö dông c«ng dông tiÕt kiÖm cã hiÖu qu¶ nguån lùc x· héi. Tõ n¨m 1988, nÒn kinh tÕ thùc sù bíc vµo thêi kú c¶i c¸ch theo c¬ cÊu thÞ trêng. N¨ng lùc s¶n xuÊt cña x· héi b¾t ®Çu ®îc khai th¸c vµ cã ®iÒu kiÖn ph¸t huy tiªu dïng th«ng qua chÝnh s¸ch ph¸t triÓn kinh tÕ ®a phÇn. C¸c chÝnh s¸ch gi¸ c¶, tµi chÝnh, tÝn dông ®· ®îc x¸c ®Þnh phÇn nµo phï hîp víi c¬ chÕ thÞ trêng, t¹o ®iÒu kiÖn thóc ®Èy c¹nh tranh vµ hiÖu qu¶. Sù thay ®æi c¨n b¶n nµy ®· thùc sù më réng møc s¶n lîng tiÒm n¨ng cña x· héi vµ t¹o nªn thêi kú t¨ng trëng v÷ng ch¾c trong nh÷ng n¨m sau. ViÖc h¹n chÕ t×nh tr¹ng ®ãng cöa nÒn kinh tÕ trong giai ®o¹n nµy còng t¹o ®iÒu kiÖn thu hót mét lîng lín hµng nhËp khÈu tiÓu ng¹ch, gãp phÇn lµm gi¶m nhÑ ¸p lùc cña l¹m ph¸t.
C¸c gi¶i ph¸p chiÕn lîc nh»m t¹o sù æn ®Þnh tiÒn tÖ v÷ng ch¾c vÉn tiÕp tôc hoµn thiÖn trong suèt thËp kû 90. T¨ng cêng hiÖu lùc cña chÝnh s¸ch tiÒn tÖ, kÕt hîp víi ®iÒu chØnh hîp lý tû gi¸ ngo¹i tÖ, c¶i c¸ch chÝnh s¸ch tµi kho¸, chÝnh s¸ch thuÕ, thùc hiÖn cæ phÇn ho¸ doanh nghiÖp Nhµ níc mét c¸ch triÖt ®Ó,... lµ c¬ së ®Ó duy tr× l¹m ph¸t võa ph¶i trong nhiÒu n¨m.
MÆc dï, tû lÖ l¹m ph¸t ®îc kiÒm chÕ ë møc thÊp, nhng dêng nh ng©n hµng Nhµ níc kh«ng chñ ®éng trong viÖc kiÓm so¸t chÊt lîng tiÒn cung øng, do ph¶i ®¸p øng c¸c nhu cÇu chi tiªu cña chÝnh phñ cho c¸c ®èi tîng chÝnh s¸ch, bï ®¾p tæn thÊt do thiªn tai h¹n h¸n, kªnh tÝn dông cßn cha hiÖu qu¶, do ¶nh hëng bëi khñng ho¶ng cña thÞ trêng tiÒn tÖ khu vùc hoÆc do chÝnh s¸ch tiÒn tÖ chËm ph¸t huy hiÖu qu¶. §iÒu nµy lµm cho møc cung tiÒn tÖ t¨ng lªn hoÆc gi¶m xuèng kh«ng dù kiÕn tríc ®îc, kÐo theo sù biÕn ®éng thÊt thêng cña tû lÖ l¹m ph¸t, t¹o nªn t©m lý kh«ng æn ®Þnh cho c¸c nhµ ®Çu t vµ ngêi tiÕt kiÖm th«ng qua nh÷ng ¶nh hëng cña l¹m ph¸t vÒ ph©n phèi vµ hiÖu qu¶.
B¾t ®Çu tõ n¨m 1996, nÒn kinh tÕ cã dÊu hiÖu cña gi¶m ph¸t; tõ cuèi quý I gi¸ c¶ liªn tôc vµ chuyÓn sang ©m tõ 0,5% ®Õn 0,7% trong 4 th¸ng tiÕp theo 5, 6, 7, 8 n¨m 1996. ChØ ®Õn quý IV n¨m 1996, gi¸ c¶ míi nhÝch lªn chót Ýt do ®iÒu chØnh møc t¨ng cña tæng ph¬ng tiÖn thanh to¸n. T×nh tr¹ng t¬ng tù x¶y ra trong c¸c n¨m 1997 vµ 1999. Nh vËy, tû lÖ l¹m ph¸t thÊp ë møc mét con sè trong c¸c n¨m 1996, 1997, 1999 kh«ng ph¶i lµ kÕt qu¶ cña sù t¨ng trëng kinh tÕ, t¨ng n¨ng suÊt lao ®éng, h¹ gi¸ thµnh s¶n phÈm mµ chñ yÕu do søc mua chung cña x· héi gi¶m bëi thu nhËp gi¶m. Lý do xuÊt ph¸t tõ møc s¶n xuÊt gi¶m thÊp do kh«ng tiªu thô ®îc hµng, søc c¹nh tranh cña tæng thÓ nÒn kinh tÕ thÊp, hµng néi bÞ chÌn Ðp bëi hµng ngo¹i. §Æc biÖt, trong l×nh vùc n«ng nghiÖp thu nhËp gi¶m nhanh mÆc dï ®· cã chÝnh s¸ch tr¶ nî gi¸ thu mua. Thu nhËp gi¶m cßn do thÊt nghiÖp t¨ng lªn, do thùc hiÖn cæ phÇn ho¸ vµ s¾p xÕp c¸c c«ng ty liªn doanh víi níc ngoµi... V× hÕ, c¸c gi¶i ph¸p kÝch cÇu cã lÏ kh«ng hiÖu qu¶, vµ nÕu cã còng kh«ng kÐo dµi. HiÖn tîng gi¶m ph¸t nµy xuÊt ph¸t tõ chÝnh c¸c yÕu tè cña qu¸ tr×nh s¶n xuÊt x· héi. Ngoµi ra, cßn do ¶nh hëng chu kú suy gi¶m toµn cÇu, nªn ®iÒu quan träng lµ ph¶i t×m ®îc c¸c gi¶i ph¸p t¸c ®éng vµo søc s¶n xuÊt cña x· héi, t¨ng cêng kh¶ n¨ng c¹nh tranh th«ng qua chÊt lîng vµ khai th¸c thÞ trêng tiªu thô. Tõ ®ã, mµ t¹o c«ng ¨n viÖc lµm, t¹o thu nhËp.
§Õn ngµy 3/6/2004, chØ sè t¨ng gi¸ trong 5 th¸ng vît lªn 6,3% lµ hiÖn tîng bÊt thêng. Cã sù t¨ng gi¸ ®ã lµ do sù leo thang cña gi¸ c¶ vît qu¸ dù kiÕn. §ã lµ mét vÊn ®Ò nãng báng, g©y rÊt nhiÒu biÕn ®éng phøc t¹p ®Õn s¶n xuÊt, ®êi sèng. Tuy nhiªn, sù gia t¨ng cao cña gi¸ c¶ kh«ng b¾t nguån tõ chÝnh s¸ch tiÒn tÖ. Khi Nhµ níc vµ chÝnh phñ ®Ò ra môc tiªu gi¸ c¶, l¹m ph¸t kh«ng vît qu¸ 5%, nghÜa lµ ®· tÝnh tíi yÕu tè tiÒn tÖ, tÝnh tíi ®é chÔ cña c¸c chÝnh s¸ch tiÒn tÖ, còng nh c¸c nh©n tè ®· cã thÓ dù kiÕn ®îc nh: t¨ng l¬ng, ®iÒu chØnh phô cÊp, l¬ng hu trong n¨m 2004. ChÝnh v× vËy, nh÷ng biÖn ph¸p mµ Nhµ níc ®a ra lµ tËp trung ®iÒu hµnh c©n ®èi vÜ m«, ®iÒu hµnh cung cÇu nh÷ng mÆt hµng chñ yÕu vµ nhÊt lµ gi¶i quyÕt khã kh¨n vÒ tµi chÝnh nh lµ miÔn - gi¶m thuÕ mét sè mÆt hµng, bï lç mét sè mÆt hµng ®Ó gi¸ c¶ kh«ng biÕn ®éng qu¸ m¹nh. §iÒu chØnh thuÕ nhËp khÈu lµm ng©n s¸ch thÊt thu h¬n 4.000 tØ, bï lç cho x¨ng dÇu lµ 5.700 tØ, riªng ng©n s¸ch ®· ph¶i chi ra 10.000 tØ ®Ó lµm gi¶m t¸c ®éng tiªu cùc cña gi¸ c¶ quèc tÕ ®èi víi thÞ trêng trong níc. VÒ chÝnh s¸ch tiÒn tÖ, chÝnh phñ chØ tËp trung vµo mét sè ®iÓm: Kh«ng ®Ó t¨ng trëng tÝn dông qu¸ 2%, gi÷ æn ®Þnh tØ gi¸ hèi ®o¸i, t¨ng dù tr÷ b¾t buéc… Ngoµi ra, Nhµ níc cßn ®iÒu hµnh gi¸ c¶, tiÒn tÖ vµ ®Òu cã nh÷ng gi¶i ph¸p kÞp thêi. Cã thÓ nh÷ng biÖn ph¸p cha thËt ®óng, cha quyÕt liÖt, nhng tèc ®é t¨ng gi¸ gi¶m kh¸ m¹nh theo tõng th¸ng vµ trong th¸ng 10 n¨m 2004, tèc ®é t¨ng gi¸ lµ 0%. Nãi mét c¸ch h×nh ¶nh, nÕu nh nÒn kinh tÕ trong 2 quý ®Çu lµ bÞ sèt th× trong 2 quý sau, nhiÖt ®é ®· trë l¹i b×nh thêng. Cho ®Õn thêi ®iÓm nµy, nÒn kinh tÕ ®· kh«ng cßn sèt n÷a. Theo dù tÝnh gi¸ c¶ l¹m ph¸t c¶ n¨m sÏ vµo kho¶ng 9,5%, cao h¬n nhiÒu so víi dù tÝnh hµng n¨m. NÕu lµ tèt h¬n, kÞp thêi h¬n th× gi¸ c¶ cã thÓ kh«ng t¨ng cao nh ®· x¶y ra. NghÜa lµ l¹m ph¸t ®ang vît khái tÇm kiÓm so¸t, kinh tÕ vÜ m« ®ang mÊt æn ®Þnh lµ kh«ng ®óng víi thùc tÕ.
Nh vËy, qua 3 giai ®o¹n trªn ta thÊy r»ng: Trong suèt thËp kû 80 ®Æc biÖt lµ trong nh÷ng n¨m 90, nÒn kinh tÕ ViÖt Nam rÊt khã kh¨n, hµng ho¸ viÖn trî cña Liªn X«- §«ng ¢u bÞ c¾t gi¶m. Quan hÖ néi bé th× lôc ®ôc. Trong khi ®ã, n¨m 1975 kÕt thóc chiÕn tranh nÒn kinh tÕ níc ta bÞ kiÖt quÖ. Nhµ níc ph¶i chi tiÒn ®Ó bï lç cho x¨ng dÇu, bï gi¸, cÊp ph¸t tÝn dông, bï gi¸ hµng nhËp khÈu… nªn l¹m ph¸t trong thêi kú nµy rÊt cao. Nhng trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y, nÒn kinh tÕ níc ta ®· cã nh÷ng ®iÓm kh¸c h¼n so víi thêi kú tríc. Hµng ho¸ nhiÒu, xuÊt khÈu cao, ®Çu t níc ngoµi vµo lín. Kh«ng nh÷ng thÕ tÝnh chÊt cña nÒn kinh tÕ cña níc ta håi ®ã vµ b©y giê cung rÊt kh¸c nhau, kh¸c c¶ vÒ quy m« vµ møc ®é. DÉn chøng lµ: N¨m 90 níc ta l¹m ph¸t 800%, gi¸ hµng ho¸ t¨ng lªn gÊp 8 lÇn. Nhng hiÖn nay, do níc ta ®· kiÓm so¸t ®îc sù ph¸t triÓn cña nÒn kinh tÕ nªn tØ lÖ l¹m ph¸t ®· gi¶m xuèng nhanh chãng. MÆc dï cßn nh÷ng bÊt æn khã lêng nhng níc ta vÉn tiÕp tôc gi÷ ®îc tÝnh chñ ®éng trong qu¶n lý, ®iÒu hµnh kinh tÕ, gi÷ ®îc møc c©n ®èi vÜ m«, kiÒm chÕ t¨ng gi¸, kiÓm so¸t l¹m ph¸t. Vµ ch¾c ch¾n l¹m ph¸t c¶ n¨m 2005 sÏ thÊp h¬n møc t¨ng trëng GDP.
III. C¸c gi¶i ph¸p kiÒm chÕ l¹m ph¸p:
1. §Ò xuÊt:
- Nhµ níc vµ ChÝnh phñ cÇn ®a ra nh÷ng gi¶i ph¸p ®ång bé ®Ó rót bít lîng tiÒn trong lu th«ng vµ gia t¨ng sè lîng hµng ho¸ ®Ó ®¸p øng nhu cÇu cña ngêi tiªu dïng.
- Ng©n hµng nhµ níc ph¶i gãp phÇn æn ®Þnh m«i trêng vÜ m«, th«ng qua khèng chÕ møc ®é l¹m ph¸t. §ång thêi, ng©n hµng Nhµ níc còng ph¶i thËn träng trong lîng tiÒn cung øng, trong tèc ®é t¨ng trëng tÝn dông, còng nh trong ®iÒu hµnh tØ gi¸ sao cho nh÷ng biÖn ph¸p Êy trong tæng thÓ, võa gãp phÇn kiÓm so¸t l¹m ph¸t võa phôc vô tèt cho môc tiªu t¨ng trëng.
- VÒ phÝa c¸c doanh nghiÖp: cÇn nghiªm tóc thùc hiÖn c¸c chÝnh s¸ch Nhµ níc ®· ®Ò ra. §ång thêi, t×m c¸ch ®Çu c¬ tÝch tr÷ c¸c mÆt hµng nh: S¾t, thÐp, dÇu má… nh»m thu ®îc lîi nhuËn cao cho doanh nghiÖp m×nh.
2. C¸c gi¶i ph¸p kiÒm chÕ l¹m ph¸t:
2.1 Gi¸ cña chÝnh s¸ch chèng l¹m ph¸t:
Nh÷ng t¸c ®éng cña l¹m ph¸t ®èi víi viÖc ph©n phèi l¹i thu nhËp, s¶n lîng, sù ph©n bæ nguån lùc vµ hiÖu qu¶ kinh tÕ thêng x¶y ra ®èi víi hiÖu qu¶ kinh tÕ cao vµ kh«ng dù ®o¸n tríc ®îc. MÆc dï, nh÷ng ¶nh hëng cña lo¹i l¹m ph¸t nµy lµ hiÓn nhiªn.
VÒ mÆt ng¾n h¹n, OKUN ®îc rót ra tõ kh¶o s¸t nÒn kinh tÕ Mü vµo thËp kû 70, cø 1% gi¶m l¹m ph¸t sÏ kÐo lªn 2% t¨ng lªn cña tû lÖ thÊt nghiÖp so víi tû lÖ tù nhiªn vµ 4% gi¶m ®i cña GDP thùc tÕ so víi GDP tiÒm n¨ng. “Tû lÖ hy sinh” nµy kh¸c nhau tuú theo vµo thùc tr¹ng kinh tÕ cña tõng níc.
C¸c gi¶i ph¸p gi¶m tû lÖ l¹m ph¸t:
Th«ng thêng, ®Ó kiÒm chÕ l¹m ph¸t ë tû lÖ mong muèn, chÝnh phñ c¸c níc sö dông mét hÖ thèng c¸c gi¶i ph¸p nh»m lµm gi¶m sù gia t¨ng cña tæng cÇu hoÆc kh¾c phôc c¸c nguyªn nh©n lµm gia t¨ng chi phÝ.
2.2.1 Nhãm c¸c gi¶i ph¸p t¸c ®éng vµo tæng cÇu:
C¸c gi¶i ph¸p nµy h¹n chÕ sù gia t¨ng tríc hÕt lµ thùc hiÖn mét chÝnh s¸ch tiÒn tÖ khan hiÕm. ChÝnh s¸ch ®ã ®îc b¾t ®Çu b»ng viÖc kiÓm so¸t vµ h¹n chÕ cung øng tiÒn trung ¬ng, tõ ®ã mµ h¹n chÕ kh¶ n¨ng më réng tÝn dông cña hÖ thèng ng©n hµng th¬ng m¹i. L·i suÊt ng©n hµng vµ l·i suÊt thÞ trêng t¨ng lªn, sau ®ã sÏ lµm h¹n chÕ nhu cÇu tiªu dïng vµ ®Çu t, gi¶m ¸p lùc ®èi víi hµng ho¸ vµ dÞch vô cung øng. Cïng víi viÖc thùc thi chÝnh s¸ch tiÒn tÖ th¾t chÆt lµ: sù kiÓm so¸t g¾t gao chÊt lîng tÝn dông cung øng nh»m h¹n chÕ tÝn dông, ®ång thêi ®¶m b¶o hiÖu qu¶ cña kªnh cung øng tiÒn còng nh chÊt lîng tiÒn tÖ.
KiÓm so¸t chi tiªu cña ng©n hµng Nhµ níc tõ trung ¬ng ®Õn ®Þa ph¬ng nh»m ®¶m b¶o tiÕt kiÖm vµ hiÖu qu¶ trong chi tiªu ng©n s¸ch, c¾t gi¶m c¸c kho¶n ®Çu t kh«ng cã tÝnh kh¶ thi vµ c¸c kho¶n chi phóc lîi vît qu¸ kh¶ n¨ng kinh tÕ. C¶i tiÕn l¹i bé m¸y qu¶n lý Nhµ níc vèn cång kÒnh, kh«ng hiÖu qu¶ g©y l·ng phÝ ng©n s¸ch, khai th¸c c¸c nguån thu. §Æc biÖt lµ thu thuÕ nh»m gi¶m møc béi chi, cæ phÇn ho¸ c¸c doanh nghiÖp Nhµ níc… vµ cuèi cïng lµ h¹n chÕ ph¸t hµnh tiÒn ®Ó bï ®¾p thiÕu hôt ng©n s¸ch.
Thùc hiÖn chÝnh s¸ch khuyÕn khÝch tiÕt kiÖm gi¶m tiªu dïng. L·i suÊt danh nghÜa ®îc ®a lªn cao h¬n tû lÖ l¹m ph¸t ®Ó hÊp dÉn ngêi göi tiÒn. BiÖn ph¸p nµy thêng ®îc sö dông trong trêng hîp l¹m ph¸t cao, cÇn cã sù ®iÒu chØnh linh ho¹t cho phï hîp víi møc ®é biÕn ®éng cña l¹m ph¸t vµ h¹n chÕ hËu qu¶ tiÒm n¨ng cho c¸c tæ chøc nhËn tiÒn göi.
Trong ®iÒu kiÖn nÒn kinh tÕ më, sù can thiÖp vµo tû gi¸ nh»m ®iÒu chØnh tû gi¸ dÇn dÇn theo møc ®é l¹m ph¸t còng ®îc sö dông nh mét gi¶i ph¸p nh»m gi¶m cÇu do t¸c ®éng vµo mÉu xuÊt khÈu. §èi víi nh÷ng níc phô thuéc vµo hµng nhËp khÈu, ®iÒu nµy ®Æc biÖt cã ý nghÜa. Tuy nhiªn, hµnh ®éng can thiÖp nµy cã thÓ lµm c¹n kiÖt nguån dù tr÷ quèc tÕ. ChÝnh v× thÕ, viÖc sö dông gi¶i ph¸p nµy còng cÇn c©n nh¾c ®Õn kh¶ n¨ng dù tr÷ ngo¹i hèi còng nh kh¶ n¨ng phôc håi nguån dù tr÷ quèc gia.
2.2.2 Nhãm gi¶i ph¸p t¸c ®éng vµo cung:
Gi¶i ph¸p quan träng nhÊt lµ t¸c ®éng vµo mèi quan hÖ gi÷a møc t¨ng tiÒn l¬ng vµ vµ møc t¨ng cña n¨ng suÊt lao ®éng x· héi. Thùc chÊt lµ thiÕt lËp mét c¬ chÕ ®Ó ®¶m b¶o møc chi tr¶ tiÒn l¬ng, chi phÝ hîp víi hiÖu qu¶ kinh doanh cña tõng doanh nghiÖp còng nh toµn bé nÒn kinh tÕ. Sù thµnh c«ng cña c¬ chÕ nµy sÏ h¹n chÕ nh÷ng ®ßi hái t¨ng tiÒn l¬ng( chi phÝ chñ yÕu trong gi¸ thµnh s¶n phÈm) bÊt hîp lý dÉn ®Õn vßng trßn: t¨ng l¬ng- tiÒn- gi¸- t¨ng l¬ng… Vµ chÝnh s¸ch kiÓm so¸t gi¸ c¶ còng ph¶i ®îc tiÕn hµnh ®ång thêi víi c¬ chÕ tiÒn l¬ng nh»m h¹n chÕ sù biÕn ®éng cña tiÒn l¬ng thùc tÕ, tr¸nh r¬i vµo vßng xo¸y l¹m ph¸t- lîng- gi¸-tiÒn.
C¸c gi¶i ph¸p t¸c ®éng vµo chi phÝ ngoµi l¬ng nh»m t¹o ra sù sö dông c¸c nguån lùc mét c¸ch tiÕt kiÖm cã hiÖu qu¶. X¸c ®Þnh ®Þnh møc tiªu hao nguyªn liÖu vµ kû luËt lao ®éng nh»m t«n träng ®Þnh møc ®ã. Hîp lý ho¸ nguån khai th¸c, vËn chuyÓn vµ sö dông nguyªn liÖu, h¹n hÕ tèi ®a c¸c chi phÝ trung gian lµm t¨ng gi¸ nguyªn liÖu. Trong trêng hîp sö dông nguyªn liÖu nhËp ngo¹i, cÇn quan t©m ®Õn nh÷ng ¶nh hëng bªn ngoµi, ®Õn gi¸ nhËp khÈu vµ cã xu híng t×m nguyªn liÖu thay thÕ nÕu gi¸ t¨ng qu¸ cao. Sù gióp søc cña chÝnh s¸ch tû gi¸ còng nh thuÕ nhËp khÈu ®ãng vai trß quan träng trong viÖc giao tiÕp còng nh c¸c chi phÝ liªn quan ®Õn viÖc bè trÝ d©y chuyÒn c«ng nghÖ bÊt hîp lý còng ph¶i ®îc xem xÐt vµ gi¶m thiÓu tèi ®a.
2.2.3 Nhãm gi¶i ph¸p nh»m më réng kh¶ n¨ng cung øng hµng ho¸:
Gi¶i ph¸p t×nh thÕ vµ t¸c ®éng tøc thêi ®Õn c©n ®èi tiÒn hµng lµ nhËp khÈu hµng ho¸ ®ang khan hiÕm gãp phÇn lµm gi¶m ¸p lùc ®èi víi gi¸ c¶. Tuy nhiªn, gi¶i ph¸p nµy chøa ®ùng nh÷ng nguy c¬ lµm c¹n kiÖt nguån dù quèc tÕ, t¹o thãi quen dïng hµng ngo¹i vµ ®Æc biÖt lµm suy gi¶m søc s¶n xuÊt trong níc.
T¨ng kh¶ n¨ng s¶n xuÊt hµng ho¸ trong níc ®îc coi lµ gi¶i ph¸p chiÕn lîc c¬ b¶n nhÊt, t¹o c¬ së æn ®Þnh tiÒn tÖ mét c¸ch v÷ng ch¾c. Thùc chÊt ®©y lµ gi¶i ph¸p nh»m t¨ng møc s¶n lîng tiÒm n¨ng cña x· héi. §©y lµ chiÕn lîc dµi h¹n, tËp trung vµo viÖc khai th¸c triÖt ®Ó n¨ng lùc s¶n xuÊt cña x· héi, n©ng cao tr×nh ®é cña lùc lîng lao ®éng, ®æi míi thiÕt bÞ, hiÖn ®¹i ho¸ d©y chuyÒn s¶n xuÊt vµ quan träng nhÊt lµ ®æi míi c¬ chÕ qu¶n lý kinh tÕ, khuyÕn khÝch c¹nh tranh vµ hiÖu qu¶.
C.KÕt luËn:
L¹m ph¸t lµ mét vÊn ®Ò trung t©m hµng ®Çu cña ®êi sèng kinh tÕ- x· héi mäi quèc gia trªn thÕ giíi, ®Æc biÖt lµ ViÖt Nam. Víi t c¸ch lµ kÕt qu¶ tæng hoµ cña c¸c chÝnh s¸ch kinh tÕ vÜ m«, còng nh c¸c ho¹t ®éng kinh doanh vÜ m« trong bèi c¶nh chung cña nÒn kinh tÕ khu vùc vµ thÕ giíi, l¹m ph¸t ®· cã nh÷ng t¸c ®éng trùc tiÕp vµ gi¸n tiÕp ®Õn toµn bé c¸c lÜnh vùc vµ khÝa c¹nh ho¹t ®éng cña chÝnh phñ, doanh nghiÖp vµ c¸ nh©n. Nãi chung, khi nãi tíi l¹m ph¸t lµ nãi tíi sù t¸c ®éng m¹nh mÏ cña nã tíi nÒn kinh tÕ. V× vËy, h¹n chÕ nh÷ng t¸c ®éng cña l¹m ph¸t ®îc coi lµ mét vÊn ®Ò cña c¸c níc trªn thÕ giíi. ViÖc kiÒm chÕ l¹m ph¸t ë mét møc nh thÕ nµo th× nÒn kinh tÕ ph¸t triÓn lµ mét vÊn ®Ò quan träng nhÊt. Nhng ë mét khÝa c¹nh nµo ®ã th× l¹m ph¸t lµ mét ®éng lùc ®Ó ph¸t triÓn nÒn kinh tÕ. ë ViÖt Nam hiÖn nay, Nhµ níc vµ ChÝnh phñ ta ®· vµ ®ang thùc hiÖn c¸c gi¶i ph¸p nh»m kiÒm chÕ l¹m ph¸t tíi møc tèi ®a. Nh÷ng biÖn ph¸p ®ã lµ t¬ng ®èi hîp lý, ph¶i tiÕp tôc nç lùc theo híng ®ã ®Ó gãp phÇn nhÊt ®Þnh vµo sù t¨ng trëng kinh tÕ, nh»m ®a nÒn kinh tÕ níc ta lªn mét tÇm cao míi.
Môc lôc:
Lêi më ®Çu……………………………………………………………….. 1
Néi dung………………………………………………………………… 2
I. Lý thuyÕt………………………………………………………………… 2
1.Kh¸i niÖm l¹m ph¸t……………………………………………………… 2
2.C¸c møc l¹m ph¸t…………………………………………………………. 2
L¹m ph¸t võa ph¶i………………………………………………………. 2
L¹m ph¸t phi m·………………………………………………………. 2
Siªu l¹m ph¸t…………………………………………………………… 2
3.Nguyªn nh©n vµ c¸c t¸c ®éng cña l¹m ph¸t................................................. 3
3.1Nguyªn nh©n.............................................................................................. 3
3.2 C¸c t¸c ®éng cña l¹m ph¸t........................................................................ 3
3.2.1T¸c ®éng ®Õn sù ph©n phèi l¹i thu nhËp vµ cña c¶i................................ 3
3.2.2T¸c ®éng ®Õn gi¸ c¶, s¶n lîng, viÖc lµm............................................... 4
II.Thùc tr¹ng l¹m ph¸t ë ViÖt Nam................................................................ 5
1.Giai ®o¹n nh÷ng n¨m 80 ®Õn nay............................................................... 5
1.1Giai ®o¹n 1976- 1980…………………………………………………… 5
1.2Giai ®o¹n 1980- 1988…………………………………………………… 5
1.3Giai ®o¹n tõ 1989 ®Õn nay………………………………………………. 7
III.§Ò xuÊt vµ c¸c gi¶i ph¸p kiÒm chÕ l¹m ph¸t 11
§Ò xuÊt……………………………………………………………… 11
C¸c gi¶i ph¸p kiÒm chÕ l¹m ph¸t……………………………………… 12
Gi¸ cña chÝnh s¸ch chèng l¹m ph¸t…………………………………... 12
2.2.1C¸c gi¶i ph¸p gi¶m tû lÖ l¹m ph¸t……………………..…………….. 12
2.2.2C¸c gi¶i ph¸p t¸c ®éng vµo tæng cÇu……………………………..…. 13
C¸c gi¶i ph¸p t¸c ®éng vµo tæng cung 14
KÕt luËn………………………………………………………………… 15
Danh môc tµi liÖu tham kh¶o:
Gi¸o tr×nh: “Tµi chÝnh” cña trêng ®H Qu¶n Lý vµ Kinh Doanh.
T¹p chÝ: “ Th«ng tin kinh tÕ kÕ ho¹ch” th¸ng 5-1993.
B¸o: “Lao ®éng” sè 308/2004 ngµy 3- 11- 2004.
B¸o: Thanh niªn ViÖt Nam - sè 28 (349) – thø n¨m, ngµy 7/4/2005.
Niªn gi¸m thèng kª kinh tÕ