Thực trạng và giải pháp về nhập khẩu - Xuất khẩu hạn ngạch

Thực trạng & giải pháp về NK - XK hạn ngạchLỜI NÓI ĐẦU PHẦN I Phần cơ sở lý luận 4 I. Hạn ngạch nhập khẩu (Import quota). 4 1. Khái niệm. 4 2. Nhà nước áp dụng biện pháp quản lý nhập khẩu bằng hạn ngạch chủ yếu là nhằm một số mục đích. 5 3. Các mặt hàng được cấp hạn ngạch nhập khẩu. 7 4. So sánh tác động của hạn ngạch nhập khẩu và thuế quan tới thương mại, dịch vụ. 8 II. Hạn ngạch xuất khẩu (export quota). 19 1. Khái niệm. 19 2. Mục đích của Nhà nước khi áp dụng hạn ngạch xuất khẩu. 20 3. Hạn chế xuất khẩu tự nguyện (Voluntary Export Restraints-ver). 21 III. Các loại hạn ngạch khác. 23 IV. Các hàng rào thương mại phi thuế quan khác. 23 V. Những quy định việc xuất nhập khẩu hàng hoá quản lý bằng hạn ngạch. 25 1. Căn cứ để xác định danh mục, số lượng(hoặc trị giá) của mặt hàng xuất nhập khẩu quản lý bằng hạn ngạch. 25 2.Thủ tục ấn định hạn ngạch. 26 3. Nguyên tắc và thủ tục phân bố hạn ngạch. 26 4. Quản lý Nhà nước về hạn ngạch và nghĩa vụ của cả doanh nghiệp được phân bổ hạn ngạch. 27 PHẦN II Thực trạng và giải pháp trong phân bổ hạn ngạch. 28 I. Thực trạng của việc phân bổ hạn ngạch ở nước ta. 28 1. Hạn ngạch nhập khẩu. 28 2. Hạn ngạch xuất khẩu. 32 II. Kinh nghiệm áp dụng, sử dụng hạn ngạch ở các nước. 42 III. Những kiến nghị ,biện pháp sử dụng có hiệu quả hạn ngạch. 46 1. Những quy định chung. 46 2. Trình tự thực hiện. 47 3. Quy trình thực hiện đấu thầu. 48 4. Tiêu chuẩn xét thầu. 49 5. Trách nhiệm và quyền lợi của doanh nghiệp trúng thầu. 49 KẾT LUẬN 52 TÀI LIỆU THAM KHẢO 52

doc54 trang | Chia sẻ: thanhnguyen | Lượt xem: 1587 | Lượt tải: 1download
Bạn đang xem trước 20 trang tài liệu Thực trạng và giải pháp về nhập khẩu - Xuất khẩu hạn ngạch, để xem tài liệu hoàn chỉnh bạn click vào nút DOWNLOAD ở trên
«n lu«n b¸n ®Êu gi¸ giÊy phÐp nhËp khÈu theo h¹n ng¹ch ®Ó thu håi kho¶n thu nhËp nµy. C¸c nhµ nhËp khÈu trong n­íc hoÆc nh÷ng ng­êi cung cÊp n­íc ngoµi s½n sµng tr¶ gi¸ vÒ kho¶n nµy ®Ó cã trong tay mét giÊy phÐp quan träng. NÕu h¹n ng¹ch nhËp khÈu ®­îc b¸n ®Êu gi¸ c¹nh tranh th× h¹n ng¹ch nhËp khÈu vµ thuÕ quan ®Òu cã ¶nh h­ëng gièng nhau ®Õn lîi Ých th­¬ng m¹i. b. Trªn gãc ®é c¹nh tranh kh«ng hoµn h¶o. Trong ®iÒu c¹nh tranh kh«ng hoµn h¶o, ¶nh h­ëng cña thuÕ quan vµ h¹n ng¹ch ®Õn ph©n phèi lîi Ých do th­¬ng m¹i lµ kh¸c nhau. Gi¶ sö b©y giê cã mét n­íc nhËp khÈu vµ viÖc s¶n xuÊt hµng ho¸ ®Ó c¹nh tranh víi hµng nhËp khÈu do mét c«ng ty duy nhÊt kiÓm so¸t, n­íc nµy lµ n­íc nhá trªn thÕ giíi v× vËy gi¸ nhËp khÈu kh«ng bÞ ®éng bëi gi¸ c¶ thÕ giíi vµ do ®ã luËt th­¬ng m¹i thÓ hiÖn chÝnh s¸ch c¹nh tranh hoÆc chèng ®éc quyÒn. ThuÕ quan duy tr× lîi Ých th­¬ng m¹i do c¸c nhµ ®éc quyÒn bÞ h¹n chÕ trong viÖc h×nh thµnh gi¸ c¶ ®éc quyÒn. h¹n ng¹ch nhËp khÈu sÏ xo¸ bá h¹n chÕ nµy vµ nhµ ®éc quyÒn cã kh¶ n¨ng t¹o ra lîi nhuËn do s¶n xuÊt thÊp h¬n vµ b¸n ë møc gi¸ cao h¬n gi¸ c¶ thÕ giíi céng víi phÇn thuÕ quan t­¬ng øng. P MC PM Pwt Pwt = Pw.(1+t) Pw MR D 0 Qw Qt QM Qt’ Qw’ Q §å thÞ 3 §å thÞ trªn cho thÊy mét nhµ ®éc quyÒn ®­îc b¶o hé b»ng thuÕ quan. D- ®­êng cÇu néi ®Þa . MC- ®­êng chi phÝ biªn cña nhµ ®éc quyÒn. MR- ®­êng doanh thu biªn cña nhµ ®éc quyÒn. T¸c ®éng cña thuÕ quan lµ lµm t¨ng møc gi¸ tèi ®a mµ ngµnh c«ng nghiÖp trong n­íc cã thÓ ®­a ra. Khi ChÝnh phñ ®¸nh thuÕ nhËp khÈu víi møc thuÕ suÊt t0 th× nhµ s¶n xuÊt trong n­íc cã thÓ ®­a ra gi¸ Pw.(1+t0). Nhµ ®éc quyÒn kh«ng thÓ tù do n©ng gi¸ rtíi møc cao h¬n møc nµy v× ng­êi mua sÏ mua hµng nhËp khÈu. Hä sÏ tèi ®a ho¸ lîi nhuËn khi doanh thu biªn (MR) t­¬ng øng víi chi phÝ biªn (MC) ë s¶n l­îng Qt. thuÕ quan lu«n n©ng gi¸ hµng ho¸ trong n­íc Pw(1+t0) vµ s¶n l­îng cña ngµnh s¶n xuÊt trong n­íc trong khi nhu cÇu trong n­íc gi¶m chØ cßn Qt’ vµ nhËp khÈu còng gi¶m. Nh­ vËy ngµnh s¶n xuÊt trong n­íc vÉn s¶n xuÊt ra mét khèi l­îng t­¬ng tù nh­ khi ®ã lµ ngµnh c¹nh tranh hoµn h¶o. Nh­ng còng cã tr­êng hîp thuÕ quan t¸c ®éng ®Õn ngµnh c«ng nghiÖp ®éc quyÒn hoµn h¶o kh¸c nhau. §ã lµ khi thuÕ quan rÊt cao ®Õn møc nhËp khÈu bÞ xo¸ bá hoµn toµn ( thuÕ quan cã tÝnh chÊt cÊm ®o¸n ). §èi víi ngµnh c«ng nghiÖp cã tÝnh chÊt c¹nh tranh. Khi nhËp khÈu bÞ lo¹i bá hoµn toµn viÖc t¨ng thuÕ kh«ng cã t¸c ®éng nµo. Nh­ng ®èi víi nhµ ®éc quyÒn hä vÉn ph¶i h¹n chÕ gi¸ cña m×nh do mèi ®e do¹ nhËp khÈu ngay c¶ khi nhËp khÈu b»ng kh«ng. V× vËy viÖc t¨ng thuÕ quan cã tÝnh chÊt cÊm ®o¸n sÏ cho phÐp nhµ ®éc quyÒn t¨ng gi¸ gÇn ®Õn møc tèi ®a ho¸ lîi nhuËn (møc gi¸ PM) B©y giê ta xem xÐt mét nhµ ®éc quyÒn ®­îc b¶o hé b»ng h¹n ng¹ch. NÕu lóc nµy ChÝnh phñ ®­a ra h¹n ng¹ch nhËp khÈu hµng ho¸ víi mét sè l­îng cè ®Þnh Q* th× ®­a ra gi¸ cao h¬n Pw nhµ ®éc quyÒn sÏ kh«ng Õ toµn bé hµng ho¸ cña m×nh. Ng­îc l¹i ë gi¸ ®ã hä sÏ b¸n ra l­îng hµng b»ng l­îng cÇn trong n­íc trõ ®i sè nhËp khÈu ®­îc phÐp - Q* Ta cã ®å thÞ sau: P MC P’M Pwt Pwt = Pw.(1+t) Pw MRq D’ D 0 Q’M Q’t Q §å thÞ 4 §­êng cÇu míi sau khi cã h¹n ng¹ch lµ D’- song song víi D nh­ng dÞch chuyÓn sang tr¸i Q* ®¬n vÞ. MC - §­êng chi phÝ cËn biªn cña nhµ ®éc quyÒn. MR - Doanh thu biªn míi t­¬ng øng víi D’ Nhµ ®éc quyÒn cã thÓ tù do t¨ng gi¸ v× hä biÕt r»ng gi¸ trong n­íc cña hµng ho¸ nhËp khÈu trong n­íc còng t¨ng. Nh­ vËy h·ng ®éc quyÒn ®­îc b¶o hé b»ng h¹n ng¹ch sÏ tèi ®a ho¸ lîi nhuËn b»ng c¸ch ®¶m b¶o chi phÝ biªn b»ng doanh thu biªn khi s¶n xuÊt á møc Q’M vµ P’M. Hay ®Ó cô thÓ h¬n ta sÏ xem xÐt trªn ®å thÞ sau. P P* D MC P’ A B P’w Q Pw E MR D 0 Q* Q §å thÞ 5 Víi h¹n ng¹ch nhËp khÈu ®­êng cÇu cña c¸c nhµ ®éc quyÒn sÏ dÞch chuyÓn sang tr¸i mét kho¶ng c¸ch n»m ngang MQ t¹i tÊt c¶ c¸c møc gi¸ cao h¬n gi¸ cao thÕ giíi. Trong ®iÒu kiÖn thÞ tr­êng c¹nh tranh, thuÕ quan t­¬ng øng víi h¹n ng¹ch nhËp khÈu MQ sÏ lµ hiÖu sè Pd-Pw (h×nh a) (trang11) vµ thiÖt h¹i lîi Ých rßng sÏ lµ tam gi¸c (b+d). Tuy nhiªn c¸c nhµ ®éc quyÒn sÏ tèi ®a ho¸ lîi nhuËn khi MR=MC nªn c¸c doanh nghiÖp chØ cã lîi khi gi¶m s¶n l­îng xuèng OQ* vµ b¸n s¶n phÈm ë møc gi¸ ®éc quyÒn P*. DE: Kho¶ng c¸ch gi÷a gi¸ trÞ cña ng­êi tiªu dïng ph¶i bá ra vµ chi phÝ s¶n xuÊt hµng ho¸ ®ã. AB: Sè l­îng hµng ho¸ ®­îc tiªu dïng do ¸p dông thuÕ quan nay kh«ng ®­îc tiªu dïng n÷a. ChÝnh s¸ch ®éc quyÒn g©y hËu qu¶ ph©n phèi ë chç ng­êi tiªu dïng bÞ thiÖt nhiÒu h¬n trong khi nh÷ng ng­êi cã h¹n ng¹ch nhËp khÈu vµ c¸c nhµ doanh nghiÖp néi ®Þa cã lîi nhiÒu h¬n. C¸c doanh nghiÖp néi ®Þa vµ nh÷ng ng­êi cã h¹n ng¹ch nhËp khÈu thÝch ¸p dông h¹n ng¹ch nhËp khÈu c¶ trong tr­êng hîp thÞ tr­êng néi ®Þa lµ c¹nh tranh bëi lÏ do xo¸ bá sè l­îng nhËp khÈu bæ sung ë møc gi¸ thÕ giíi, søc m¹nh ®éc quyÒn cña c¸c doanh nghiÖp néi ®Þa ®· ®­îc chÊp nhËn. Nh­ vËy: H¹n ng¹ch cã thÓ biÕn doanh nghiÖp trong n­íc trë thµnh ®éc quyÒn. II. H¹n ng¹ch xuÊt khÈu (export quota). 1. Kh¸i niÖm. H¹n ng¹ch xuÊt khÈu lµ quy ®Þnh cña Nhµ n­íc vÒ sè l­îng (hoÆc trÞ gi¸) mét mÆt hµng nµo ®ã ®­îc xuÊt khÈu nãi chung hoÆc tõ mét thÞ tr­êng nµo ®ã trong mét thêi gian nhÊt ®Þnh (mét n¨m). C¸c h×nh thøc h¹n chÕ xuÊt khÈu ®­îc ¸p dông tuú tõng n­íc vµ trong thêi gian nhÊt ®Þnh. Mét sè n­íc chØ cho phÐp mét sè tæ chøc cã quyÒn xuÊt khÈu mét sè mÆt hµng nhÊt ®Þnh. HiÖn nay ë ViÖt Nam chÕ ®é cÊp h¹n ng¹ch xuÊt khÈu ®­îc quy ®Þnh theo bëi Thñ t­íng ChÝnh phñ. Hµng n¨m Bé Th­¬ng m¹i c«ng bè danh môc c¸c mÆt hµng qu¶n lý b»ng h¹n ng¹ch sau khi thèng nhÊt víi Bé KÕ ho¹ch vµ §Çu t­, Bé qu¶n lý s¶n xuÊt vµ ®­îc ChÝnh phñ duyÖt. Nhµ n­íc qu¶n lý b»ng h¹n ng¹ch xuÊt khÈu c¸c mÆt hµng sau : G¹o. Hµng dÖt may mÆc xuÊt khÈu vµo EU, Canada vµ Nauy. Bé Th­¬ng m¹i ph©n bè h¹n ng¹ch xuÊt khÈu cho c¸c Bé, ngµnh, ®Þa ph­¬ng. Nh÷ng mÆt hµng kh«ng qu¶n lý b»ng h¹n ng¹ch th× c¬ së xuÊt khÈu ®¨ng ký víi Bé Th­¬ng m¹i vµ ®­îc cÊp giÊy phÐp kh«ng h¹n chÕ. 2. Môc ®Ých cña Nhµ n­íc khi ¸p dông h¹n ng¹ch xuÊt khÈu. Kh«ng ph¶i lóc nµo Nhµ n­íc còng khuyÕn khÝch xuÊt khÈu mµ ®«i khi v× quyÒn lîi quèc gia ph¶i kiÓm so¸t mét vµi mÆt hµng xuÊt khÈu ®Æc biÖt, quý hiÕm, nh÷ng nguyªn liÖu, tµi nguyªn cña ®Êt n­íc, hoÆc nh÷ng mÆt hµng mang tÝnh chiÕn l­îc ®èi víi nÒn kinh tÕ. Nguyªn nh©n chÝnh lµ do: CÊm vËn bu«n b¸n: HiÖn nay cã nhiÒu n­íc ®ang sö dông h¹n ng¹ch xuÊt nh­ lµ mét c«ng cô ®Ó cÊm vËn bu«n b¸n gi÷a c¸c n­íc víi n­íc m×nh hoÆc gi÷a c¸c n­íc víi nhau. B»ng c¸ch h¹n chÕ hoÆc lµ kh«ng cho xuÊt sang mét n­íc nµo ®ã c¸c n­íc cã thÓ lµm cho c¸c n­íc kh¸c gÆp ph¶i khã kh¨n vÒ kinh tÕ-x· héi v× tù do th­¬ng m¹i ®· khiÕn cho c¸c n­íc phô thuéc lÉn nhau. MÆt kh¸c ®Ó b¶o vÖ tiÒm n¨ng, b¶o vÖ ®éng vËt vµ c©y trång, b¶o vÖ di s¶n v¨n ho¸, ®å cæ. Khi xuÊt hµng ho¸ sang c¸c n­íc ph¶i lµm sao ®Ó xuÊt ®­îc hµng ho¸ mµ cã kÕt tinh lao ®éng trong n­íc vµ c¸c yÕu tè kh¸c mµ kh«ng lµm thiÖt h¹i ®Õn tµi nguyªn cña ®Êt n­íc. Trong tr­êng hîp nµy tèt nhÊt nªn tËp trung xuÊt khÈu nh÷ng hµng ho¸ ®· qua chÕ biÕn tinh, kh«ng nªn xuÊt khÈu nh÷ng hµng ho¸ mµ ch­a qua chÕ biÕn hoÆc míi chØ chÕ biÕn th«. 3. H¹n chÕ xuÊt khÈu tù nguyÖn (Voluntary Export Restraints-ver). Trong nh÷ng n¨m 70 vµ 80 c¸c hµng rµo th­¬ng m¹i phi thuÕ quan ph¸t triÓn rÊt nhanh. §ã lµ c¸c tho¶ thuËn h¹n chÕ xuÊt khÈu mét sè hµng ho¸ cô thÓ sang mét sè thÞ tr­êng c¸ biÖt ®­îc tho¶ thuËn tù nguyÖn cña c¸c nhµ s¶n xuÊt. C¸c tho¶ thuËn nµy cã thÓ lµ chÝnh thøc hoÆc kh«ng chÝnh thøc. HiÖn nay c¸c tho¶ thuËn nh­ thÕ bao hµm hÇu hÕt sè l­îng bu«n b¸n vÒ « t«, thÐp, hµng dÖt vµ quÇn ¸o may s½n gi÷a c¸c n­íc ®ang ph¸t triÓn. HËu qu¶ cña h¹n chÕ xuÊt khÈu tù nguyÖn còng t­¬ng tù nh­ h¹n ng¹ch nhËp khÈu nh­ng cã 3 sù kh¸c biÖt lµm cho nã kÐm t¸c dông h¬n theo quan ®iÓm cña c¸c n­íc nhËp khÈu. Mét lµ, tiÒn thuª h¹n ng¹ch do h¹n chÕ xuÊt khÈu tù nguyÖn hoµn toµn thuéc vÒ d©n c­ cña n­íc xuÊt khÈu. §iÒu ®ã cã nghÜa lµ n­íc nhËp khÈu bÞ thiÖt vµ so víi thuÕ quan thu nhËp cña ChÝnh phñ chuyÓn cho n­íc ngoµi. Hai lµ, n­íc nhËp khÈu ph¶i thanh to¸n ë møc gi¸ néi ®Þa ®Çy ®ñ mµ kh«ng ph¶i ë møc gi¸ thÕ giíi cho c¸c hµng ho¸ nhËp khÈu.Trong tr­êng hîp nµy t­¬ng quan gi÷a gi¸ xuÊt khÈu vµ gi¸ nhËp khÈu sÏ xÊu ®i vµ ®­êng cong ®Þnh gi¸ cña n­íc nhËp khÈu dÞch chuyÓn sang ph¶i. Ba lµ, h¹n chÕ xuÊt khÈu tù nguyÖn mang tÝnh ph©n biÖt ®èi xö nªn chØ ¸p dông cho c¸c n­íc cung øng s¶n phÈm víi chi phÝ thÊp nhÊt. H¹n chÕ xuÊt khÈu tù nguyÖn còng cã thÓ buéc c¸c nhµ nhËp khÈu ph¶i chÊp nhËn nhËp khÈu cña c¸c n­íc cã chi phÝ cao h¬n lµm t¨ng kho¶n tiÒn ph¶i tr¶ cña c¸c n­íc nhËp khÈu vµ ph©n phèi kh«ng cã hiÖu qu¶ c¸c nguån lùc cña thÕ giíi. C¸c n­íc xuÊt khÈu thÝch ¸p dông h¹n chÕ xuÊt khÈu tù nguyÖn h¬n so víi h¹n ng¹ch nhËp khÈu hoÆc thuÕ quan v× thiÖt h¹i ®èi víi n­íc nhËp khÈu sÏ lµ lîi Ých ®èi víi n­íc xuÊt khÈu (TiÒn thuª quota + Pd >Pw) (§å thÞ ). Trong th­¬ng m¹i quèc tÕ khÝa c¹nh ph©n biÖt ®èi xö phô thuéc vµo sù cã mÆt cña c¸c nhµ cung øng thay thÕ vµ chØ x¶y ra khi c¸c n­íc nhËp khÈu chÊp nhËn vµ khuyÕn khÝch c¸c nhµ cung øng nµy mµ th«i. H¹n chÕ xuÊt khÈu tù nguyÖn kÐm t¸c dông h¬n c¸c hµng rµo th­¬ng m¹i kh¸c nh­ng d­íi gãc ®é thÓ chÕ nã ®­îc c¸c n­íc nhËp khÈu ñng hé. T¨ng thuÕ quan vµ h¹n ng¹ch ®Òu tr¸i víi quy ®Þnh chung cña Tæ chøc Th­¬ng m¹i thÕ giíi (WTO) v× vËy ¸p dông c¸c gi¶i ph¸p ®Òu cã thÓ bÞ tr¶ ®òa b»ng cÊm vËn quèc tÕ. §Ó tr¸nh ®­îc hËu qu¶ ®ã n­íc nhËp khÈu mua chuéc c¸c nhµ cung øng n­íc ngoµi b»ng c¸ch ®­a ra nh÷ng lîi Ých h¹n chÕ cña xuÊt khÈu tù nguyÖn. C¸c n­íc xuÊt khÈu nhËn thÊy r»ng kh«ng chÊp nhËn nh÷ng ®Ò nghÞ ®ã cã thÓ dÉn ®Õn nh÷ng hµnh ®éng ®¬n ph­¬ng cña c¸c n­íc nhËp khÈu vµ v× vËy sù so s¸nh kh«ng ph¶i lµ gi÷a h¹n chÕ xuÊt khÈu tù nguyÖn sÏ c©n b»ng ®­îc c¸c lîi thÕ vµ tr¸nh ®­îc hËu qu¶ cña c¸c hµng rµo th­¬ng m¹i tù nguyÖn sÏ c©n b»ng ®­îc c¸c lîi thÕ vµ tr¸nh ®­îc hËu qu¶ cña c¸c hµng rµo th­¬ng m¹i kh¸c. H¹n chÕ xuÊt khÈu tù nguyÖn cho phÐp c¸c nhµ nhËp khÈu thùc hiÖn gi¸ c¶ ®éc quyÒn, hä sÏ kh«ng b¸n thÊp h¬n khi nhËp khÈu bæ sung. Trong tr­êng nµy tiÒn thuª h¹n ng¹ch ®èi víi mét sè l­îng nhËp khÈu cè ®Þnh t¨ng lªn. Ph­¬ng thøc nµy ®· ®­îc ng­êi NhËt ¸p dông nh»m h¹n chÕ xuÊt khÈu « t« sang Mü vµ v« tuyÕn ®é nÐt cao ®èi víi Céng ®ång Ch©u ¢u (EC). Môc ®Ých chÝnh cña xuÊt khÈu tù nguyÖn lµ chÊp nhËn c¸c ngµnh c«ng nghiÖp ®¹t ®Õn gÇn tr×nh ®é tèi ®a ho¸ lîi nhuËn. III. C¸c lo¹i h¹n ng¹ch kh¸c. Ngoµi h¹n ng¹ch xuÊt nhËp khÈu hiÖn nay cßn cã mét sè lo¹i h¹n ng¹ch kh¸c nh­ h¹n ng¹ch c«ng nghiÖp, h¹n ng¹ch s¶n xuÊt, h¹n ng¹ch gia c«ng t¸i xuÊt, h¹n ng¹ch héi chî triÓn l·m. Tuy nhiªn v× c¸c lo¹i h¹n ng¹ch nµy kh«ng ®­îc ¸p dông réng r·i trõ h¹n ng¹ch c«ng nghiÖp vµ h¹n ng¹ch s¶n xuÊt. Chñ yÕu cã h¹n ng¹ch xuÊt nhËp khÈu t¸c ®éng tíi th­¬ng m¹i vµ dÞch vô. H¹n ng¹ch s¶n xuÊt: Ngoµi viÖc trùc tiÕp tham gia vµo thÞ tr­êng vµ mua c¸c s¶n phÈm do vËy lµm t¨ng tæng cÇu ChÝnh phñ cßn cã thÓ lµm cho gi¸ c¶ cña s¶n phÈm t¨ng b»ng c¸ch gi¶m cung. ChÝnh phñ cã thÓ lµm ®iÒu nµy b»ng c¸c s¾c lÖnh - ChÝnh phñ chØ cÇn quy ®Þnh h¹n ng¹ch cho mçi mÆt hµng. B»ng c¸ch Ên ®Þnh h¹n ng¹ch thÝch hîp gi¸ c¶ cã thÓ bÞ ®Èy lªn bÊt kú møc mong muèn nµo. IV. C¸c hµng rµo th­¬ng m¹i phi thuÕ quan kh¸c. Nh×n chung tÊt c¶ c¸c ®iÒu kiÖn ¸p dông cho hµng ho¸ n­íc ngoµi vµ néi ®Þa ®Òu cã t¸c dông nh­ hµng rµo th­¬ng m¹i. Tuy nhiªn hÇu hÕt c¸c hµng rµo phi thuÕ quan th­êng dÉn ®Õn gi¶m c¸c quan hÖ bu«n b¸n vµ th­êng rÊt khã ®o l­êng ¶nh h­ëng cña nã. Trong phÇn nµy chóng ta sÏ xem xÐt mét sè hµng rµo phi thuÕ quan liªn quan ®Õn thuÕ quan vµ h¹n ng¹ch nh­ thÕ nµo. Ph­¬ng thøc ®Þnh gi¸ cña h¶i quan lµ hµng rµo phi h¹n ng¹ch dÔ nhËn thÊy nhÊt. B»ng c¸ch ®Þnh gi¸ hµng nhËp khÈu ë møc gi¸ cao h¬n, nh©n viªn h¶i quan ®· t¨ng tiÒn thuÕ ph¶i tr¶. Sö dông ph­¬ng thøc ®Þnh gi¸ cña h¶i quan nh­ lµ mét hµng rµo th­¬ng m¹i chØ lµm t¨ng chi phÝ nhËp khÈu t­¬ng tù nh­ thuÕ quan nh­ng kh«ng lµm t¨ng thu nhËp cho ChÝnh phñ cña n­íc nhËp khÈu. NhiÒu khi nã mang tÝnh chÊt chuyÓn ®æi thuÕ h¶i quan. Quy ®Þnh vÒ thµnh phÇn s¶n phÈm cã nguån gèc ®Þa ph­¬ng còng lµ mét hµng rµo th­¬ng m¹i quan träng. C¸c quy ®Þnh nµy b¶o vÖ c¸c nhµ s¶n xuÊt s¶n xuÊt phô tïng néi ®Þa t­¬ng tù nh­ h¹n ng¹ch nhËp khÈu. Còng do quy ®Þnh vÒ thµnh phÇn ®Þa ph­¬ng, c¸c doanh nghiÖp buéc ph¶i thùc hiÖn mét sè ho¹t ®éng cã hiÖu qu¶ h¬n so víi thùc hiÖn ë n­íc ngoµi. Tuy nhiªn c¸c quy ®Þnh nµy kh«ng khuyÕn khÝch ®Çu t­ n­íc ngoµi mµ chØ lµm t¨ng ho¹t ®éng bu«n b¸n vµ cã thÓ lµm t¨ng chi phÝ do hµng ho¸ kh«ng ®­îc kÕt thóc qu¸ trinhg s¶n xuÊt t¹i n¬i cã chi phÝ thÊp nhÊt. Sù ­u ®·i cña ChÝnh phñ lu«n lu«n lµ khu vùc mµu mì cho sù ph©n biÖt gi÷a nhµ cung øng n­íc ngoµi vµ néi ®Þa, ch¼ng h¹n viÖc ®Êu thÇu c¸c dù ¸n c«ng céng chØ dµnh cho c¸c nhµ cung øng néi ®Þa. Hµng rµo phi thuÕ quan nµy t¨ng cïng víi sù t¨ng tr­ëng cña khu vùc Nhµ n­íc. Sù ­u ®·i cña ChÝnh phñ còng t¸c ®éng t­¬ng tù nh­ thuÕ quan nh­ng kh«ng cã thu nhËp. Trªn thùc tÕ ®o l­êng ¶nh h­ëng cña c«ng cô nµy rÊt khã kh¨n, ®Æc biÖt lµ ®èi víi nh÷ng dù ¸n lín do kh«ng cã thÞ tr­êng më ®Ó quan s¸t gi¸ c¶ thÕ giíi cho c¸c dù ¸n ®ã. ChÝnh phñ cã thÓ sö dông c¸c dÞch vô marketing vµ c¸c dÞch vô b¸n lÎ riªng ®Ó t¹o ra c¸c hµng rµo th­¬ng m¹i. C¸c cöa hµng b¸n ®å uèng ®Þa ph­¬ng ë Canada víi ®éc quyÒn b¸n r­îu ®· quy ®Þnh gi¸ cao h¬n ®èi víi r­îu nhËp khÈu nh»m khuyÕn khÝch tiªu thô r­îu néi ®Þa mÆc cho ®ã lµ nh÷ng s¶n phÈm kh¸c biÖt. C¸c hµng rµo phi thuÕ quan mang tÝnh kü thuËt nh­ kh¸c biÖt vÒ ®¬n vÞ ®o träng l­îng, kÝch th­íc, ng«n ng÷ trªn bao b× ®ãng gãi khã tiÕp cËn h¬n. Quan träng h¬n n÷a lµ nh÷ng tiªu chuÈn vÒ søc khoÎ, an toµn, m«i tr­êng...còng ®ßi hái nh÷ng chi phÝ bæ sung ®èi víi c¸c doanh nghiÖp n­íc ngoµi vµ g©y ra nh÷ng c¶n trë cho viÖc th©m nhËp thÞ tr­êng. TÊt c¶ c¸c hµng rµo phi thuÕ quan ®· miªu t¶ trªn ®©y ®Òu nh»m gi¶m nhËp khÈu vµ cã ¶nh h­ëng t­¬ng tù nh­ thuÕ quan. C¸c nhµ s¶n xuÊt néi ®Þa ®­îc b¶o hé sÏ cã lîi cßn ng­êi tiªu dïng bÞ thiÖt. Víi c¸c hµng rµo phi thuÕ quan thu nhËp cña ChÝnh phñ th­êng kh«ng tån t¹i bëi thuÕ quan t­¬ng øng ®· bÞ ng¨n chÆn hoÆc nguån lîi bÞ ph©n t¸n do ®ßi hái vÒ sö dông nguån lùc ®· lµm chi phÝ cña nhµ cung øng n­íc ngoµi. T¸c ®éng ®Õn th­¬ng m¹i cña c¸c hµng rµo phi thuÕ quan th­êng rÊt lín do nh÷ng thiÖt h¹i bæ sung th­êng xuÊt hiÖn. Tuy nhiªn viÖc ®¸nh gi¸ t¸c ®éng cña chóng rÊt phøc t¹p do khÝa c¹nh phi th­¬ng m¹i cña gi¶i ph¸p nµy. V. Nh÷ng quy ®Þnh viÖc xuÊt nhËp khÈu hµng ho¸ qu¶n lý b»ng h¹n ng¹ch. 1. C¨n cø ®Ó x¸c ®Þnh danh môc, sè l­îng(hoÆc trÞ gi¸) cña mÆt hµng xuÊt nhËp khÈu qu¶n lý b»ng h¹n ng¹ch. B¶o vÖ tµi nguyªn thiªn nhiªn m«i tr­êng, m«i sinh. B¶o vÖ vµ ph¸t triÓn s¶n xuÊt trong n­íc, b¶o ®¶m nhu cÇu hîp lý cña s¶n xuÊt, kinh doanh vµ tiªu dïng. B¶o ®¶m hiÖu qu¶ xuÊt nhËp khÈu(chÝnh s¸ch tiÕt kiÖm tiªu dïng, sö dông hîp lý ngo¹i tÖ) B¶o ®¶m chÝnh s¸ch thÞ tr­êng ngoµi n­íc vµ c¸c cam kÕt quèc tÕ cña ChÝnh phñ. 2.Thñ tôc Ên ®Þnh h¹n ng¹ch. Uû ban kÕ ho¹ch Nhµ n­íc chñ tr×, cïng Bé Th­¬ng m¹i tham kh¶o ý kiÕn c¸c Bé h÷u quan, x©y dùng vµ tr×nh Chñ tÞch Héi §ång Bé Tr­ëng phª duyÖt danh môc sè l­îng (hoÆc trÞ gi¸) c¸c mÆt hµng xuÊt nhËp khÈu qu¶n lý b»ng h¹n ng¹ch cho tõng thêi kú. Bé tr­ëng Bé Th­¬ng m¹i cã tr¸ch nhiÖm c«ng bè danh môc nãi trªn. 3. Nguyªn t¾c vµ thñ tôc ph©n bè h¹n ng¹ch. Bé Th­¬ng m¹i lµ c¬ quan qu¶n lý Nhµ n­íc duy nhÊt cã thÈm quyÒn ph©n bè h¹n ng¹ch trùc tiÕp cho c¸c doanh nghiÖp. C¸c doanh nghiÖp ®­îc cÊp giÊy phÐp kinh doanh xuÊt nhËp khÈu bµ ph¹m vi kinh doanh xuÊt nhËp khÈu cã bao gåm mÆt hµng xin ph©n bæ h¹n ng¹ch míi ®­îc xin h¹n ng¹ch. §èi víi hµng ho¸ xuÊt khÈu mµ h¹n ng¹ch do n­íc ngoµi ph©n cho ViÖt Nam th× sè l­îng ( hoÆc trÞ gi¸ ) cña mÆt hµng còng nh­ thêi h¹n thùc hiÖn h¹n ng¹ch do Bé Th­¬ng m¹i quyÕt ®Þnh. H¹n ng¹ch vÒ hµng ho¸ nhËp khÈu ®Ó l¾p r¸p, gia c«ng chÕ biÕn (nh­ linh kiÖn ®iÖn tö, c¸c bé phËn rêi vµ phô tïng xe m¸y, « t«, phô liÖu thuèc l¸) chØ ph©n bæ cho c¸c doanh nghiÖp cã c¬ së s¶n xuÊt vµ l¾p r¸p khi doanh nghiÖp yªu cÇu. Sau khi c©n ®èi c¸c yªu cÇu vÒ h¹n ng¹ch cho c¸c doanh nghiÖp s¶n xuÊt trong n­íc sÏ xÐt yªu cÇu cña c¸c doanh nghiÖp cã vèn ®Çu t­ n­íc ngoµi. Doanh ngiÖp cã nhu cÇu sö dông h¹n ng¹ch göi cho Bé Th­¬ng m¹i ®¬n xin h¹n ng¹ch theo mÉu quy ®Þnh s½n. Bé Th­¬ng m¹i cÊp phiÕu h¹n ng¹ch trong ®ã ghi sè l­îng (hoÆc trÞ gi¸) mÆt hµng, thêi h¹n thùc hiÖn h¹n ng¹ch. 4. Qu¶n lý Nhµ n­íc vÒ h¹n ng¹ch vµ nghÜa vô cña c¶ doanh nghiÖp ®­îc ph©n bæ h¹n ng¹ch. Bé Th­¬ng m¹i cã tr¸ch nhiÖm ph©n bæ h¹n ng¹ch c«ng khai, ®óng ®ãi t­îng theo tæng møc mµ Chñ tÞch Héi §ång Bé Tr­ëng ®· phª duyÖt. Bé Th­¬ng m¹i cã tr¸ch nhiÖm kiÓm tra viÖc thùc hiÖn h¹n ng¹ch ®· cÊp. C¸c doanh nghiÖp khi xin giÊy phÐp xuÊt nhËp khÈu tõng chuyÕn hµng ph¶i xuÊt tr×nh phiÕu h¹n ng¹ch (b¶n chÝnh), tr­êng hîp uû th¸c ph¶i cã thªm hîp ®ång uû th¸c. Nh÷ng doanh nghiÖp ®· ®­îc cÊp h¹n ng¹ch, nh­ng kh«ng cã kh¶ n¨ng thùc hiÖn hoÆc thùc hiÖn kh«ng hÕt h¹n ng¹ch ph¶i b¸o cho Bé Th­¬ng m¹i tèi thiÓu 3 th¸ng tr­íc khi h¹n ng¹ch hÕt h¹n. Nghiªm cÊm viÖc mua b¸n h¹n ng¹ch. Mäi vi ph¹m nh÷ng quy ®Þnh trªn tuú theo møc ®é, Bé Th­¬ng m¹i sÏ xö lý theo mét hoÆc nh÷ng h×nh thøc sau ®©y: Thu håi phiÕu h¹n ng¹ch. Kh«ng ph©n bæ h¹n ng¹ch cho n¨m tiÕp theo. Thu håi giÊy phÐp kinh doanh xuÊt nhËp khÈu. KiÕn nghÞ c¸c c¬ quan chøc n¨ng truy cøu tr¸ch nhiÖm h×nh sù. PhÇn II Thùc tr¹ng vµ gi¶i ph¸p trong ph©n bæ h¹n ng¹ch. I. Thùc tr¹ng cña viÖc ph©n bæ h¹n ng¹ch ë n­íc ta. ë n­íc ta Bé Th­¬ng m¹i lµ c¬ quan Nhµ n­íc cã thÈm quyÒn khi cÊp h¹n ng¹ch cho mét doanh nghiÖp nµo ®ã. Cã mét sè c¸ch ph©n bæ h¹n ng¹ch cña ChÝnh phñ khi ph©n bæ h¹n ng¹ch cho mét doanh nghiÖp nµo ®ã, liªn quan ®Õn ph©n bæ h¹n ng¹ch lµ tiÒn thuª h¹n ng¹ch. 1. H¹n ng¹ch nhËp khÈu. NÕu h¹n ng¹ch ®­îc b¸n trong c¸c cuéc ®Êu gi¸ c¹nh tranh, khi ®ã gi¸ c¶ cña nã sÏ kh«ng v­ît qu¸ hiÖu sè (Pd-Pw) cho mét ®¬n vÞ nhËp khÈu. T¹i bÊt kú mét møc gi¸ nµo thÊp h¬n sÏ d­ cÇu vÒ h¹n ng¹ch v× møc rñi ro sÏ thÊp h¬n trong c¸c c¬ héi t×m kiÕm lîi nhuËn. T¹i møc gi¸ c©n b»ng toµn bé thu nhËp do b¸n c¸c h¹n ng¹ch nhËp khÈu sÏ thuéc ChÝnh phñ. C¸ch thø 2 lµ ChÝnh phñ giao toµn quyÒn ph©n phèi c¸c h¹n ng¹ch nhËp khÈu. Trong tr­êng nµy nh÷ng ng­êi nhËn ®­îc h¹n ng¹ch sÏ kh«ng ph¶i bá ra bÊt cø chi phÝ nµo mµ thu ®­îc lîi nhuËn tõ h¹n ng¹ch t­¬ng øng víi tiÒn thuª h¹n ng¹ch. C¸ch thø 3 lµ cã thÓ ®ßi hái c¸c nhµ nhËp khÈu ®­a ra nh÷ng kÕ ho¹ch vÒ sö dông nguån lùc khi xin giÊy phÐp nhËp khÈu. §¬n gi¶n nhÊt lµ ph¶i ®iÒn vµo c¸c mÉu xin giÊy phÐp göi ®Õn c¬ quan cã thÈm quyÒn vµ gi¶i tr×nh môc ®Ých nhËp khÈu, sau ®ã xÕp hµng vµ chê gi¶i quyÕt theo thø tù ­u tiªn. Còng cã thÓ t×m ra nh÷ng nh©n viªn cã thÓ gi¶i quyÕt cÊp h¹n ng¹ch vµ hèi lé hä. Ph­¬ng ph¸p nµy rÊt tèn thêi gian vµ kh«ng mang l¹i lîi Ých cho nÒn kinh tÕ mµ chØ cã lîi cho c¸ nh©n v× khi cã h¹n ng¹ch nhËp khÈu hä ®­îc h­ëng kh«ng tiÒn thuª h¹n ng¹ch ®¸ng ra ph¶i tr¶. VÝ dô: VÒ h¹n ng¹ch xe m¸y, chØ cÇn cã ®­îc trong tay quota vÒ h¹n ng¹ch xe m¸y th× cho dï cã b¸n l¹i hay nÕu dïng ®Ó nhËp xe m¸y råi b¸n l¹i trong n­íc víi gi¸ cao h¬n th× cã thÓ thu ®­îc rÊt nhiÒu lîi nhuËn v× vËy mµ c¸c c¸ nh©n kh«ng chØ trong n­íc mµ cßn ë n­íc ngoµi lu«n lu«n t×m c¸ch cã ®­îc giÊy phÐp quan träng nµy bÊt chÊp nh÷ng quy ®Þnh cña Nhµ n­íc. Mét c¸ch ph©n phèi phøc t¹p h¬n cã thÓ lµm l·ng phÝ c¸c nguån lùc lµ h¹n ng¹ch nhËp khÈu ph©n bæ trªn c¬ së s¶n xuÊt néi ®Þa hoÆc khèi l­îng nhËp khÈu n¨m tr­íc. Khi ®ã sÏ x¶y ra hiÖn t­îng n©ng cao n¨ng lùc s¶n xuÊt gi¶ t¹o nhiÒu h¬n nhu cÇu nh»m lµm c¬ së ®Ó xin giÊy phÐp nhËp khÈu cho kú tíi. NÕu h¹n ng¹ch ph©n bæ c¨n cø vµo kim ng¹ch nhËp khÈu n¨m tr­íc th× sÏ dÉn t×nh tr¹ng ®æ x« vµo nhËp khÈu ngay tõ ®Çu n¨m vµ ®iÒu ®ã g©y ra chi phÝ dù tr÷ bæ sung. Sù ch¹y ®ua nµy còng dÉn ®Õn sù ­u tiªn nhËp khÈu tõ nh÷ng b¹n hµng th­¬ng m¹i gÇn h¬n vÒ mÆt ®Þa lý vµ sÏ ph¶i chÞu nh÷ng kho¶n phÝ tæn bæ sung do c¸c hµng rµo th­¬ng m¹i gÇn h¬n vÒ mÆt ®Þa lý vµ sÏ ph¶i chÞu nh÷ng kho¶n phÝ tæn bæ sung do c¸c hµng rµo th­¬ng m¹i ph©n biÖt ®èi xö. Víi nh÷ng c¸ch ph©n bæ h¹n ng¹ch nhËp khÈu trªn ®©y, c¸c nhµ nhËp khÈu sÏ s½n sµng chÞu mäi phÝ tæn cÇn thiÕt ®Ó cã ®­îc h¹n ng¹ch nhËp khÈu mµ hä nhËn thÊy chi phÝ bá ra thÊp h¬n tiÒn thuª h¹n ng¹ch. Víi c¸ch ph©n phèi nµy mét phÇn hoÆc toµn bé lîi Ých sÏ ph©n t¸n trong nh÷ng ho¹t ®éng kh«ng mang tÝnh chÊt s¶n xuÊt trùc tiÕp lµm t¨ng thiÖt h¹i vÒ phóc lîi do h¹n chÕ th­¬ng m¹i. §ã lµ h¹n ng¹ch nhËp khÈu cßn h¹n ng¹ch xuÊt khÈu th× sao? HiÖn nay ë n­íc ta viÖc ph©n bæ h¹n ng¹ch xuÊt nhËp khÈu chñ yÕu vÉn thùc hiÖn theo c¬ chÕ xin cho. 1.1 MÆt hµng ph©n urªa. Bé Th­¬ng m¹i chÞu tr¸ch nhiÖm ®iÒu hµnh nhËp khÈu kho¶ng 1,46 triÖu tÊn (1996), 1,3 triÖu tÊn(1995), 1,479 triÖu tÊn(1997) theo nguyªn t¾c sau ®©y: Giao Tæng c«ng ty vËt t­ n«ng nghiÖp nhËp 40% nhu cÇu phÇn cßn l¹i giao cho c¸c doanh nghiÖp cã ®ñ ®iÒu kiÑen nhËp khÈu, b¶o ®¶m yªu cÇu s¶n xuÊt cña tõng khu vùc. Bé N«ng nghiÖp vµ Ph¸t triÓn n«ng th«n cã tr¸ch nhiÖm th«ng b¸o cho Bé Th­¬ng m¹i sè l­îng ph©n bãn cÇn nhËp tõng mïa ®Ó Bé Th­¬ng m¹i cã c¬ së ®iÒu hµnh. 1.2 MÆt hµng x¨ng dÇu(trõ dÇu nhên). C¬ chÕ qu¶n lý nhËp khÈu ®Ó ®¶m b¶o nhËp khÈu kho¶ng 5,4 triÖu tÊn (1996), 4,6 triÖu tÊn (1995) ,5,7 triÖu tÊn (1997) nh­ sau : TËp trung 100% x¨ng dÇu nhËp khÈu qua c¸c doanh nghiÖp chuyªn doanh trong ®ã cã Tæng c«ng ty x¨ng dÇu nhËp khÈu kho¶ng 60% nhu cÇu. H¹n møc nhËp khÈu giao mét lÇn trong n¨m kÕ ho¹ch, sau 6 th¸ng sÏ xem xÐt vµ ®iÒu chØnh. 1.3 MÆt hµng xi m¨ng. Bé Th­¬ng m¹i chÞu tr¸ch nhiÖm ®iÒu hµnh nhËp khÈu kho¶ng 1,4 triÖu tÊn xi m¨ng ®en (1996), 1,2 triÖu tÊn (1995), 0,9,triÖu tÊn (1997)theo h­íng giao Tæng c«ng ty xi m¨ng nhËp khÈu 40% nhu cÇu vµ giao phÇn cßn l¹i cho doanh nghiÖp cã ®ñ ®ieÌu kiÖn ®Ó trong 6 th¸ng ®Çu n¨m l­îng xi m¨ng nhËp vÒ ®¹t kho¶ng 60% nhËp khÈu. §èi víi clinker vµ nguyªn liÖu s¶n xuÊt xi m¨ng Bé Th­¬ng m¹i ®iÒu hµnh nhËn kÞp thêi, ®¸p øng ®ñ nhu cÇu s¶n xuÊt. 1.4 MÆt hµng ®­êng ¨n. Bé Th­¬ng m¹i chÞu tr¸ch nhiÖm ®iÒu hµnh nhËp khÈu theo nguyªn t¾c Bµn víi Bé KÕ ho¹ch vµ §Çu t­ vµ Bé N«ng nghiÖp vµ Ph¸t triÓn n«ng th«n ®Ó x¸c ®Þnh nhu cÇu vµ ®iÒu hµnh nh»m ®¸p øng ®ñ nhu cÇu cña thÞ tr­êng ®ång thêi kh«ng ¶nh ®Õn s¶n xuÊt mÝa ®­êng trong n­íc. ChØ ®Þnh mét sè doanh nghiÖp cã kh¶ n¨ng am hiÓu thÞ tr­êng ®Ó giao nhiÖm vô nhËp khÈu phÇn lín nhu cÇu, phÇn cßn l¹i giao cho c¸c doanh nghiÖp cã ®ñ ®iÒu kiÖn nhËp b¶o ®¶m nhu cÇu tiªu dïng cña tõng khu vùc. 1.5 MÆt hµng thÐp. Bé c«ng nghiÖp bµn víi Bé KÕ ho¹ch vµ §Çu t­ vµ th«ng b¸o cho Bé Th­¬ng m¹i danh môc nh÷ng chñng lo¹i thÐp trong n­íc ®· s¶n xuÊt ®ñ nhu cÇu trªn c¬ së ®ã Bé Th­¬ng m¹i cho nhËp nh÷ng chñng lo¹i trong n­íc ch­a s¶n xuÊt ®­îc hoÆc s¶n xuÊt ch­a ®¸p øng nhu cÇu.Bé Th­¬ng m¹i chÞu tr¸ch nhiÖm ®iÒu hµnh nhËp khÈu theo nguyªn t¾c: C¸c lo¹i thÐp trong n­íc ch­a s¶n xuÊt ®­îc kÓ c¶ thÐp chuyen dïng vµ ph«i thÐp ®­îc nhËp ®¸p øng ®ñ nhu cÇu cña c¸c Bé, ngµnh, c¸c ®Þa ph­¬ng ®¶m b¶o nhu cÇu s¶n xuÊt, x©y dùng vµ kinh doanh. Thèng nhÊt víi Bé KÕ ho¹ch vµ §Çu t­ vµ Bé C«ng nghiÖp x¸c ®Þnh nhu cÇu thÐp x©y dùng th«ng dông cÇn nhËp khÈu; giao cho Tæng c«ng ty thÐp nhËp khÈu kho¶ng 40% nhu cÇu thep x©y dùng th«ng dông vµ giao phÇn cßn l¹i cho c¸c doanh nghiÖp cã ®ñ ®iÒu kiÖn nhËp khÈu. NhËp 1995:1,116 triÖu tÊn NhËp 1996: 1,5 triÖu tÊn NhËp 1997 : 1,4 triÖu tÊn 2. H¹n ng¹ch xuÊt khÈu. GÇn ®©y nhÊt ë Thµnh phè Hå ChÝ Minh ®· cã mét sè gi¶i ph¸p b¸n ®Êu gi¸ h¹n ng¹ch xuÊt khÈu hµng dÖt may cho c¸c doanh nghiÖp trong n­íc. ViÖc ph©n bæ h¹n ng¹ch theo c¬ chÕ xin cho g©y ra rÊt nhiÒu ®iÒu bÊt cËp. ë n­íc ta chñ yÕu cã 2 mÆt hµng xuÊt khÈu qu¶n lý b»ng h¹n ng¹ch ®ã lµ g¹o vµ hµng dÖt may. Thùc tr¹ng cña viÖc ph©n bæ h¹n ng¹ch mÆt hµng nµy nh­ thÕ nµo? §ã lµ mét vÊn ®Ò g©y ra rÊt nhiÒu tranh c·i, c©u hái xoay quanh. 2.1 MÆt hµng g¹o. a. Thùc tr¹ng. Theo Thêi b¸o kinh tÕ Sµi Gßn 12-11-1998 bµi viÕt cña Phóc TiÕn cã ®o¹n: Cùu Bé tr­ëng Th­¬ng m¹i Lª V¨n ThiÕt cã lÇn kÓ mét ®Þa ph­¬ng “h¨m” ®æ g¹o xuèng s©n Bé Th­¬ng m¹i nÕu kh«ng ®­îc cÊp quota. ViÖc ph©n chia h¹n ng¹ch xuÊt khÈu g¹o cßn ch­a hîp lý. N­íc ta lµ mét n­íc xuÊt khÈu g¹o ®øng vµo hµng thø ba trªn thÕ giíi sau Mü, Th¸i Lan. V× vËy, vÊn ®Ò xuÊt khÈu g¹o hµng n¨m ë c¸c tØnh thµnh nhiÒu lóa lµ vÊn ®Ò ®­îc quan t©m rÊt nhiÒu. NhiÒu n¨m nay c¸c tØnh thµnh nhiÒu lóa nµy vÉn yªu cÇu nhiÒu quota, nhiÒu ®Çu mèi xuÊt khÈu g¹o. Kh«ng chØ cã c¸c tØnh thµnh nhiÒu lóa mµ cßn cã c¸c tØnh thµnh Ýt lóa hoÆc kh«ng cã h¹t lóa nµo nh­ng cã nhµ m¸y, bÕn c¶ng vµ doanh nghiÖp quen lµm hµng xuÊt khÈu còng yªu cÇu cÊp h¹n ng¹ch xuÊt khÈu g¹o cho m×nh. ThËm chÝ cã nh÷ng ®Þa ph­¬ng, ngµnh kh«ng cã c¬ së vËt chÊt vµ doanh nghiÖp kh«ng ®¹t yªu cÇu cho xuÊt khÈu g¹o song vÉn ®ßi hái ph¶i ®­îc cÊp h¹n ng¹ch xuÊt khÈu g¹o. Trong khi ®ã cã nhiÒu tØnh thµnh, doanh nghiÖp cã nhiÒu lóa, cã nhµ m¸y, xÝ nghiÖp cã c¬ së vËt chÊt th× l¹i kh«ng ®­îc cÊp h¹n ng¹ch xuÊt khÈu g¹o. Nh÷ng tØnh thµnh, doanh nghiÖp dï kh«ng cã nhiÒu lóa nh­ng cã c¬ së vËt chÊt th× cã thÓ b¸n ngay nh÷ng h¹n ng¹ch xuÊt khÈu ®ã cho c¸c doanh nghiÖp tØnh thµnh kh¸c víi møc gi¸ ”hîp lý”. §iÒu ®ã cßn g©y ra nh÷ng hËu qu¶ xÊu h¬n khi nhiÒu doanh nghiÖp, tØnh thµnh kh«ng cã ®ñ ®iÒu kiÖn vÒ c¬ së vËt chÊt vÉn xuÊt khÈu g¹o dÉn ®Õn t×nh tr¹ng d×m gi¸ g¹o xuÊt khÈu chung, nhiÒu ®Çu mèi hµng chØ b¸n g¹o cho mét n¬i nªn cßn bÞ Ðp gi¸. Hay lµ cã nhiÒu doanh nghiÖp n¾m quota n¾m quyÒn lµm ®Çu mèi nh­ng cã nhµ m¸y xay x¸t, kh«ng cã kho b·i nªn ký hîp ®ång råi míi ch¹y ®i mua g¹o lµm x¸o trén gi¸ c¶. TÊt c¶ nh÷ng ®iÒu trªn cã ¶nh h­ëng rÊt xÊu tíi viÖc xuÊt khÈu g¹o. G¹o n­íc ta v× ch­a cã kh©u ®¸nh bãng h¹t g¹o, tû lÖ h¹t g¹o gÉy cao, ®é dµi cßn ch­a ®¹t tiªu chuÈn nªn gi¸ g¹o xuÊt khÈu cßn thÊp. Kh©u chÕ biÕn cña chóng ta rÊt kÐm céng víi viÖc xuÊt khÈu g¹o nh­ trªn lµm cho gi¸ c¶ lén xén, gi¸ xuÊt khÈu bÞ d×m. §iÒu nµy g©y thiÖt h¹i rÊt lín cho c¸c doanh nghiÖp cã kh¶ n¨ng, cã c¬ së vËt chÊt tèt mµ kh«ng ®­îc nhËn quota. Nh­ vËy, xÐt cho cïng Nhµ n­íc nªn tiÕp tôc ph©n bæ quota theo kiÓu xin cho hay ph©n bæ theo c¸c ph­¬ng thøc kh¸c? NÕu ph©n bæ quota th× lµm sao cho c«ng khai vµ c«ng b»ng. T¹i cuéc th¶o luËn ngµy 20-10 ë HiÖp héi xuÊt nhËp khÈu l­¬ng thùc bµ TrÇn Ngäc S­¬ng phã gi¸m ®èc n«ng tr­êng S«ng Hëu nªu ®Ò nghÞ mét c¸ch rÊt h×nh t­îng. XÐt quota vµ ®Çu mèi xuÊt khÈu g¹o còng ph¶i chÊm nh­ lµ thi hoa hËu ph¶i ®¹t ®ñ ba vßng : Vßng sè 1: S¶n l­îng lóa. Vßng sè 2: N¨ng lùc nhµ m¸y. Vßng sè 3: Gi¸ trÞ hµng ho¸ , thÞ tr­êng xuÊt, ng­êi mua. (Hay nh­ ®¹i diÖn c«ng ty Vinafood nhËn xÐt : Kh«ng nªn coi vÊn ®Ò s¶n l­îng lµ ®iÒu kiÖn tiªn quyÕt ®­îc quota xuÊt khÈu g¹o. §· cã thÞ tr­êng th× kh«ng nªn ph©n chia biªn giíi h¹t g¹o). Cßn «ng NguyÔn Trung TÝn, chñ tÞch HiÖp héi l¹i cho r»ng vÉn ph¶i l­u ý tiªu chuÈn s¶n l­îng v× ®ã lµ lîi Ých cña c¸c ®Þa ph­¬ng cã lóa. Song «ng vÉn ®ång ý Nhµ n­íc ph¶i tÝnh ®Õn yÕu tè hiÖu qu¶ kinh doanh thËt sù trong ph©n chia ®Çu mèi vµ vµ quota xuÊt khÈu g¹o. Theo thèng kª cña HiÖp héi n¨m 1998 cã ®Õn 33 ®Çu mèi xuÊt khÈu g¹o, t¨ng 12 ®Çu mèi so víi n¨m tr­íc. Song trong thùc tÕ trong chÝn th¸ng ®Çu n¨m cã n¨m ®¬n vÞ ngåi kh«ng ch­a ký d­îc hîp ®ång xuÊt khÈu nµo. Cßn l¹i sè xuÊt khÈu trªn 100.000 tÊn chØ cã 9 ®¬n vÞ : Tõ 50.000-100.000 : cã 6 ®¬n vÞ. Tõ 20.000-50.000: cã 7 ®¬n vÞ. D­íi 20.000 : cã 6 ®¬n vÞ. b. Gi¶i ph¸p. Qua ®©y ta thÊy r»ng ®Ó thùc sù xuÊt khÈu g¹o cã hiÖu qu¶ th× khi ph©n bæ quota cÇn ph¶i c¨n cø vµo c¬ sá vËt chÊt (cã ®ñ nhµ m¸y, bÕn c¶ng, doanh nghiÖp quen lµm hµng xuÊt khÈu, cã s¶n l­îng lóa cao) vµ ph¶i c¨n cø vµo kh¶ n¨ng khi xuÊt khÈu g¹o cña doanh nghiÖp. §èi víi nh÷ng doanh nghiÖp ®Çu mèi ch­a ®ñ ®iÒu kiÖn th× nªn ®­a sang diÖn xuÊt khÈu kh«ng th­êng xuyªn. MÆt kh¸c Nhµ n­íc còng cÇn bæ sung c¸c ®Çu mèi xuÊt khÈu g¹o ®ñ ®iÒu kiÖn lµm ®Çu mèi míi. Cô thÓ h¬n ®èi víi mét ®Çu mèi xuÊt khÈu g¹o ph¶i lµ doanh nghiÖp cã ®¨ng ký kinh doanh l­¬ng thùc, cã c¬ së chÕ biÕn vµ kho tµng ®ñ cho 15.000 tÊn trë lªn, ®ång thêi ph¶i tham gia mua lóa ngay trong vô thu ho¹ch vµ cã thÞ tr­êng vµ kh¸ch hµng æn ®Þnh. C¸c ®Çu mèi nµy kh«ng chØ ®­îc xuÊt khÈu g¹o cho c¸c ®¬n vÞ cã quota trong tØnh m×nh mµ cßn cã thÓ xuÊt uû th¸c cho c¸c ®Çu mèi ë tØnh kh¸c. ChØ cã thÕ th× vÊn ®Ò xuÊt khÈu g¹o míi cã hiÖu qu¶ tr¸nh ®­îc t×nh tr¹ng “ ngåi m¸t ¨n b¸t vµng”, kinh doanh t¹m bî chø kh«ng ®Çu t­ l©u dµi. VÒ ph©n bæ quota Nhµ n­íc cÇn bít l¹i mét sè quota c¸c d¬n vÞ lµm ¨n thua lç hay xuÊt khÈu ®¹t hiÖu qu¶ thÊp. Ngoµi nh÷ng biÖn ph¸p trªn cã mét sè doanh nghiÖp l¹i cho r»ng ph¶i cã thªm mét c¸ch ph©n bæ kh¸c gÇn gòi víi yÕu tè thÞ tr­êng h¬n. ý t­ëng võa b¸n võa ®Êu thÇu quota ®­îc c¸c thµnh viªn vµ ban l·nh ®¹o HiÖp héi xuÊt nhËp khÈu l­¬ng thùc bµn ®Õn vµ th¶o luËn. Trong c¸c v¨n b¶n kiÕn nghÞ HiÖp héi ®· ®Æt vÊn ®Ò ChÝnh phñ thö nghiÖm chia 80% quota g¹o cho c¸c ®¬n vÞ trung ­¬ng vµ tØnh thµnh cßn l¹i 20% ®em b¸n cho tÊt c¶ c¸c doanh nghiÖp cã kh¶ n¨ng trªn c¬ së tham kh¶o ý kiÕn cña HiÖp héi. Sè tiÒn b¸n 20% quota xuÊt khÈu g¹o sÏ ®­îc dïng h×nh thµnh “ Quü b¶o hiÓm xuÊt khÈu g¹o”. Còng cã nhiÒu ý kiÕn chñ c¸c doanh nghiÖp kh¸c nh­ bµ Tr­¬ng ThÞ Thanh H­¬ng gi¸m ®èc c«ng ty l­¬ng thùc An Giang cho r»ng: Nªn thö nghiÖm ®Êu thÇu tõng phÇn chø kh«ng ph¶i b¸n quota tõng phÇn, nªn dµnh 60% quota dµnh cho c¸c doanh nghiÖp ®Çu mèi, cßn l¹i 40% dµnh cho c¸c doanh nghiÖp cßn l¹i 40% dµnh cho c¸c doanh nghiÖp kh¸c tham gia ®Êu thÇu. VÊn ®Ò b¸n hay ®Êu thÇu quota xuÊt khÈu g¹o míi chØ ®­îc bµn ®Õn cßn kh¶ n¨ng ®i vµo hiÖn thùc cã kh¶ thi hay kh«ng cßn ph¶i xem xÐt rÊt nhiÒu, ChÝnh phñ sÏ lµ ng­êi quyÕt ®Þnh cuèi cïng. Tuy nhiªn vÊn ®Ò nµy kh«ng ph¶i kh«ng thÓ thùc hiÖn ®­îc nh­ míi ®©y ChÝnh phñ ®· cho thö nghiÖm ®Êu thÇu t¹i Hµ Néi vµ Thµnh phè Hå ChÝ Minh vÒ quota xuÊt khÈu hµng may mÆc vµo EU. TÊt c¶ nh÷ng gi¶i ph¸p trªn kh«ng nh»m chØ môc ®Ých c«ng b»ng trong kinh doanh mµ cßn qua ®ã gãp phµn thóc ®Èy c¸c doanh nghiÖp ViÖt Nam ph¶i ho¹t ®éng chuyªn nghiÖp h¬n nhÊt lµ trªn lÜnh vùc xuÊt khÈu. Muèn vËy c¸c HiÖp héi, doanh nghiÖp ph¶i cã ý kiÕn ®ãng gãp ®Ó h×nh thµnh nh÷ng chÝnh s¸ch míi thÝch hîp. NÕu kh«ng sÏ lµm l·ng phÝ c«ng søc cña nh÷ng ng­êi trång lóa vµ vèn x· héi. 2.2 MÆt hµng dÖt may. a. Nh÷ng quy ®Þnh chung vÒ viÖc giao h¹n ng¹ch dÖt may xuÊt khÈu vµo thÞ tr­êng cã quy ®Þnh h¹n ng¹ch. ViÖc giao h¹n ng¹ch cã thu phÝ ®­îc tiÕn hµnh theo nguyªn t¾c c«ng khai, kh«ng ph©n biÖt ®èi xö, khuyÕn khÝch xuÊt khÈu s¶n phÈm sö dông nguyªn liÖu trong n­íc vµ xuÊt khÈu sang c¸c thÞ tr­êng kh«ng ¸p dông h¹n ng¹ch. §èi t­îng ®­îc giao h¹n ng¹ch lµ c¸c doanh nghiÖp s¶n xuÊt hµng ®Öt may ®ñ tiªu chuÈn lµm hµng xuÊt khÈu, cã giÊy chøng nhËn ®¨ng ký kinh doanh hoÆc giÊy phÐp ®Çu t­ theo luËt ®Çu t­ n­íc ngoµi t¹i ViÖt Nam, cã ngµnh hµng dÖt may vµ ®· thùc hiÖn h¹n ng¹ch n¨m tr­íc. C¨n cø ®Ó giao h¹n ng¹ch lµ sè l­¬ng thùc hiÖn n¨m tr­íc cña doanh nghiÖp. Sè l­îng thùc hiÖn ®­îc tÝnh trªn c¬ së sè l­îng giao chÝnh thøc, kh«ng tÝnh h¹n ng¹ch th­ëng, ®iÒu chØnh, bæ sung do yªu cÇu ®ét xuÊt. Liªn Bé Th­¬ng m¹i - Bé KÕ ho¹ch vµ §Çu t­ - Bé c«ng nghiÖp ph©n cÊp cho Uû Ban nh©n d©n thµnh phè Hå ChÝ Minh trùc tiÕp giao h¹n ng¹ch. Dµnh kho¶ng 5% h¹n ng¹ch hµng dÖt may xuÊt khÈu sang EU, riªng T-shirt, Polo, Shirt(cat.4) kho¶ng 10% ®Ó ­u tiªn vµ th­ëng khuyÕn khÝch. Cho c¸c doanh nghiÖp xuÊt khÈu sö dông v¶i s¶n xuÊt trong n­íc ®Ó lµm hµng may xuÊt khÈu sang EU. Cho c¸c doanh nghiÖp xuÊt khÈu hµng sang c¸c thÞ tr­êng kh«ng ¸p dông h¹n ng¹ch n¨m tr­íc. Theo Th«ng t­ míi nhÊt sè 29/1999/TTLT/BTM/BKH§T/BCN ngµy 7/9/1999 th× viÖc ®Êu thÇu h¹n ng¹ch thùc hiÖn theo quy chÕ ®Êu thÇu h¹n ng¹ch hµng dÖt may xuÊt khÈu vµo thÞ tr­êng cã quy ®Þnh h¹n ng¹ch sè 1405/1998/Q§/BTM ngµy 17/11/1998 (Néi dung sÏ ®­îc tr×nh bµy ë phÇn sau). Thñ tôc ®¨ng ký h¹n ng¹ch. C¸c doanh nghiÖp cã nhu cÇu sö dông h¹n ng¹ch hµng dÖt may xuÊt khÈu vµo c¸c thÞ tr­êng cã ¸p dông h¹n ng¹ch ph¶i ®¨ng ký b»ng v¨n b¶n göi vÒ Bé Th­¬ng m¹i(Vô xuÊt nhËp khÈu ) 21-Ng« quyÒn -Hµ Néi. Thêi gian ®¨ng ký tuú theo h¹n ng¹ch tõng n¨m ®­îc giao. N¨m 1999: Ph¶i ®¨ng ký : H¹n ng¹ch th­¬ng m¹i : Tr­íc ngµy 25/10/1998 H¹n ng¹ch c«ng nghiÖp:Tr­íc ngµy 10/4/1999 N¨m 2000: H¹n ng¹ch xuÊt khÈu vµo EU. Thêi gian ®¨ng ký : H¹n ng¹ch th­¬ng m¹i : Tr­íc ngµy 10/10/1999 H¹n ng¹ch c«ng nghiÖp : Tr­íc ngµy 10/4/2000 Quy ®Þnh vÒ viÖc giao h¹n ng¹ch. Hoµn tr¶ : Sau khi ®­îc giao h¹n ng¹ch nÕu doanh nghiÖp kh«ng cã kh¶ n¨ng thùc hiÖn ph¶i hoµn tr¶ cho Bé Th­¬ng m¹i hoÆc Uû Ban nh©n d©n hai thµnh phè ®Ó hai thµnh phè vµ Bé Th­¬ng m¹i cïng liªn Bé kÞp ®iÒu chØnh cho doanh nghiÖp kh¸c. Nghiªm cÊm viÖc mua b¸n h¹n ng¹ch. §iÒu nµy g©y ra mét sè hiÖn t­îng tiªu cùc ®ã lµ nhiÒu doanh nghiÖp cã thÓ chuyÓn quyÒn së h÷u cña m×nh cho c¸c doanh nghiÖp kh«ng ®ñ ®iÒu kiÖn. Doanh nghiÖp sö dông hÕt h¹n ng¹ch vµ hoµn tr¶ tr­íc thêi h¹n quy ®Þnh sÏ trõ vµo sè l­îng h¹n ng¹ch t­¬ng øng n¨m sau. PhÝ h¹n ng¹ch : C¸c doanh nghiÖp nép phÝ h¹n ng¹ch cho mét th«ng b¸o giao quyÒn sö dông h¹n ng¹ch hoÆc tõng l« hµng xuÊt khÈu. Khi nhËn giÊy phÐp xuÊt khÈu (E/L) t¹i Phßng qu¶n lý xuÊt nhËp khÈu khu vùc doanh nghiÖp ph¶i xuÊt tr×nh chøng tõ nép phÝ h¹n ng¹ch cho l« hµng vµo tµi kho¶n cña Bé Th­¬ng m¹i sè 945-01-475 t¹i Kho b¹c Nhµ n­íc (Thµnh Phè Hµ Néi) Uû th¸c vµ nhËn uû th¸c : C¸c doanh nghiÖp ®­îc giao h¹n ng¹ch nÕu cã kh¸ch hµng hoÆc ký hîp ®ång trùc tiÕp kh«ng cã hiÖu qu¶ cã thÓ uû th¸c cho c¸c doanh nghiÖp kh¸c cã ®ñ ®iÒu kiÖn trªn nguyªn t¾c hµng ph¶i ®­îc s¶n xuÊt t¹i doanh nghiÖp cã h¹n ng¹ch vµ ®­îc Phßng qu¶n lý xuÊt nhËp khÈu thuéc Bé Th­¬ng m¹i x¸c nhËn b»ng v¨n b¶n. PhÝ uû th¸c do c¸c bªn tho¶ thuËn. ChÕ ®é b¸o c¸o: C¸c doanh nghiÖp ph¶i nghiªm chØnh thùc hiÖn chÕ ®é b¸o c¸o viÖc thùc hiÖn h¹n ng¹ch tõng quý/n¨m theo c¸c mÉu quy ®Þnh s½n. Thêi gian b¸o c¸o chËm nhÊt lµ ngµy 10 cña th¸ng ®Çu quý. b. Gi¶i ph¸p. Trªn ®©y lµ c¸c quy ®Þnh cña ChÝnh phñ víi hµng dÖt may qu¶n lý b»ng h¹n ng¹ch. Mét vÊn ®Ò hÕt søc ®¸ng l­u ý ®ã lµ mÆc dï ChÝnh phñ ®· cã nh÷ng c«ng v¨n nghiªm cÊm, xö lý viÖc mua b¸n h¹n ng¹ch nh­ng vÉn cã mét sè doanh nghiÖp, c¸ nh©n vÉn bÊt chÊp luËt ph¸p kiÕm ch¸c lîi nhuËn th«ng qua mua b¸n h¹n ng¹ch. §iÒu ®¸ng nãi h¬n lµ c¸c giÊy phÐp quan träng nµy l¹i r¬i vµo tay nh÷ng doanh nghiÖp yÕu kÐm. ë n­íc ta tõ ®Çu n¨m 1999 tû lÖ nhËp khÈu hµng dÖt may cña c¸c n­íc kh«ng ¸p dông h¹n ng¹ch thÊp, søc mua h¹n chÕ do hËu qu¶ cña khñng ho¶ng kinh tÕ, tµi chÝnh khu vùc. ChÝnh phñ vµ c¸c Bé, ngµnh liªn quan ®· cã rÊt nhiÒu nç lùc cè g¾ng ®µm ph¸n víi EU, t×m kiÕm thÞ tr­êng míi, ®Ò ra c¬ chÕ chÝnh s¸ch phï hîp gióp c¸c doanh nghiÖp kÞp thêi th¸o gì khã kh¨n, n©ng cao søc c¹nh tranh cña hµng ho¸ ViÖt Nam trªn thÞ tr­êng quèc tÕ. KÕt qu¶ ®¹t ®­îc: HÕt th¸ng 8 n¨m 1999 kim ng¹ch xuÊt khÈu hµng dÖt may c¶ n­íc ®¹t 1,1 tû USD t¨ng 10.5% so víi cïng kú n¨m 199, trong ®ã thÞ tr­êng kh«ng h¹n ng¹ch ®¹t 673 triÖu USD chiÕm 61% tæng kim ng¹ch t¨ng 17%. ThÞ tr­êng cã ¸p dông h¹n ng¹ch chiÕm 39% t¨ng 3%. MÆt hµng jacket(cat.21)nh÷ng n¨m tr­íc ®©y chiÕm tíi 50% kim ng¹ch xuÊt khÈu vµo EU, 6 th¸ng ®Çu n¨m nay cã chiÒu h­íng gi¶m. MÆc dï liªn Bé Th­¬ng m¹i KÕ ho¹ch vµ §Çu t­ C«ng nghiÖp ®· t×m mäi c¸ch ®Ó xuÊt khÈu mÆt hµng nµy nh­ : Gi¶m chi phÝ tróng thÇu, Gi¶m chi phÝ h¹n ng¹ch, ®¸p øng nhu cÇu cña c¸c doanh nghiÖp thuéc mäi thµnh phÇn kinh tÕ cã kh¶ n¨ng xuÊt khÈu vµ ®Õn nay qua 8 th¸ng ®· ®¹t b»ng sè l­îng xuÊt khÈu 8 th¸ng n¨m 199(10 triÖu chiÕc)chiÕm 65.4%tæng h¹n ng¹ch. Víi NhËt B¶n lµ thÞ tr­êng kh«ng h¹n ng¹ch 8 th¸ng qua t¨ng xÊp xØ 40%, thÞ tr­êng thÞ tr­êng §µi Loan t¨ng trªn 30% so víi cïng kú n¨m ngo¸i. Hµng dÖt may xuÊt khÈu cã nhiÒu t¸c ®éng rÊt lín vÒ mÆt x· héi nh­ thu hót ®­îc nöa triÖu lao ®éng vµo lÜnh vùc nµy, sö dông dcã nhiÒu t¸c ®éng rÊt lín vÒ mÆt x· héi nh­ thu hót ®­îc nöa triÖu lao ®éng vµo lÜnh vùc nµy, sö dông ®­îc nhiÒu nguyªn liÖu trong n­íc. Dù kiÕn n¨m 1999 hµng dÖt may xuÊt khÈu cña ta cã thÓ ®¹t 1,56 -1,6 tØ USD t¨ng kho¶ng 15%so víi n¨m 1998. Cßn c¸c kÕt qu¶ n¨m tr­íc nh­ sau: N¨m Tæng sè doanh nghiÖp tham gia. Sè lo¹i mÆt hµng. Kim ng¹ch xuÊt khÈu vµo EU. Tæng kim ng¹ch xuÊt khÈu ra thÕ giíi 1993 148 (37) 55 250 500 1994 221 (45) 66 275 550 1995 292 (80) 75 350 700 9 th¸ng 1996 325 (107) 74 285 ( ) Sè doanh nghiÖp ngoµi quèc doanh trong tæng sè c¸c doanh nghiÖp tham gia. Theo b¸o §Çu t­ ViÖt Nam c¸c sè th¸ng 11-1996. Tr­íc ®©y HiÖp ®Þnh bu«n b¸n hµng dÖt may hi÷a ViÖt Nam vµ EU ®­îc ký t¾t ngµy 15-12-1992 vµ b¾t ®Çu cã hiÖu lùc tõ 1-1-1993. Ngµy 16-7-1996 HiÖp ®Þnh vÒ trao ®æi mËu dÞch hµng dÖt may gi÷a ViÖt Nam vµ EU ®­îc ký chÝnh thøc t¹i Bròcen(BØ)sau gÇn 4 n¨m ®­îc ký t¾t. Theo HiÖp ®Þnh ®­îc ký kÕt trong n¨m n¨m(1993-1997) th× cø mçi n¨m sè h¹n ng¹ch cña tõng mÆt hµng sÏ ®­îc t¨ng thªm tõ 1.5%-2.5% so víi n¨m tr­íc. Th¸ng 8-1995 theo ®Ò nghÞ cña Bé Th­¬ng m¹i ViÖt Nam EU ®· chÝnh thøc chÊp nhËn söa ®æi HiÖp ®Þnh dÖt may víi néi dung : t¨ng h¹n ng¹ch ë 23 cat nãng tõ 20-25% gi¶m sè cat cã h¹n ng¹ch tõ 105 xuèng 54 t¨ng h¹n ng¹ch gia c«ng thuÇn tuý lªn gÊp ®«i.N©ng møc chuyÓn ®æi linh tõ 7-8% lªn 10-15%.¦íc tÝnh møc bæ sung nµy t¨ng s¶n l­îng h¹n ng¹ch lªn thªm 2500 tÊn t­¬ng øng 100 triÖu USD n©ng tæng gi¸ trÞ h¹n ng¹ch vµo EU lµ 550 triÖu USD. HiÖp ®Þnh hµng dÖt may ViÖt Nam - EU ®· t¹o cho ViÖt Nam nhiÒu kh¶ n¨ng xuÊt khÈu sang EU h¬n. Trong 3 n¨m qua kim ng¹ch hµng dÖt may xuÊt vµo EU ®· t¨ng tõ 130 triÖu USD n¨m 1992 lªn 249 triÖu USD n¨m 1993, 285 triÖu USD n¨m 1994 vµ tõ 340-350 triÖu USD n¨m 1995. TrÞ gi¸ xuÊt khÈu 9 th¸ng ®Çu n¨m 1996 vµo EU lµ 285 triÖu USD t¨ng gÊp 26% so víi cïng kú n¨m 1996. Nh­ vËy HiÖp ®Þnh bu«n b¸n hµng dÖt may gi÷a ViÖt Nam - EU ®· gãp phÇn tÝch cùc trong b­íc ph¸t triÓn ngµnh c«ng nghiÖp may mÆc ViÖt Nam. Nã ®· ®­a s¶n phÈm may mÆc cña ViÖt Nam hoµ nhËp vµo thÞ tr­êng EU. II. Kinh nghiÖm ¸p dông, sö dông h¹n ng¹ch ë c¸c n­íc. ë c¸c n­íc viÖc sö dông ®ång bé c¶ thuÕ quan vµ h¹n ng¹ch ®Ó b¶o hé s¶n xuÊt trong n­íc th­êng ®­îc tiÕn hµnh. Tuú theo ®iÒu kiÖn cô thÓ vÒ kinh tÕ-x· héi cña c¸c n­íc mµ h¹n ng¹ch hay thuÕ ®­îc ®Æt ra mét c¸ch hîp lý nh»m ®iÒu khiÓn kinh tÕ, th­¬ng m¹i theo ®óng chiÕn l­îc, ®Þnh h­íng cña Nhµ n­íc. Mét dÉn chøng tiªu biÓu nhÊt ®ã lµ viÖc sö dông h¹n ng¹ch ë c¸c n­íc OPEC võa qua. HiÖp héi c¸c n­íc xuÊt khÈu dÇu má OPEC (Oil and Petroleum Export Countries) cïng nhau tho¶ thuËn sö dông h¹n ng¹ch khai th¸c vµ xuÊt khÈu dÇu má nh»m môc ®Ých h¹n chÕ khai th¸c tµi nguyªn thiªn nhiªn, t¨ng gi¸ dÇu trªn thÞ tr­êng thÕ giíi vµ t¨ng doanh thu tõ xuÊt khÈu dÇu. C¬ së ®Ó thùc hiÖn quy ®Þnh nµy lµ c¸c n­íc OPEC cã s¶n l­îng dÇu má s¶n xuÊt vµ xuÊt khÈu chiÕm tuyÖt ®¹i ®a sè s¶n l­îng dÇu má cña thÕ giíi (trªn 70% s¶n l­îng dÇu má) v× vËy hä cã thÓ t¸c ®éng ®iÒu chØnh t¸c ®éng gi¸ dÇu thÕ giíi. Trong n¨m 1999, 13 n­íc thµnh viªn cña OPEC ®· tho¶ thuËn gi¶m møc s¶n xuÊt xuèng cßn 27 triÖu thïng mét ngµy vµ dù ®iÞnh sÏ kÐo dµi h¹n ng¹ch nµy tíi th¸ng 3 n¨m 2000. QuyÕt ®Þnh trªn ®· lµm gi¸ dÇu thÕ giíi trong n¨m 1999 t¨ng tõ 27,5 USD mét thïng lªn møc 33 USD mét thïng. §iÒu nµy cã t¸c ®éng rÊt lín ®Õn c¸c n­íc ph¸t triÓn. C¸c c«ng nghÖ cao ë c¸c n­íc nµy ®ßi hái nhiÒu nguyªn liÖu, n¨ng l­îng. V× vËy chØ cÇn c¸c n­íc OPEC gi¶m l­îng dÇu xuÊt sang th× cã thÓ dÉn tíi ¶nh h­ëng lín. §©y còng sÏ lµ mét c«ng cô rÊt h÷u hiÖu khi gi÷a hai n­íc tiÕn hµnh c¸c biÖn ph¸p trõng ph¹t vÒ kinh tÕ hay cã nh÷ng xung ®ét. Kh¸c víi thuÕ quan h¹n ng¹ch cã thÓ h¹n chÕ mét c¸ch chÝnh x¸c l­¬ng hµng xuÊt nhËp khÈu theo ®óng quy ®Þnh cña ChÝnh phñ n­íc ®ã. T¹i thÞ tr­êng EU, Uû ban liªn minh Ch©u ©u còng ®· quy ®Þnh h¹n ng¹ch cho NhËt B¶n ®­îc phÐp xuÊt khÈu xe h¬i vµo thÞ tr­êng EU lµ 3% tæng nhu cÇu vÒ xe h¬i cña thÞ tr­êng nµy. Møc h¹n ng¹ch nµy cßn ®­îc duy tr× tíi n¨m 2003. ë Mü trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y gi¸ ®­êng thÕ giíi thÊp ë møc 4 cent mét pao trong khi ®ã gi¸ ®­êng ë Mü vÉn trªn 25 cent mét pao. T¹i sao vËy? B»ng viÖc h¹n chÕ nhËp khÈu ChÝnh phñ Mü b¶o hé ngµnh c«ng nghiÖp ®­êng trong n­íc 3 tû USD ngµnh nµy cã thÓ bÞ ®ãng cöa nÕu nã ph¶i c¹nh tranh víi c¸c nhµ s¶n xuÊt n­íc ngoµi cã chi phÝ thÊp, ®©y lµ mét ®iÒu tèt lµnh cho c¸c nhµ s¶n xuÊt ®­êng ë Mü. ThËm chÝ còng lµ ®iÒu tèt lµnh cho mét sè nhµ s¶n xuÊt ®­êng n­íc ngoµi- nh÷ng ng­êi ®· thµnh c«ng vËn ®éng hµnh lang ®Ó nhËn ®­îc phÇn lín h¹n ng¹ch. Nh­ng còng gièng nh­ phÇn lín c¸c chÝnh s¸ch cïng lo¹i nã lµ ®iÒu kh«ng tèt víi ng­êi tiªu dïng. Ta cã sè liÖu cô thÓ t¹i thÞ tr­êng Mü n¨m 1989 nh­ sau: Tæng s¶nl­îng ®­êng s¶n xuÊt ë Mü lµ 13,7 tû pound. Tæng nhu cÇu tiªu dïng ®­êng lµ 17,5 tû pound. Gi¸ ®­êng t¹i Mü lµ 23 cent mét pound. Gi¸ c¶ thÕ giíi lµ 12,5 cent mét pound. Tõ sè liÖu ®ã ta tÝnh ®­îc hµm cung vÒ ®­êng cña Mü: Qs = -7,46 + 0,92.P Trong ®ã Q tÝnh b»ng tû pound ®­êng, P lµ gi¸ tÝnh b¨ng cent trªn mét pound. Vµ hµm cÇu cña Mü vÒ ®­êng: Qd = 22,8-0,23.P H×nh vÏ d­íi ®©y m« t¶ t¸c ®éng cña h¹n ng¹ch ®­êng. ë møc gi¸ thÕ giíi 12,5 cent mét pound, c¸c nhµ s¶n xuÊt cña Mü chØ cã thÓ cung cÊp 4 tû pound vµ tiªu dïng l¹i ë møc 20 tû pound nh­ vËy ph¶i nhËp khÈu tíi 80% nhu cÇu tøc lµ 16 tû pound. Khi ChÝnh phñ Mü ¸p ®Æt h¹n ng¹ch 3,8 tû pound ®· lµm gi¸ c¶ trong n­íc t¨ng lªn møc 23 cent mét pound. P S D Pd=23 Pw=12,5 13,7 0 4 17,5 Q Qua ®ã ta tÝnh ®­îc: Ng­êi s¶n xuÊt trong n­íc ®­îc lîi 929 triÖu USD, c¸c nhµ s¶n xuÊt n­íc ngoµi ®­îc cÊp h¹n ng¹ch thu lîi 399 triÖu USD vµ x· héi Mü bÞ mÊt kh«ng 635 triÖu USD. Nh­ vËy víi mét sè hµng ho¸ trong n­íc mµ chi phÝ s¶n xuÊt trong n­íc cßn cao th× Nhµ n­íc cÇn ¸p dông h¹n ng¹ch h¹n ng¹ch ®Ó gi¶m bít khèi l­îng hµng ho¸ nhËp khÈu ®Ó c¹nh tranh. Hay nh­ lµ víi viÖc nhËp khÈu « t« tõ NhËt B¶n trong nh÷ng n¨m 1980. ChÝnh quyÒn Reagan d­íi ¸p lùc cña c¸c nhµ s¶n xuÊt « t« trong n­íc ®· th­¬ng l­îng víi NhËt vÒ c¸c h¹n chÕ tù nguyÖn nhËp khÈu, theo ®ã ng­êi NhËt ®ång ý h¹n chÕ s« « t« ®­a vµo Mü. Do vËy ng­êi NhËt cã thÓ b¸n ®­îc chiÕc xe ®ã víi mét møc gi¸ cao h¬n møc gi¸ thÕ giíi vµ thu ®­îc lîi nhuËn cao h¬n tõ mçi chiÕc xe. N­íc Mü ®· cã thÓ tèt h¬n ®¬n gi¶n b»ng c¸ch ®¸nh thuÕ nhËp khÈu. III. Nh÷ng kiÕn nghÞ ,biÖn ph¸p sö dông cã hiÖu qu¶ h¹n ng¹ch. ViÖc sö dông h¹n ng¹ch chØ cã lîi cho nh÷ng ng­êi ®­îc cÊp h¹n ng¹ch, cßn ChÝnh phñ sÏ kh«ng lîi g×. ¦u ®iÓm rÊt lín cña h¹n ng¹ch lµ cã thÓ lµm cho ChÝnh phñ h¹n chÕ ®­îc chÝnh x¸c hµng ho¸ xuÊt nhËp khÈu tuy nhiªn nã lµm møc gi¸ biÕn ®éng, cã thÓ g©y ra nh÷ng hËu qu¶ kh«ng l­êng tr­íc ®­îc do vËy ChÝnh phñ ph¶i kiÓm so¸t c«ng cô nµy. §©y còng lµ nguån gèc g©y ra nh÷ng tiªu cùc trong viÖc cÊp xin h¹n ng¹ch. Dïng thuÕ ChÝnh phñ sÏ cã thªm nguån thu cho ng©n s¸ch, ChÝnh phñ cã thÓ dïng ®Êu thÇu h¹n ng¹ch kÕt hîp víi viÖc ph©n bæ h¹n ng¹ch cho mét sè doanh nghiÖp cã ®ñ kh¶ n¨ng. Theo quy ®Þnh Bé Th­¬ng m¹i ban hµnh ngµy 17/111995 th× h¹n ng¹ch mÆt hµng dÖt may ®­îc phÐp ®Êu thÇu h¹n ng¹ch. 1. Nh÷ng quy ®Þnh chung. 1.1 §èi t­îng vµ ®iÒu kiÖn tham gia ®Êu thÇu. C¸c doanh nghiÖp tham gia ®Êu thÇu lµ c¸c doanh nghiÖp cã giÊy chøng ®¨ng ký kinh doanh hoÆc giÊy phÐp ®Çu t­ theo luËt §Çu t­ n­íc ngoµi t¹i ViÖt Nam cã ngµnh hµng dÖt may vµ ®· thùc hiÖn h¹n ng¹ch n¨m tr­íc. 1.2 §iÒu kiÖn ®Ó doanh nghiÖp ®­îc tham gia ®Êu thÇu. Doanh nghiÖp trùc tiÕp s¶n xuÊt kinh doanh xuÊt nhËp khÈu mÆt hµng dÖt may cam kÕt cã ®ñ n¨ng lùc thiÕt bÞ s¶n xuÊt phï hîp víi mÆt hµng vµ sè l­îng bá thÇu, kh¶ n¨ng taig chÝnh ®Ó thùc hiÖn khi tróng thÇu. Cã hå s¬ dù thÇu theo ®óng quy ®Þnh. 1.3 Nguyªn t¾c ®Êu thÇu. C«ng khai trong viÖc tæ chøc ®Êu thÇu vµ më thÇu. C¨n cø vµo ®iÒu kiÖn cô thÓ cña tõng dît ®Êu thÇu, Héi ®ång ®Êu thÇu quy ®Þnh mÆt hµng(Category), sè l­îng cña tõng mÆt hµng vµ møc gi¸ chµo thÇu cña tõng ®ît ®Êu thÇu. Doanh nghiÖp tham gia ®Êu thÇu ®­îc ®¨ng ký bá thÇu mçi chñng lo¹i (cat) víi sè l­îng tèi ®a ®­îc quy ®Þnh trong hå s¬ mêi thÇu. 1.4 Thµnh lËp hîp ®ång ®Êu thÇu. Héi ®ång ®Êu thÇu gåm cÊp vô cña Bé Th­¬ng m¹i, Bé C«ng nghiÖp, Bé kÕ ho¹ch vµ §Çu t­ vµ Bé Tµi chÝnh do l·nh ®¹o Bé Th­¬ng m¹i lµm Chñ tÞch. Danh s¸ch c¸c thµnh viªn chÝnh thøc cña Héi ®ång ®Êu thÇu sÏ ®­îc l·nh ®¹o Bé Th­¬ng m¹i c«ng bè sau khi cã ý kiÕn ®Ò cö cña c¸c Bé tham gia. Bé tr­ëng Bé Th­¬ng m¹i quyÕt ®Þnh thµnh lËp Héi ®ång ®Êu thÇu. Héi ®ång ®Êu thÇu cã tr¸ch nhÖm: chuÈn bÞ, tæ chøc, thùc hiÖn ®Êu thÇu vµ c«ng bè kÕt qu¶ ®Êu thÇu. 2. Tr×nh tù thùc hiÖn. 2.1 ChuÈn bÞ ®Êu thÇu. Héi ®ång ®Êu thÇu quy ®Þnh ®Þa ®iÓm, thêi gian, mÆt hµng vµ sè l­îng h¹n ng¹ch ®­a ra ®Êu thÇu. Th«ng b¸o mêi thÇu . Ph¸t hµnh hå s¬ thÇu. Hå s¬ dù thÇu gåm: Th«ng b¸o mêi thÇu. MÆt hµng. ThÞ tr­êng xuÊt khÈu. Sè l­îng ®­a ra ®Êu thÇu, sè l­îng tèi ®a ®­îc ®¨ng ký bá thÇu. Gi¸ chµo thÇu. Thêi gian thùc hiÖn ®Êu thÇu. B¶n ®¨ng ký tham gia dù thÇu. B¶n sao giÊy chøng nhËn ®¨ng ký kinh doanh hoÆc giÊy phÐp §©ud t­ theo luËt n­íc ngoµi t¹i ViÖt Nam. B¶n giíi thiÖu cña c«ng ty vÒ n¨ng lùc s¶n xuÊt th­¬ng m¹i. B¸o c¸o tµi chÝnh c«ng khai n¨m tr­íc. Ký quü dù thÇu quy ®Þnh. B¶n cam kÕt ký quü b¶o ®¶m thùc hiÖn sè l­îng tróng thÇu. 3. Quy tr×nh thùc hiÖn ®Êu thÇu. §¨ng ký ®Êu thÇu. TiÕp nhËn hå s¬ dù thÇu. Më thÇu vµ xÐt thÇu theo quy ®Þnh vÒ thêi gian, ®Þa ®iÓm vµ ph­¬ng thøc ®Êu thÇu ®­îc th«ng b¸o trong hå s¬ mêi thÇu. C«ng bè kÕt qu¶ ®Êu thÇu. 4. Tiªu chuÈn xÐt thÇu. Doanh nghiÖp tróng thÇu lµ doanh nghiÖp cã møc gi¸ ®¨ng ký cao theo thø tù ®Õn hÕt sè l­îng gäi thÇu cho mçi chñng lo¹i vµ kh«ng thÊp h¬n møc gi¸ chµo thÇu. 5. Tr¸ch nhiÖm vµ quyÒn lîi cña doanh nghiÖp tróng thÇu. Trong vßng mét tuÇn kÓ tõ ngµy nhËn ®­îc th«ng b¸o tróng thÇu c¸c doanh nghiÖp ph¶i nép tiÒn ký quü b¶o ®¶m thùc hiÖn sè l­îng h¹n ng¹ch tróng thÇu b»ng 30% tæng sè tiÒn doanh nghiÖp ph¶i mua h¹n ng¹ch tróng thÇu. TiÒn ký quü ®­îc nép b»ng”B¶o chøng Ng©n hµng” cña Ng©n hµng n¬i doanh nghiÖp më tµi kho¶n cÊp. B¶o chøng Ng©n hµng nµy tù ®éng hÕt hiÖu lùc khi doanh nghiÖp thùc hiÖn hÕt h¹n ng¹ch tróng thÇu. NÕu trong thêi gian trªn doanh nghiÖp kh«ng nép” B¶o chøng Ng©n hµng” th× th«ng b¸o tróng thÇu cña l« hµng t­¬ng øng sÏ tù ®éng hÕt hiÖu lùc. Nh÷ng l« hµng nµy sÏ ®­îc Héi ®ång ®Êu thÇu xö lý theo quy ®Þnh. doanh nghiÖp nµo kh«ng thùc hiÖn nghiªm tóc ®iÒu nµy sÏ kh«ng ®­îc tham gia ®Êu thÇu c¸c ®ît tiÕp theo. C¸c doanh nghiÖp tróng thÇu ®­îc sö dông h¹n ng¹ch ®Ó ký hîp ®ång víi kh¸ch hµng n­íc ngoµi. H¹n ng¹ch tróng thÇu kh«ng ®­îc mua b¸n, trao ®æi. C¸c doanh nghiÖp kh«ng tróng thÇu sÏ ®­îc nhËn l¹i tiÒn ký quü dù thÇu. Bªn dù thÇu sÏ kh«ng ®­îc nhËn tiÒn ký quü b¶o ®¶m thùc hiÖn trong tr­êng hîp doanh nghiÖp tróng thÇu nh­ng kh«ng thùc hiÖn hÕt hoÆc rót ®¬n dù thÇu sau thêi gian quy ®Þnh. TiÒn mua h¹n ng¹ch tróng thÇu doanh nghiÖp ph¶i thanh to¸n cho tõng l« hµng tr­íc khi giao hµng. §Êu thÇu h¹n ng¹ch hµng dÖt may nã gióp cho Nhµ n­íc cã thÓ thu ®­îc tiÒn thuÕ h¹n ng¹ch tr¸nh t×nh tr¹ng xuÊt khÈu theo kiÓu t¹m bî. T¸c dông tèt trªn lý thuyÕt lµ nh­ vËy nh­ng ®Õn khi thùc hiÖn l¹i n¶y sinh nhiÒu tiªu cùc . Nh­ phÇn trªn ®· nãi, nÕu doanh nghiÖp kh«ng dïng ®­îc th× cã thÓ b¸n cho doanh nghiÖp kh¸c víi gi¸ cao h¬n ®Ó kiÕm lîi nhuËn. Nh­ vËy nÕu mét doanh nghiÖp cã kh¶ n¨ng cã ®­îc h¹n ng¹ch xuÊt khÈu hµng dÖt may qua ®Êu thÇu , nÕu hä b¸n h¹n ng¹ch cho c¸c doanh nghiÖp kh¸c kh«ng ®ñ kh¶ n¨ng, hay c¸c doanh nghiÖp yÕu kÐm xin mua l¹i h¹n ng¹ch th× sÏ dÉn ®Õn bÊt lîi khi xuÊt khÈu hµng dÖt may . Còng cã t×nh tr¹ng lµ c¸c doanh nghiÖp xuÊt khÈu kh«ng ®ñ kh¶ n¨ng ®Êu thÇu h¹n ng¹ch b»ng mèi quan hÖ quen biÕt hay hèi lé cho nh÷ng ng­êi thuéc héi ®ång ®Êu thÇu do ®ã cã ®­îc h¹n ng¹ch xuÊt khÈu, tõ ®ã dÉn ®Õn gi¶m hiÖu qu¶ trong xuÊt khÈu. Nh­ vËy kh¸c víi ®Êu gi¸ h¹n ng¹ch lµ b¸n h¹n ng¹ch ®­îc víi gi¸ cao nhÊt ®Êu thÇu h¹n ng¹ch lµ biÖn ph¸p t×m c¸c doanh nghiÖp cã kh¶ n¨ng kh«ng nh÷ng vÒ tµi chÝnh, c¬ së vËt chÊt ®Çy ®ñ mµ cßn cã mèi quan hÖ, ®· quen lµm c«ng t¸c xuÊt khÈu sang c¸c n­íc ®Ó giao h¹n ng¹ch xuÊt khÈu. Dïng h¹n ng¹ch th× møc nhËp khÈu lµ cè ®Þnh vµ Nhµ n­íc t¹o ra sù b¶o hé tuyÖt ®èi. NÕu trong n­íc thiÕu hµng ho¸, gi¸ hµng ho¸ trong n­íc sÏ t¨ng cao h¬n gi¸ thÕ giíi g©y bÊt lîi cho ng­êi tiªu dïng vµ n¹n bu«n lËu t¨ng lªn. C¸c nhµ s¶n xuÊt trong n­íc khi ®ã vÒ s¶n phÈm cña hä nªn yªn t©m s¶n xuÊt mµ kh«ng ph¶i lo ng¹i vÒ vÊn ®Ò c¹nh tranh do vËy còng cã thÓ lµm yÕu ®i chÝnh kh¶ n¨ng tù c¶i tiÕn vÒ d©y chuyÒn kü thuËt c«ng nghÖ hiÖn ®¹i, kh¶ n¨ng ®µo t¹o c¸n bé kü thuËt giái cña hä. Tuy h¹n ng¹ch cã t¸c dông b¶o hé s¶n xuÊt trong n­íc, thÕ nh­ng trong chõng mùc nµo ®ã kh¸c nã l¹i lµm cho kh¶ n¨ng c¹nh tranh cña c¸c doanh nghiÖp yÕu ®i. §iÒu nµy sÏ lµ mét khã kh¨n rÊt lín trong t­¬ng lai khi ViÖt Nam tham gia CEPT/ APTA. V× khi tham gia AFTA tr­íc m¾t t¸c ®éng ®Õn nguån thu ng©n s¸ch Nhµ n­íc, vÒ l©u dµi, sÏ t¸c ®éng ®Õn c¬ cÊu th­¬ng m¹i vµ nÒn kinh tÕ, ®iÒy nµy lµ rÊt quan träng v× nã liªn quan ®Õn lùa chän chiÕn l­îc c¬ cÊu thÝch ønh víi t×nh thÕ cña nÒn kinh tÕ kh«ng cßn c¸c hµng rµo b¶o hé mËu dÞch. KÕt luËn Qua qu¸ tr×nh t×m hiÓu vµ nghiªn cøu vÒ h¹n ng¹ch chóng ta cã thÓ thÊy h¹n ng¹ch lµ mét trong nh÷ng c«ng cô hÕt søc quan träng trong c«ng t¸c ®iÒu tiÕt ho¹t ®éng xuÊt nhËp khÈu ë n­íc ta, ®ång thêi h¹n ng¹ch cßn lµ mét c«ng cô qu¶n lý vÜ m« cña Nhµ n­íc. V× thÕ nghiªn cøu t¸c ®éng cña h¹n ng¹ch tíi th­¬ng m¹i vµ dÞch vô lµ mét ®Ò tµi rÊt hay, còng th«ng qua sù t×m tßi, ph©n tÝch t×m hiÓu vÒ ®Ò ¸n gióp cho em cã ®­îc nh÷ng kiÕn thøc thùc tÕ hÕt søc cÇn thiÕt ®Ó cã thÓ chuÈn bÞ tèt cho qu¸ tr×nh lµm luËn v¨n sau nµy. Còng qua ®©y mét lÇn n÷a em xin ch©n thµnh c¸m ¬n thÇy c« gi¸o ®· quan t©m ®Õn bµi viÕt cña em. Tµi liÖu tham kh¶o 1.Gi¸o tr×nh Kinh TÕ th­¬ng m¹i.Chñ biªn: PGS.PTS NGUYÔN DUY BéT PGS.PTS §ÆNG §×NH §µO 2. CÈm nang th­¬ng m¹i vµ dÞch vô. Chñ biªn: PGS.PTS §ÆNG §×NH §µO 3. T¹p chÝ th­¬ng m¹i: 20/1998; 23,24/1995; 14,17/1996; 8,9/1999. 4. Thêi b¸o Kinh tÕ Sµi Gßn 40/1998. 5. HÖ thèng chÝnh s¸ch th­¬ng m¹i ViÖt Nam. Nhµ xuÊt b¶n chÝnh trÞ 1995. 6.ViÖt Nam th­¬ng m¹i thêi më cöa. Tæng côc thèng kª 1996. 7.Niªn gi¸m thèng kª 1998. Nhµ xuÊt b¶n thèng kª. 8.C¸c Th«ng T­ Liªn TÞch sè 20,sè 29,sè 3 TM/XNK ngµy 25/1/1996 quyÕt ®Þnh sè 14/05/1998/Q§ Bé Th­¬ng m¹i ngµy 17/11/1998, quy ®Þnh sè 295 ngµy 9/4/1992,Q§ sè 864/TTG ngµy 30/12/1995. 9.ViÖt Nam vµ tiÕn tr×nh héi nhËp víi c¸c khèi kinh tÕ thÕ giíi. Nhµ xuÊt b¶n chÝnh trÞ quèc gia. 10. Kinh tÕ häc vi m« cña ROBERT S.PINDYCK DANIEL L.RUB×NELD 11. T¹p chÝ con sè vµ sù kiÖn sè 14,17/1996. 12.Th­¬ng m¹i quèc tÕ lý thuyÕt vµ chÝnh s¸ch.Chñ biªn:Th¹c sü. TrÇn hoÌ

Các file đính kèm theo tài liệu này:

  • doc61488.DOC
Tài liệu liên quan